{"id":4456,"date":"2022-04-24T10:08:58","date_gmt":"2022-04-24T08:08:58","guid":{"rendered":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/?p=4456"},"modified":"2022-04-24T10:09:00","modified_gmt":"2022-04-24T08:09:00","slug":"onbir-ayin-sultani-kimin-sultani-heybet-akdogan","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/?p=4456","title":{"rendered":"ONB\u0130R AYIN SULTANI K\u0130M\u0130N SULTANI? Heybet Akdo\u011fan"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Onbir ay\u0131n sultan\u0131 kimin sultan\u0131<\/strong><br><br>Do\u011fup b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm mahallede Alevi bir aile vard\u0131. Ailenin reisi \u0130brahim amca oldu\u011fu i\u00e7in, kom\u015fular<br>olarak bizler bu alevi kom\u015fumuza K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130bo\u2019nun evi derdik. K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130brahim amca sessiz ve sakin<br>bir insand\u0131. Y\u0131llarca evimizin \u00f6n\u00fcnden \u00e7ar\u015f\u0131ya gidip gelirdi. Bir g\u00fcn olsun \u0130brahim amcam\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 kald\u0131rarak \u00e7ar\u015f\u0131ya gidip geldi\u011fini hat\u0131rlamam.<br><br>\u0130brahim amcam\u0131n ailesi de sakin bir kom\u015fumuzdu. Alevi kom\u015fumuzun \u00e7ocuuklar\u0131yla, \u00e7ocuklu\u011fumda mahallede beraber oynard\u0131k. Mahalle insan\u0131m\u0131z\u0131n<br>bunlar; k\u0131z\u0131lba\u015ft\u0131r diye \u0130brahim amcam\u0131n ailesini a\u015fa\u011f\u0131lamalar\u0131 biz \u00e7ocuklarda nefret dolu bir tav\u0131r<br>tak\u0131nmam\u0131za neden oluyordu.<br><br>\u0130brahim amcam\u0131n torunlar\u0131 k\u0131z\u0131lba\u015ft\u0131r diye onlara ba\u011f\u0131r\u0131p, hakaretler ederdik. \u00c7ocuktuk, beynimiz bo\u015f bir disket gibi s\u00f6ylenilen her \u015feyi oldu\u011fu gibi yorumlayamadan kaydediyordu. Zamanla annemin bana kazand\u0131rm\u0131\u015f oldu\u011fu ho\u015fg\u00f6r\u00fcden \u00f6t\u00fcr\u00fc \u0130brahim amcam\u0131n torunlar\u0131yla iyi arkada\u015fl\u0131klar kurmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. \u00c7ok g\u00fczel g\u00fcnlerimiz ge\u00e7ti.<br><br>Garip anam!.. \u0130brahim amcam\u0131n torunlar\u0131yla sonradan kazand\u0131\u011f\u0131m bu g\u00fczel arkda\u015fl\u0131k ili\u015fkisini anneme bor\u00e7luyum. Annem bana hep s\u00f6ylerdi: \u2018\u2019O\u011flum onlar\u0131da Allah Alevi olarak yaratm\u0131\u015f.\u2019\u2019<br><br>Annemin tarih hakk\u0131nda bilgisi yoktu. K\u00f6y \u00e7ocu\u011fuydu, \u0130lkokul mezunuydu. Ama insan sevgisi dolu y\u00fcre\u011fi evreni kucakl\u0131yordu.<br><br><br>Ramazan ay\u0131 olunca sahur vaktinde mahallemizin b\u00fct\u00fcn evlerinde lambalar yanard\u0131. Kom\u015fular\u0131m\u0131z<br>sahurunu yapard\u0131. Sahur vakti kom\u015fular\u0131m\u0131z\u0131n g\u00f6zleri \u0130brahim amcan\u0131n evini takip ederdi. K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130bo\u2019nun ailesi sahura kalkacak m\u0131 diye? \u0130brahim amcamlarda; kom\u015fular\u0131n hakaretlerinden b\u0131kt\u0131klar\u0131 i\u00e7in, sahur vakti ev halk\u0131ndan biri uyan\u0131r, lambay\u0131 yakard\u0131.<br><br>Bir g\u00fcn \u0130brahim amcam\u0131n e\u015fi bize misafir<br>oldu. \u00c7o\u011fu zaman \u0130brahim amcam\u0131n ailesi bize misafir olurdu. Annemi sevdiklerinden dolay\u0131 annemi ziyarete gelirlerdi. \u0130brahim amcam\u0131n e\u015fi son geli\u015finde, sahur vakti uykusunu b\u00f6lerek kalk\u0131p lambay\u0131 yakt\u0131\u011f\u0131n\u0131 anneme dert yak\u0131narak anlatt\u0131.<br><br>Mahalemizde \u2018\u2019onbir ay\u0131n sultan\u0131\u2019\u2019 ya\u015fan\u0131rken, \u2018\u2019onbir ay\u0131n\u2019\u2019 i\u00e7inde \u2018sultan\u2019 olmu\u015f ramazan ay\u0131 t\u0131pk\u0131 ad\u0131 gibi, \u0130brahim amcamlara sultanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ac\u0131mas\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya\u015fatt\u0131r\u0131yordu.<br><br>Malum!..<br><br>Tarihte, sultanlarda h\u00fck\u00fcmdarl\u0131klar\u0131n\u0131n iktidarl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ya\u015farlarken, sultanl\u0131klar\u0131n\u0131n alt\u0131nda ezilenler ve onlara bu adaletsiz y\u00f6netimlerinden dolay\u0131 ba\u015fkald\u0131ranlar olurdu.<br><br>Hepimizin bildi\u011fi gibi ge\u00e7mi\u015fte hakk\u0131n\u0131 arayanlar, kendi inan\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6zg\u00fcrce ya\u015famak isteyenler<br>sultanlar\u0131n bask\u0131lar\u0131na maruz kalm\u0131\u015flard\u0131r. Bizim mahallede de sultan yoktu ama nam\u0131n\u0131 sultanl\u0131\u011f\u0131n<br>inan\u00e7 \u015fekilleni\u015finden ve \u00f6z\u00fcnden alan Ramazan ay\u0131 inanc\u0131 vard\u0131. Kur\u2019an\u2019da da isnat edildi\u011fi gibi; bu<br>oru\u00e7 t\u00fcm insanlara farz k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<br><br>Farz olan bir ibadet uygulanmad\u0131\u011f\u0131 zaman her iki d\u00fcnyada da insan azap g\u00f6recektir. San\u0131r\u0131m \u015fimdi onbir ay\u0131n \u2018\u2019sultan\u2019\u2019\u0131n\u0131 anlamak daha kolay oluyor.<br><br>Toplumun duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini ifade ederken kuland\u0131\u011f\u0131 ibareler, toplumun bilin\u00e7alt\u0131 olu\u015fumunu bizlere a\u00e7\u0131k\u00e7a ifade etmektedir. Toplumun dille kendini ifade ederken kulland\u0131\u011f\u0131 kelime ve betimlemeler , toplumun k\u00fclt\u00fcrel ya\u015fam\u0131ndan ayr\u0131 tutularak de\u011ferlendirilemez. Toplum \u015fekillendi\u011fi inan\u00e7 k\u00fclt\u00fcr\u00fcnden ba\u011f\u0131ms\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez.<br><br>Toplumlar\u0131n ya\u015fam bi\u00e7imi ve inan\u00e7lar\u0131, toplumlar\u0131n kendilerini ifade edi\u015flerinde temel unsurlar\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. \u0130slam dininin varolu\u015f ko\u015fullar\u0131n\u0131 inceledi\u011fimizde bu dinin \u00f6z\u00fcnde, fetih \u00fclk\u00fcs\u00fcn\u00fcn as\u0131l ama\u00e7 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fcz. Fetih her yerde toplumlar\u0131 nesnel ve \u00f6znel olarak egemenli\u011fi alt\u0131na alarak toplumlar\u0131 h\u00fck\u00fcmdarl\u0131k iradesiyle ve tasavvurlar\u0131yla y\u00f6netmek idealini ta\u015f\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Fetih kelimesinin modern anlam\u0131n\u0131 ara\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, modern d\u00fcnyan\u0131n \u2018\u2019koloni sistemi\u2019\u2019 anlam\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r\u0131z. Fetih ve koloniler; par\u00e7alama ve ele ge\u00e7irme gayelerine sahiptirler. Bu gayeler \u00fcst\u00fcne in\u015fa edilen islam inanc\u0131, varoldu\u011fundan beri bu hedeflerin sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131 olmu\u015ftur. Fetih \u00fclk\u00fcs\u00fc \u00fczerine \u015fekillenen \u0130slam inanc\u0131 bu nedenle peygambersiz ve sultans\u0131z varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyamam\u0131\u015ft\u0131r.<br><br>Medeniyete ge\u00e7ilirken, Muhammed peygamberin ben son peygamberim demesi; feodal sistemle ya\u015fayan islam\u0131n modern sisteme ge\u00e7ilirken iktidar\u0131n\u0131, geli\u015fecek kapitalizm kar\u015f\u0131s\u0131nda koruyamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlamas\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r.<br><br>Kapitalizmde tek iktidar yerine \u00e7o\u011fulcu iktidar hakimdir. \u0130slam dininde tefeci-bezirganlar\u0131n y\u00f6netimi elinde bulundurmas\u0131, oru\u00e7 inanc\u0131n\u0131; \u00fcretimin tek elde toplanmas\u0131 i\u00e7in farz k\u0131ld\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Orta\u00e7a\u011f toplumunun \u00fcretim ili\u015fkilerinde k\u00f6le konumunda olmalar\u0131; iktidar g\u00fcc\u00fcn\u00fc her zaman tedbirler almaya zorlam\u0131\u015ft\u0131r.<br><br>E\u015fitli\u011fi ya\u015famayan islam halk\u0131 her an ba\u015fkald\u0131rmaya m\u00fcsait bir konumda olmu\u015ftur. Ki, islamiyetin devletle\u015fmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, halk isyanlar\u0131n\u0131n \u00e7ok oldu\u011funu ve bu isyanlar\u0131n peygamber ve halifelerce k\u0131l\u0131\u00e7 zoruyla bast\u0131rlarak durdurlmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 tarihi kaynaklar bizlere ayan-beyan g\u00f6stermedktedir.<br><br>\u0130slam f\u00fctuhat\u0131 ac\u0131mas\u0131z ve s\u0131n\u0131rs\u0131z i\u00e7g\u00fcd\u00fclerini s\u0131n\u0131rs\u0131zca kullanmak ve s\u0131n\u0131rs\u0131z hedeflerini halk\u0131yla beraber payla\u015fmamak i\u00e7in, halk\u0131n\u0131 her zaman \u015f\u00fckretmeye y\u00f6nlendirmi\u015f ve halk\u0131n\u0131n olu\u015fabilecek hak arama tepkilerini din ile tanr\u0131 korkusu ile engellemeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<br><br>Orucun tarihsel olu\u015fumuna bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda bir \u00e7ok toplumda orucun farkl\u0131 rit\u00fcellerle tatbik edildi\u011fine \u015fahit oluyoruz. Kimi toplumlarda oru\u00e7 maksats\u0131z ve kas\u0131ts\u0131z halk\u0131n kendili\u011finden inan\u00e7lar\u0131 \u015feklinde ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Kutsal dinler \u00f6ncesinde, s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumlar\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 insanl\u0131k d\u00f6nemlerini ara\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, insanlar\u0131n tuttuklar\u0131 oru\u00e7, do\u011fayla olan diyaloglar\u0131n\u0131 ifade ediyor. Do\u011fa \u00fcst\u00fc bir g\u00fcce inan\u0131larak oru\u00e7 tutulmuyordu. Oru\u00e7, o insanlar\u0131n birebir do\u011fayla olan ileti\u015fimiydi. Daha sonra insanl\u0131\u011f\u0131n \u00fcretim alan\u0131nda art\u0131 de\u011feri elde etmesiyle s\u0131n\u0131fl\u0131 topluma ge\u00e7meleri, uygarl\u0131k ba\u015flang\u0131c\u0131yla birlikte kutsal dinlerin t\u00fcremesine ve kanunla\u015fmas\u0131na neden oldu.<br><br>S\u0131n\u0131fl\u0131 topluma, art\u0131 de\u011ferle d\u00f6n\u00fc\u015fen toplumlar, do\u011fayla olan m\u00fcnasebetlerini tek tanr\u0131 alt\u0131nda<br>egemenle\u015ftirerek, tefeci-bezirganlar\u0131da (peygamberleri ve sultanlar\u0131) toplum \u00fcst\u00fc y\u00f6netici konumuna getirmi\u015ftir. Tek tanr\u0131n\u0131n yery\u00fcz\u00fcndeki temsilcileri olan tefeci-bezirganlar, toplumu feodal s\u00f6m\u00fcr\u00fc i\u00e7inde dinle etkisizle\u015ftirerek, fetih ve koloni iktidarlar\u0131n\u0131n sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 yapm\u0131\u015flard\u0131r. Tek tanr\u0131 inanc\u0131n\u0131n toplum taraf\u0131ndan benimsenmesi, s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in en \u00f6nemli manevi iktidar g\u00fcc\u00fcyd\u00fc.<br><br>\u00dcretici g\u00fc\u00e7lerin ve \u00fcretim ili\u015fkilerinin tefeci-bezirganlarla \u00e7eli\u015fkiler kazanmas\u0131; \u00fcretici g\u00fc\u00e7lerin<br>toplumdan ba\u011f\u0131ms\u0131z bir \u015fekilde geli\u015fmesi demekti. Do\u011fa ve toplum diyalekti\u011finin feodal sistemden<br>kapitalizme do\u011fru geli\u015fmesi toplumu ezildi\u011fi sistem i\u00e7inde farkl\u0131 farkl\u0131 inan\u00e7 rit\u00fcellerine, toplumu kendisine yabanc\u0131la\u015ft\u0131rarak geli\u015ftirmi\u015ftir. Dinler s\u0131n\u0131fl\u0131 toplum i\u00e7inde ezilen insanlar\u0131n i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131n\u0131n dili ve terc\u00fcman\u0131 olmu\u015ftur. \u00dcretici g\u00fc\u00e7lerin iktidar erkinin y\u00f6netimiyle geli\u015fmeye ba\u015flamas\u0131ndan sonra, halklar\u0131n kendi iradeleriyle uygulad\u0131\u011f\u0131 oru\u00e7 rit\u00fcelinin; iktidar erki arac\u0131l\u0131\u011fyla halk\u0131 y\u00f6netmek olarak deforme edildi\u011fine tan\u0131k oluyoruz.<br><br>\u0130slam inanc\u0131n\u0131n ya\u015fatmak istedi\u011fi oru\u00e7 rit\u00fcelinin psikoanaliz tahlilini yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, buzda\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131nda saklanan s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun rekabet\u00e7i ruhunun yatt\u0131\u011f\u0131na inanmamak elde de\u011fil. Ramazan ay\u0131nda oru\u00e7 tutmayanlar\u0131n hem bu d\u00fcnyada hem de hayal \u00fcr\u00fcn\u00fc olan ebedi d\u00fcnyada cezaland\u0131r\u0131lmalar\u0131; buzda\u011f\u0131n\u0131n alt\u0131nda g\u00f6r\u00fcnmeyen iktidar ruhunun ve toplumsal ruhun, fetih ve iktisat anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<br><br>Oru\u00e7 tutanlar\u0131n belirli saatlerde a\u00e7 ve susuz kalarak, maddenin k\u0131ymetini anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve bununla birlikte maddenin ezeli ve ebedi hakimi olmak isteyi\u015fleri, az \u00f6nce ifade etti\u011fim gibi fetih ve iktisat bilincinin, inan\u00e7sal d\u0131\u015fa vurumudur. Bunun yan\u0131s\u0131ra a\u00e7 insanlar\u0131n halini anlamak i\u00e7in tutulan oru\u00e7lar\u0131n, verilen F\u0131t\u0131r sadakalar\u0131n\u0131n, zekatlar\u0131n yery\u00fcz\u00fcndeki a\u00e7 insanlar\u0131 doyurmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, a\u00e7l\u0131\u011f\u0131 ve yoksullu\u011fu sona erdirmedi\u011fini d\u00fcn\u00fcm\u00fcz ve bug\u00fcn\u00fcm\u00fcz bizlere ispatlamaktad\u0131r.<br><br>Peygamberler, Sultanlar; ezilen toplumun vicdan\u0131yla \u015fekillenmi\u015f oru\u00e7 ibadetini, toplumu itaatle y\u00f6netmek i\u00e7in dinsel bir s\u00f6m\u00fcr\u00fc olarak kullanm\u0131\u015flard\u0131r. Oru\u00e7 feodal sistemde ezilen insanlar\u0131n s\u00f6mr\u00fclm\u00fc\u015f emeklerinin bir yans\u0131mas\u0131 oldu\u011fu gibi, kapitalist d\u00fcnyada da<br>s\u00f6m\u00fcr\u00fclen insanlar\u0131n i\u00e7 d\u00fcnyalar\u0131ndaki ac\u0131lar\u0131n\u0131n dili ve terc\u00fcman\u0131 olmaktan ba\u015fka bir anlam<br>i\u00e7ermiyor.<br>K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130bo day\u0131ma sevgilerimle!..<\/p>\n\n\n\n<p>24 Nisan 2022<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Onbir ay\u0131n sultan\u0131 kimin sultan\u0131Do\u011fup b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm mahallede Alevi bir aile vard\u0131. Ailenin reisi \u0130brahim amca oldu\u011fu i\u00e7in, kom\u015fularolarak bizler bu alevi kom\u015fumuza K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130bo\u2019nun evi derdik. K\u0131z\u0131lba\u015f \u0130brahim amca sessiz ve sakinbir insand\u0131. Y\u0131llarca evimizin \u00f6n\u00fcnden \u00e7ar\u015f\u0131ya gidip gelirdi. Bir g\u00fcn olsun \u0130brahim amcam\u0131n ba\u015f\u0131n\u0131 kald\u0131rarak \u00e7ar\u015f\u0131ya gidip geldi\u011fini hat\u0131rlamam.\u0130brahim amcam\u0131n ailesi de sakin bir &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":4457,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[43,54,58,57,41,42,55],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4456"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4456"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4456\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4462,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4456\/revisions\/4462"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4457"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4456"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4456"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4456"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}