UNUTULAN \u0130DAM, UNUTULAN DEVR\u0130MC\u0130: LEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN – 2
\n MAMAK TUTUKLULARININ ”SESS\u0130Z VE TEPK\u0130S\u0130Z” KAR\u015eILADI\u011eI TEK \u0130NFAZ: EKMEK\u00c7\u0130YAN’IN \u0130DAMI<\/p>\n
Sarkis yolda\u015f\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmeye devam edelim. ASALA’n\u0131n Esenbo\u011fa eylemi hakk\u0131nda S. Hatspanian \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor:<\/p>\n
Esenbo\u011fa eylemi konusunda Ermeni gazete ve dergilerinde yay\u0131nlanm\u0131\u015f olan yaz\u0131larda olay\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na yer verilmi\u015fse de bu ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye’de bilinmedi\u011fi s\u0131r de\u011fil. Ermeni kaynaklar\u0131n olay hakk\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 haber ve yorumlar\u0131n k\u0131sa bir \u00f6zetini veren yazar, bunun T\u00fcrk\u00e7e diliyle belki de ilk kez denendi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n
\u015eimdi yazar\u0131n derledi\u011fi bilgilere g\u00f6z atal\u0131m:<\/p>\n
[“ASALA taraf\u0131ndan Ankara’da ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi planlanan askeri eylemin sadece tek bir hedefi vard\u0131 ve bu hedef askeri fa\u015fist cuntan\u0131n o d\u00f6nemde kukla ba\u015fbakan\u0131, kendisi de T.C. ordusunun emekli generallerinden biri olan B\u00fclent Ulusu’dan ba\u015fkas\u0131 de\u011fildi. Eylem, Etimesgut askeri havaalan\u0131na inecek olan u\u00e7aktan \u015fehre gidilecek yol g\u00fczerg\u00e2h\u0131nda mevzilenen 2 ayr\u0131 birim taraf\u0131ndan otomobil konvoyuna sald\u0131r\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek \u00fczere planland\u0131\u011f\u0131 halde, hi\u00e7 hesapta olmayan bir nedenle son dakikada zorunlu bir de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011fram\u0131\u015ft\u0131. B.Ulusu’nun u\u00e7a\u011f\u0131n\u0131n Etimesgut yerine Esenbo\u011fa’ya inece\u011fiyle ilgili bilgiyi ge\u00e7 edinenler, acilen oraya hareket etmi\u015f, ama Esenbo\u011fa’ya vard\u0131klar\u0131nda, B.Ulusu’nun havaalan\u0131ndan uzakla\u015fm\u0131\u015f oldu\u011fuyla ilgili bilgiden yoksun kalm\u0131\u015flar. \u0130ki gruptan biri havaliman\u0131n\u0131n otoyol ara\u00e7lar\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda beklemekteyken, di\u011fer birimdekiler hi\u00e7 tan\u0131mad\u0131klar\u0131 havaalan\u0131nda u\u00e7ak pistine giden y\u00f6n\u00fc aramaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlarken, onlardan birinin havaalan\u0131 g\u00fcvenlik g\u00f6revlilerince, omuzlad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7i silah dolu a\u011f\u0131r \u00e7antas\u0131n\u0131n \u015f\u00fcphe uyand\u0131rmas\u0131 \u00fczerine kontrole tabi tutulmak istendi\u011fini g\u00f6ren di\u011fer arkada\u015f\u0131n\u0131n silah\u0131n\u0131 \u00e7ekip havaya ate\u015flemesiyle, yak\u0131nlar\u0131ndaki yolcu salonuna do\u011fru ko\u015fup kalabal\u0131\u011fa kar\u0131\u015fm\u0131\u015flar. Bulunduklar\u0131 salonun iki giri\u015fine yak\u0131n durup olas\u0131 sald\u0131r\u0131ya kar\u015f\u0131 mevzilenebilmek i\u00e7in de birbirlerinden ayr\u0131lmak zorunda kalm\u0131\u015flar.<\/p>\n
Levon EKMEK\u00c7\u0130YAN’\u0131n \u00fcyesi oldu\u011fu tugay\u0131n sorumlu komutan\u0131 Zohrab SARK\u0130SYAN adl\u0131 T\u00fcrk\u00e7e ve K\u00fcrt\u00e7eyi \u00e7ok iyi bilen bir marxistmi\u015f ve yolcu salonunda bulunan y\u00fczlerce insana y\u00f6neltti\u011fi s\u00f6zlerinde “Biz sizin ASALA olarak duydu\u011funuz Ermenistan’\u0131n Kurtulu\u015fu i\u00e7in Ermeni Gizli Ordusu’nun neferleriyiz. Politik ama\u00e7l\u0131 askeri bir eylemde bulunmak i\u00e7in Ankara’da bulunuyoruz ve az sonra buray\u0131 ku\u015fatma alt\u0131na alarak, kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7evirmeye haz\u0131rlanan asker ve polis g\u00fc\u00e7leriyle son kur\u015funumuza kadar \u00e7arp\u0131\u015farak \u015fehit olmaya aday\u0131z. Ancak, h\u00fck\u00fcmetleriniz taraf\u0131ndan size sunuldu\u011fu gibi g\u00f6z\u00fc d\u00f6nm\u00fc\u015f caniler olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 bilmenizi istiyoruz. Biz, memleketi i\u015fgal alt\u0131nda bulunan bir halk\u0131n \u00e7ocuklar\u0131y\u0131z ve hedefimiz sadece T\u00fcrk devletini temsil eden odaklara d\u00fczenledi\u011fimiz sald\u0131r\u0131larla, d\u00fcnya ve insanl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 duymas\u0131n\u0131 istiyoruz. Bat\u0131 Ermenistan’\u0131 i\u015fgal eden T\u00fcrk devleti d\u00fc\u015fman\u0131m\u0131zd\u0131r, ama bu topraklarda ya\u015fayan halklara kar\u015f\u0131 kesinlikle kin g\u00fctm\u00fcyoruz. \u015eu an, yan\u0131m\u0131zda buray\u0131 patlat\u0131p, yok etmeye yetecek kadar cephane oldu\u011fu halde, masum halktan tek bir insana dahi zarar gelmesini istemedi\u011fimizin \u015fahidi olacaks\u0131n\u0131z. Sizleri rehin alarak buradan \u00f6zg\u00fcrce uzakla\u015fmak i\u00e7in pazarl\u0131k malzemesi yapmay\u0131 bile d\u00fc\u015f\u00fcnmedi\u011fimiz halde, canlar\u0131n\u0131z\u0131n vatanda\u015f\u0131 oldu\u011funuz devlet taraf\u0131ndan hi\u00e7bir k\u0131ymete de\u011fer bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 birazdan anlayacaks\u0131n\u0131z. O nedenle de buray\u0131 acilen terkedin ki k\u00f6r kur\u015funa kurban giderek, devletinizin ASALA hakk\u0131nda anlatt\u0131\u011f\u0131 yalanlara alet edilmeyesiniz. Biz askeriz ve sadece askere kar\u015f\u0131 d\u00f6v\u00fc\u015fmeyi biliriz” demi\u015f. D\u0131\u015far\u0131dan a\u00e7\u0131lan yayl\u0131m ate\u015f ya\u011fmuruna cevap vermek niyetiyle bekleme salonunun oturaklar\u0131n\u0131 siper edip mevzilendi\u011fi s\u0131radaysa, Levon’un elindeki otomatik silah\u0131yla havaya ate\u015f ederek kendisine do\u011fru ko\u015farken vurulup yere d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6rm\u00fc\u015f.<\/p>\n
Pani\u011fe kap\u0131lan insanlar\u0131n korku i\u00e7inde d\u00fc\u015fe-kalka salonun sa\u011f taraf\u0131ndaki \u00e7\u0131k\u0131\u015f kap\u0131s\u0131na do\u011fru ka\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnden, bir taraftan havaya ate\u015f a\u00e7arken, di\u011fer taraftan da “b\u0131rak\u0131n insanlar d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131ks\u0131n, onlar\u0131n bizim aram\u0131zdaki hesapla ilgileri yok” diye ba\u011f\u0131r\u0131yormu\u015f.<\/p>\n
Birka\u00e7 y\u00f6nden \u00e7apraz ate\u015f alt\u0131na al\u0131nan v\u00fccudu delik de\u015fik edilerek cans\u0131zla\u015fana kadar, asker ve polislerle \u00e7ok uzun dakikalar \u00e7arp\u0131\u015fan Zohrab, yan\u0131 ba\u015f\u0131ndaki onlarca el bombas\u0131ndan tek bir tanesini bile, olur da masum insanlar zarar g\u00f6rebilir d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle bilin\u00e7li olarak kullanmam\u0131\u015f. \u00c7at\u0131\u015fman\u0131n daha ilk anlar\u0131nda yaralan\u0131p yere d\u00fc\u015fen arkada\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6lmemi\u015f oldu\u011fundan habersiz ASALA’n\u0131n di\u011fer birimi havaalan\u0131n\u0131 terkedip g\u00fcvenli bir yere ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 saatlerde askeri hastahanede o zamana dek g\u00f6r\u00fclmemi\u015f g\u00fcvenlik \u00f6nlemleri alt\u0131nda a\u011f\u0131r yaral\u0131 Levon ameliyat ediliyormu\u015f. Ad\u0131 “devlet g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri” olanlar\u0131n 3, TRT taraf\u0131ndan olay yerine ula\u015fan 2 ayr\u0131 gazeteci ekibinin 2 kameras\u0131, yani toplam 5 kamerayla ba\u015ftan ba\u015fa filme al\u0131nm\u0131\u015f olan 7 A\u011fustos 1982’de Ankara Esenbo\u011fa havaalan\u0131nda olanlar\u0131n ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fc buymu\u015f i\u015fte ! ]\n
***<\/p>\n
Burda anlat\u0131lanlar, bu haliyle fazla ayd\u0131nlat\u0131c\u0131 de\u011fil. Yazar\u0131n ”\u00f6zet” halinde verdi\u011fi bu bilgi muhtemelen ASALA’n\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131na dayan\u0131yor. Tabii ger\u00e7ekten de iki ekip olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 do\u011frulatacak ya da aksini kan\u0131tlayacak durumda de\u011filiz. Fakat eylemin biri yaral\u0131, \u00f6b\u00fcr\u00fc \u00f6ld\u00fcr\u00fclerek ele ge\u00e7en iki militandan ba\u015fka hi\u00e7 bir militan\u0131 i\u00e7ermedi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. En az\u0131ndan g\u00f6zc\u00fcler, \u015fof\u00f6rler, istihbarat\u00e7\u0131lar vs. vard\u0131r. Zohrab Sarkisyan’a atfedilen s\u00f6zlerin kayna\u011f\u0131 varilmemi\u015f. Bu bilgi belki de g\u00f6zc\u00fc olarak orda bulunan ba\u015fka bir militan\u0131n tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na dayan\u0131yor. Fakat yaz\u0131da herhangi bir ima yok.<\/p>\n
Eylemcilerin bir u\u00e7akla o g\u00fcn gelip o saatte orda haz\u0131r olmad\u0131klar\u0131 kesin. Besbelli ki uzun haz\u0131rl\u0131klar yap\u0131lm\u0131\u015f, eylemciler \u00f6nceden T\u00fcrkiye’ye, belki de Ankara’ya gelmi\u015f. Bu arada silahlar, arabalar temin edilmi\u015f. U\u00e7aklar\u0131n gidi\u015f geli\u015fleri, havaalanlar\u0131n\u0131n durumlar\u0131 konusunda istihbarat toplanm\u0131\u015f. Eylem yerine silahlar\u0131n g\u00f6t\u00fcr\u00fclmesi, orda eylemcilere teslim edilmesi, g\u00f6zc\u00fcler yerle\u015ftirilmesi, eylemden sonra ka\u00e7\u0131\u015f ara\u00e7lar\u0131 ve saklanma yerlerinin organizasyonu gibi ilk elde akla gelebilecek i\u015fler eylemin \u00fclke i\u00e7inde \u00f6rg\u00fctl\u00fc ba\u011flant\u0131larla y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6steriyor. Yol kav\u015fa\u011f\u0131nda bekleyen eylem timinin, bekleme salonunda silahlar\u0131n patlamas\u0131yla eylemin ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnerek havaalan\u0131n\u0131 terkedip ”g\u00fcvenli bir yere ula\u015fmas\u0131” da bunu g\u00f6steriyor.<\/p>\n
\u00c7at\u0131\u015fma an\u0131 5 kamerayla ba\u015ftanba\u015fa filme al\u0131nm\u0131\u015f. Ama bu filmlerin devletin istedi\u011fi kal\u0131ba sokulmas\u0131, gerekti\u011finde kimi g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler eklenmesi, kimi g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerin silinmesi zor de\u011fil. O y\u00fczden bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler kendi ba\u015flar\u0131na kan\u0131t say\u0131lamazlar. Zaman\u0131n T\u00fcrk bas\u0131n\u0131 ise zaten d\u00fczmece bilgilerle, sapt\u0131rmalarla dolu oldu\u011fu i\u00e7in g\u00fcvenilir kaynak de\u011fildir.<\/p>\n
En sa\u011flam tan\u0131klar \u015f\u00fcphesiz ki olay\u0131n canl\u0131 g\u00f6rg\u00fc tan\u0131klar\u0131d\u0131r. 70’den fazla ki\u015fi yaralanm\u0131\u015fsa bu insanlardan en az bir k\u0131sm\u0131 kimi ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Fakat bu kimselere ula\u015fabilme imkan\u0131m\u0131z yok.<\/p>\n
Organizasyonun g\u00f6r\u00fcnenden daha fazla say\u0131da kimseyi kapsad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yor. ASALA’n\u0131n otoyola ara\u00e7 \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 kav\u015fa\u011f\u0131nda bekleyen elemanlar\u0131n\u0131n yan\u0131s\u0131ra g\u00f6zc\u00fcleri, \u015fof\u00f6rleri de olmu\u015f olabilir.<\/p>\n
Eylemin amac\u0131 ve niteli\u011fi \u015fu s\u00f6zlerde net bir \u015fekilde ifade ediliyor:<\/p>\n
”Biz, memleketi i\u015fgal alt\u0131nda bulunan bir halk\u0131n \u00e7ocuklar\u0131y\u0131z ve hedefimiz sadece T\u00fcrk devletini temsil eden odaklara d\u00fczenledi\u011fimiz sald\u0131r\u0131larla, d\u00fcnya ve insanl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 duymas\u0131n\u0131 istiyoruz. Bat\u0131 Ermenistan’\u0131 i\u015fgal eden T\u00fcrk devleti d\u00fc\u015fman\u0131m\u0131zd\u0131r, ama bu topraklarda ya\u015fayan halklara kar\u015f\u0131 kesinlikle kin g\u00fctm\u00fcyoruz. ”<\/p>\n
Hedef do\u011frudan T. C. devletidir; burda ya\u015fayan halklara kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanl\u0131k s\u00f6zkonusu de\u011fildir. Ama\u00e7 Ermeni halk\u0131n\u0131n sesini ve \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya duyurmakt\u0131r. Zohrap Sarkisyan’\u0131n \u00f6lmeden \u00f6nce havaalan\u0131 bekleme salonundakilere seslenirken s\u00f6yledi\u011fi budur.<\/p>\n
O k\u0131sa an\u0131n heyecan\u0131 ve tela\u015f\u0131 i\u00e7erisinde sadece bu kadar\u0131 dile getirilebilmi\u015f. Ama bu eylemin Ermeni milletinin sesini ve \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya duyurman\u0131n daha \u00f6tesinde bir anlam\u0131 var. Eylem T\u00fcrkiyede ilerici, sol muhalefetin belinin k\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, deyim yerindeyse yaprak k\u0131p\u0131rdamad\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde yap\u0131l\u0131yor. Cunta yapaca\u011f\u0131n\u0131 yapm\u0131\u015f, devrimci \u00f6rg\u00fctleri \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde \u00e7\u00f6kertmi\u015f, kalan k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 yurtd\u0131\u015f\u0131nda m\u00fclteci olmaya ya da yeralt\u0131nda varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015fan k\u00fc\u00e7\u00fck grup\u00e7uklara mecbur etmi\u015f, devleti ve toplumu ba\u015ftanba\u015fa yeniden d\u00fczenlemi\u015ftir. O s\u0131rada yeni bir Anayasa haz\u0131rlanmakta, rejim kendini kurumsalla\u015ft\u0131rarak, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte geri \u00e7ekilmeye haz\u0131rlanmaktad\u0131r.<\/p>\n
Pa\u015falar g\u00fc\u00e7lerinin doruklar\u0131ndad\u0131r. Memlekette asayi\u015f berkemaldir. ”Huzur ve g\u00fcven tamamen tesis edilmi\u015ftir.”(!) Devlet kendi halk\u0131na ve muhaliflerine kar\u015f\u0131 ne kadar kuvvetli (!) oldu\u011funu bir kez daha g\u00f6stermi\u015ftir! En militan halk sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131, devrim \u00f6nderleri TV’lere \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p itirafname vermekte, pi\u015fmanl\u0131k beyan etmektedir. Diyarbak\u0131r, Mamak, Metris gibi cezaevlerinde devrimci tutuklular\u0131n nas\u0131l hizaya getirildiklerine dair yap\u0131lan \u00e7ekimler, foto\u011fraflar g\u00f6rsel ve yaz\u0131l\u0131 medyada s\u0131k s\u0131k arz\u0131 endam etmektedir. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fe bak\u0131l\u0131rsa devrimci tutuklu kitleleri sindirilmi\u015f, usland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, emir ve kurallara boyun e\u011fer hale getirilmi\u015ftir.<\/p>\n
Ku\u015fkusuz bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fc aldat\u0131c\u0131d\u0131r. Devrimci tutuklular\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu asl\u0131nda cuntaya ba\u015f e\u011fmi\u015f, teslim olmu\u015f de\u011fildir. Ama b\u00f6yle bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc vard\u0131r. Mamak, Diyarbak\u0131r gibi cezaevleri korkun\u00e7 i\u015fkenceler alt\u0131nda ”emret komutan\u0131m” deme noktas\u0131na getirilmi\u015f; gerekti\u011finde \u00f6l\u00fcm\u00fc g\u00f6ze alan nice devrimci d\u00fc\u015fmana itaat derekesine d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu konumdan kurtulmak u\u011fruna a\u011f\u0131r bedeller pahas\u0131na \u00e7ok uzun ve ac\u0131l\u0131 bir direnme kavgas\u0131 y\u00fcr\u00fctmek gerekecektir.<\/p>\n
Bu kavga verilecek ve ”insanl\u0131k onuru i\u015fkenceyi yenecek”tir; ama i\u015fkencenin h\u00fck\u00fcmdar oldu\u011fu bir d\u00f6nem insanl\u0131k onurunun ayaklar alt\u0131nda \u00e7i\u011fnetildi\u011fi de bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n
Bu durum devrimci \u00f6rg\u00fctlerin \u00fczerinde ciddiyetle durup d\u00fc\u015f\u00fcnmeleri, hesap vermeleri gereken bir durumdur. Elbette b\u00fcy\u00fck direni\u015fleri, can verme pahas\u0131na fa\u015fizme kar\u015f\u0131 onurunu savunan devrimcileri sayg\u0131yla anmak gereklidir. Bunun yan\u0131nda bu d\u00f6nem boyunca devrimci hareketin vermi\u015f oldu\u011fu k\u00f6t\u00fc s\u0131nav\u0131n nedenleri konusunda ciddi bir hesap vermek de elzemdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu yetersizli\u011fin, a\u011f\u0131r s\u0131nav esnas\u0131ndaki ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131n \u00e7ok a\u011f\u0131r bedelleri olmu\u015ftur.<\/p>\n
ASALA’n\u0131n eylemi b\u00f6yle bir zaman kesitine denk geliyor. Siz B\u00fclent Forta’n\u0131n Levon Ekmek\u00e7iyan\u0131 itiraflar nedeniyle vicdan sorgusuna tabi tutmas\u0131na bakmay\u0131n; o s\u0131rada Mamak’ta nice B\u00fclent Fortalar ”emret komutan\u0131m” diyerek haz\u0131rolda selama duruyor, uygun ad\u0131m mar\u015f mar\u015f cimnastik yap\u0131yor, ordumuza hamdolsun, vatan, millet sa\u011folsun diye dualar okuyorlard\u0131.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn bu ay\u0131plar\u0131n ba\u015fsorumlusu elbette fa\u015fist cuntad\u0131r. Fakat cuntan\u0131n devrimcilerin burnunu yere s\u00fcrtme \u00e7abalar\u0131na yeterli bir diren\u00e7 g\u00f6stermeyen devrimcilerin bu zaaflar\u0131n\u0131n nedenleri de sorgulanmal\u0131d\u0131r. S\u0131radan militan\u0131n i\u015fkencede zaaf g\u00f6stermesine k\u0131z\u0131p k\u00f6p\u00fcren, zindanlarda direni\u015flere \u00f6nc\u00fcl\u00fck eden kimselerin zaman zaman yapt\u0131klar\u0131 ”uzla\u015fmalarda” olmad\u0131k ihanetler arayan devrimci \u00f6nderleri kendi diren\u00e7sizlikleri, teslimiyetleri, \u00e7\u00f6z\u00fclmeleri, uzla\u015fmalar\u0131 hakk\u0131nda sorgulayamayan bir devrimci hareketin ba\u015far\u0131 \u015fans\u0131 yoktur. \u00d6te yandan s\u0131k\u0131y\u0131 g\u00f6r\u00fcnce s\u00fckl\u00fcm p\u00fckl\u00fcm boyun e\u011fip sonra da pi\u015fkin pi\u015fkin ba\u015fkalar\u0131n\u0131 teslimiyetle, itiraf\u00e7\u0131l\u0131kla, zaafa d\u00fc\u015fmekle itham edenlerin \u00f6nce aynaya bak\u0131p kendileriyle y\u00fczle\u015fmesinde; ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 s\u0131fat ve sorumluluklara istinaden halka \u00f6zele\u015ftiri vermelerinde say\u0131s\u0131z fayda vard\u0131r.<\/p>\n
Bahsimizin ana konusu bu olmad\u0131\u011f\u0131ndan konunun bu y\u00f6n\u00fcn\u00fc k\u0131sa kesece\u011fim. Esenbo\u011fa eyleminin b\u00f6yle bir tarihsel kesit i\u00e7erisinde ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ne kadar cesur, devrimci bir giri\u015fim oldu\u011funu; eylemcilerin ana amac\u0131 Ermeni davas\u0131n\u0131 d\u00fcnyaya duyurmak olsa bile bu eylemin \u00e7ap\u0131n\u0131n ve etkilerinin daha b\u00fcy\u00fck boyutlar ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulamak gerekiyor. Eylem ba\u015far\u0131l\u0131 olsayd\u0131 sadece Ermeni davas\u0131 d\u00fcnyaya \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u015fekilde duyurulmu\u015f olmakla kalmayacakt\u0131. Zaten bu haliyle bile bu amaca ula\u015f\u0131lm\u0131\u015f; g\u00fcnlerce, aylarca d\u00fcnya g\u00fcndeminde tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ama T\u00fcrkiye devrimci hareketi bak\u0131m\u0131ndan da \u00f6nemli sonu\u00e7lar verecekti. Eylemin b\u00f6yle sonu\u00e7lanmas\u0131 T\u00fcrk ve K\u00fcrt \u00f6rg\u00fctlerinin ASALA ile i\u015fbirli\u011fi ve ittifak aramalar\u0131na yol a\u00e7abilirdi. Pek \u00e7ok \u00f6rg\u00fct\u00fc benzer fedai eylemleriyle cuntan\u0131n kilit adamlar\u0131na, kurumlar\u0131na taarruza motive edebilirdi. Cezaevlerindeki devrimci tutuklulara direnme ruhu ve moral verebilirdi.<\/p>\n
Ancak eylemin istenmeyen \u015fekilde sonu\u00e7lanmas\u0131; havaalan\u0131n\u0131 kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7eviren fa\u015fist cuntan\u0131n bu durumun sorumlulu\u011funu ASALA’ya y\u00fcklemeyi ba\u015farmas\u0131 bu sonu\u00e7lara ula\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131 engellemi\u015ftir. Devrimci \u00f6rg\u00fctler olay\u0131 tam da cuntan\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde alg\u0131lam\u0131\u015f; ASALA olay\u0131n ger\u00e7ek y\u00f6n\u00fcn\u00fc ya anlatmay\u0131 ya da dinletmeyi ba\u015faramam\u0131\u015f veya ASALA’n\u0131n anlatt\u0131klar\u0131n\u0131 kimse kaale almay\u0131p; cuntan\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131na kulak vermi\u015flerdir. O tarihlerde bu olay\u0131 derinlemesine analiz edip, bundan devrimci sonu\u00e7lar \u00e7\u0131karan, Ermeni devrimcileriyle i\u015fbirli\u011fine y\u00f6nelen bir K\u00fcrt veya T\u00fcrk \u00f6rg\u00fct\u00fc oldu mu bilmiyorum. Burjuva kaynaklara bakarsan b\u00f6yle bir ili\u015fkiyi PKK ve Dev Sol kurmu\u015flard\u0131r; ama bunun do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorum.<\/p>\n
Sarkis yolda\u015f \u00e7at\u0131\u015fma esnas\u0131nda Zohrab’\u0131n yaz\u0131yor. Hava alan\u0131 bekleme salonundaki insanlar\u0131n sa\u011f taraftaki \u00e7\u0131k\u0131\u015f kap\u0131s\u0131na do\u011fru ka\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bilgisi ezberden at\u0131lm\u0131\u015f uydurma bir bilgiye benzemiyor. Muhtemelen ASALA’n\u0131n g\u00f6zc\u00fc militanlar\u0131n\u0131n yerinde ve an\u0131nda tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na dayan\u0131yor. Ermeni militanlar\u0131n adam vurmak amac\u0131yla hedef g\u00f6zettikleri veya panik i\u00e7inde sa\u011fa sola ate\u015f a\u00e7t\u0131klar\u0131 konusundaki t\u00fcm cunta yak\u0131\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131n aksi ispatlanmad\u0131k\u00e7a ge\u00e7erli say\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini; militanlar\u0131n muhtemelen havaya ate\u015f a\u00e7makla yetindiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Zaten Hastpanian’\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re Zohrap Sarkisyan “b\u0131rak\u0131n insanlar d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131ks\u0131n, onlar\u0131n bizim aram\u0131zdaki hesapla ilgileri yok” diye ba\u011f\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada sadece havaya ate\u015f ediyormu\u015f ve dakikalarca s\u00fcren \u00e7at\u0131\u015fma s\u0131ras\u0131nda yan\u0131nda bulunan onlarca bombadan bir tanesini bile sivillere zarar vermemek i\u00e7in kullanmam\u0131\u015f.<\/p>\n
\u00c7at\u0131\u015fmada \u00f6len ve yaralananlar\u0131n salondaki militanlar\u0131n salonu kur\u015funlamas\u0131yla de\u011fil; salona ate\u015f eden ku\u015fatmadaki, d\u0131\u015fardaki g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin ate\u015fleriyle vurulduklar\u0131n\u0131 anlamak i\u00e7in uzman olmaya, bilirki\u015fi raporlar\u0131na, adli t\u0131p incelemelerine bile gerek yok. Az \u00e7ok mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 kullanan birisi bunun b\u00f6yle oldu\u011funu bilir.<\/p>\n
Ekmek\u00e7iyan’\u0131n yarg\u0131land\u0131\u011f\u0131 mahkemede b\u00f6ylesi raporlar verildi mi, vard\u0131ysa neler yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131, militanlar\u0131n silahlar\u0131ndan \u00e7\u0131kan kur\u015funlar\u0131n ka\u00e7 ki\u015fiye isabet etti\u011fi konusunda bu rapor ve incelemelerden ne \u00f6l\u00e7\u00fcde yararlan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorum. Bunu ara\u015ft\u0131rmak, Ekmek\u00e7iyan’\u0131n tek celsede idam ald\u0131\u011f\u0131 davan\u0131n ne kadar adil, hukuka uygun y\u00fcr\u00fct\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, katliam su\u00e7lamas\u0131n\u0131 hakl\u0131 g\u00f6sterecek ekspertiz raporlar\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tesbit etmek daha \u00e7ok ilerici, demokrat hukuk\u00e7ulara, avukatlara, insan haklar\u0131 kurulu\u015flar\u0131na d\u00fc\u015fer. 12 Eyl\u00fcl d\u00f6neminin \u00f6teki t\u00fcm yarg\u0131lamalar\u0131 gibi Ekmek\u00e7iyan dosyas\u0131 da adil ve tarafs\u0131z bir \u015fekilde incelenmek \u00fczere yeniden de\u011ferlendirilmeyi bekliyor.<\/p>\n
Hatspanian, Zohrab’\u0131n Ekmek\u00e7iyan vuruldu\u011fu s\u0131rada salonda koltuklar arkas\u0131na siper almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor. Bu hesaba g\u00f6re Ekmek\u00e7iyan uzun bir \u00e7arp\u0131\u015fma sonucunda de\u011fil, k\u0131sa zamanda vurulmu\u015f oluyor. Ekmek\u00e7iyan\u0131n yere d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6ren Zohrab salona \u00e7ekilip orda savunmaya giri\u015fiyor ve \u00f6len ve yaralananlar\u0131n \u00e7oklu\u011funa bak\u0131l\u0131rsa bu \u00e7at\u0131\u015fma dakikalarca s\u00fcrm\u00fc\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Bu durumda Ekmek\u00e7iyan\u0131n bir tek bir ki\u015fi bile vurma ihtimali \u00e7ok az g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Titiz bir inceleme bu konuda net sonu\u00e7lara ula\u015ft\u0131racakt\u0131r. B\u00f6yle bir incelemede Ekmek\u00e7iyan\u0131n ”katliam su\u00e7u”ndan aklanaca\u011f\u0131na, bu katliam\u0131n as\u0131l su\u00e7lusunun g\u00fcvenlik kuvvetleri ve dolay\u0131s\u0131yla cunta oldu\u011funun a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131na inan\u0131yorum.<\/p>\n
Hatspanian ,”A\u011f\u0131r yaral\u0131 olarak esir d\u00fc\u015fen Levon Ekmek\u00e7iyan, “T.C.”nin eline canl\u0131 ge\u00e7en ilk ve son ASALA \u00fcyesiydi. >> diyor ve >>Ermeni ulusal kurtulu\u015f m\u00fccadelesinin gururu, Mihran, Serop, Hrayr, Kevork, Murad, Antranik gibi yi\u011fit fedayiler d\u00f6neminden kalma bir gelene\u011fe g\u00f6re d\u00fc\u015fman\u0131n eline canl\u0131 ge\u00e7memek i\u00e7in yi\u011fitlerin son kur\u015funu kendilerine s\u0131kmas\u0131>> prensibine uygun olarak asl\u0131nda orda canl\u0131 yakalanmamas\u0131 gerekti\u011fini ama Levon’un buna imkan bulamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yaz\u0131yor.<\/p>\n
Canl\u0131 ele ge\u00e7en Levon Ekmek\u00e7iyan T. C. devletinin en ”e\u011fitimli”, en uzman, \u00fcst d\u00fczey g\u00f6revlileri taraf\u0131ndan \u00f6zel bir \u015fekilde sorgulan\u0131r. Bu sorgulamada i\u015fkence kadar, hatta ondan daha fazla ”tatl\u0131”, ”iyi” muamele taktiklerinin kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. Zannedildi\u011finin aksine \u00e7\u00f6z\u00fclmelerin b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funlu\u011fu a\u011f\u0131r i\u015fkencelerin sonucunda de\u011fil; ”iyi polis” rollerinin, ”iyi bak\u0131m ve muamele”nin ba\u015far\u0131l\u0131 uygulanmas\u0131yla elde edilir. Hele de \u00f6l\u00fcm\u00fc g\u00f6ze alm\u0131\u015f insanlara kar\u015f\u0131 hi\u00e7bir i\u015fkencenin, tehdidin, korkutman\u0131n para etmeyece\u011fini binlerce y\u0131ll\u0131k deneylerle gayet iyi bilen i\u015fkenceciler bu t\u00fcr olaylarda \u00e7elik bilekleri b\u00fckmektense daima \u00f6pme y\u00f6ntemini kullan\u0131rlar. Melek kesilirler, o kadar iyi, o kadar insani, o kadar dost, misafirperver, s\u0131cak davran\u0131rlar ki kafas\u0131nda al\u00e7ak d\u00fc\u015fmandan her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bekleyen, en k\u00f6t\u00fc ihtimallere g\u00f6re kendini haz\u0131rlayan fedai \u015fa\u015f\u0131r\u0131r, kendi kendisiyle \u00e7eli\u015fkiye d\u00fc\u015fer; bu insanlar\u0131n bu kadar da k\u00f6t\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, kafas\u0131ndaki canavarlar\u0131n melek gibi insanlar oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flar. Melekler gelir militan\u0131n yaralar\u0131n\u0131 \u015fefkatle sar\u0131rlar, ona \u00e7aylar, kahveler ikram ederler. S\u0131cak d\u00f6\u015feklerde yat\u0131r\u0131rlar, bazen de rak\u0131, sigara ikram eder suya sabuna dokunmayan insani sohbetlere giri\u015fir, f\u0131kralar anlat\u0131r, ona moral verici, i\u00e7inde bulundu\u011fu vahim durumu unutturucu g\u00fczel \u015feyler anlat\u0131rlar. Ve daima \u015ferefleri, namuslar\u0131, sevdiklerinin ba\u015flar\u0131, inand\u0131klar\u0131 de\u011ferler u\u011fruna yemin billah ederek vaadlerde bulunur; kendilerine ufak tefek yard\u0131mc\u0131 oldu\u011funuz taktirde size her t\u00fcrl\u00fc kolayl\u0131\u011f\u0131 sa\u011flayacaklar\u0131n\u0131 s\u00f6ylerler.<\/p>\n
Nice militan tuzaklar\u0131n en al\u00e7a\u011f\u0131 olan bu tuza\u011fa d\u00fc\u015fmekten kurtulamam\u0131\u015ft\u0131r. Burda s\u00f6zkonusu olan, o militan\u0131n i\u015fkenceden korkmas\u0131, ondan kurtulmak istemesi falan de\u011fildir. O, hi\u00e7 beklemedi\u011fi, haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131 bir alanda uzman sorgucular\u0131n eline d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, tuza\u011fa yakalanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Levon Ekmek\u00e7iyan\u0131n b\u00f6yle bir tuza\u011fa kap\u0131l\u0131p kap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, verilen vaadlere kan\u0131p kanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyorum. Ama cuntay\u0131 olduk\u00e7a u\u011fra\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131; o d\u00f6nemde en de\u011fme \u00f6rg\u00fct liderine dahi yap\u0131lmayan bir \u00f6zel muameleye tabi tutuldu\u011funu kestirebiliyorum.<\/p>\n
”Sorgulanmas\u0131n\u0131 fa\u015fist cuntan\u0131n ba\u015f\u0131 Kenan Evren\u2019in damad\u0131 M\u0130T’in y\u00fcksek dereceli memuru Erkan G\u00fcrvit \u00fcslenmi\u015fti. Bu ki\u015fi, 12 Eyl\u00fcl g\u00fcnlerini anlat\u0131mlar\u0131nda “Ayr\u0131ca ben Esenbo\u011fa\u2019da yakalanan Levon Ekmek\u00e7iyan\u2019\u0131, yaral\u0131 ele ge\u00e7en ASALA militan\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7 ay sorgulayan tek ki\u015fiyim” demenin \u00f6tesinde ba\u015fka tek laf etmemi\u015f oldu\u011fu halde, ABD’den getirildi\u011fi gizli tutulan 4 ayr\u0131 “sorgulama uzman\u0131” taraf\u0131ndan 2 ay boyunca g\u00fcnde 24 saat \u00f6zel haplar ve damardan \u015f\u0131r\u0131ngalanan de\u011fi\u015fik kimyasal ila\u00e7lar\u0131n denenip-kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 insanl\u0131kd\u0131\u015f\u0131 bir i\u015fkence laboratuar\u0131n\u0131n i\u011fren\u00e7 tezgah\u0131ndan ge\u00e7irilen Levon’un, sofistike elektronik aletler ve yalan makinesine ba\u011fl\u0131 halde bir kobay muamelesine maruz kal\u0131p, ruhen fena halde h\u0131rpaland\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fi \u00e7ok gizli bir devlet s\u0131rr\u0131 olarak “\u00d6zel Harp Dairesi” dosyalar\u0131nda bile, en “TOP SECRET” stat\u00fcyle saklanm\u0131\u015ft\u0131. “T.C.”nin eline ge\u00e7mi\u015f ilk ve son ASALA esirinin “klasik olmayan” y\u00f6ntemlerle yap\u0131lan i\u015fkenceler sonucu ‘kendini idrak edebilmekten yoksunluk ve bilincini kontrol etmede yeterlilik hali” konusunda ciddi ku\u015fkular\u0131 oldu\u011funu belirten Avrupal\u0131 birka\u00e7 t\u0131p uzman\u0131n\u0131n, onu ziyaret edip sa\u011fl\u0131k kontrol\u00fc yapmalar\u0131na izin verilmesi i\u00e7in defalarca ba\u015fvurduklar\u0131 Ankara’dan red cevab\u0131 edinmeleri, pek do\u011fal olarak varolan t\u00fcm \u015f\u00fcphelerin do\u011frulanmas\u0131 anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yordu. Buna, “T.C.” tarihinde ilk defa uygulanan kanunen yasak kimyasal y\u00f6ntemlerin denendi\u011fi sorgulamalara maruz kalan ilk insano\u011flunun Levon Ekmek\u00e7iyan oldu\u011funu da ekleyecek olursak t\u00fcm soru i\u015faretlerinin kalkmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f oluruz san\u0131r\u0131m.”<\/p>\n
\u015eimdi bu Erkan G\u00fcrvit nam fa\u015fist cunta ba\u015f\u0131n\u0131n damad\u0131n\u0131n “Ayr\u0131ca ben Esenbo\u011fa\u2019da yakalanan Levon Ekmek\u00e7iyan\u2019\u0131, yaral\u0131 ele ge\u00e7en ASALA militan\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7 ay sorgulayan tek ki\u015fiyim” diye b\u00f6b\u00fcrlenmesi \u00fczerinde dural\u0131m. Bu i\u015fkenceci yaral\u0131 Levon’un \u00fc\u00e7 ay boyunca kendi sorgusundan ge\u00e7ti\u011fini kendisi itiraf ediyor. Ama sadece bu kadar konu\u015fuyor. A\u011fz\u0131 s\u0131k\u0131, \u00e7ok ketum. Zaten konu\u015fsa bile bu tiplerin s\u00f6zleri aras\u0131nda ger\u00e7eklerin k\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131n\u0131 yakalamak i\u00e7in k\u0131l\u0131 k\u0131rk yarmak gerekir. \u00c7ok \u015fey anlatt\u0131klar\u0131nda bile asl\u0131nda hi\u00e7bir\u015fey anlatmazlar. Bu c\u00fcmlede \u00fczerinde durulacak \u00fc\u00e7 kilit s\u00f6z var. Yaral\u0131 ASALA militan\u0131, \u00fc\u00e7 ay sorgu, tek ki\u015fi…<\/p>\n
Sondan ba\u015flayal\u0131m: Tek ki\u015fi, sorguda kendinden ba\u015fka kimse olmad\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmiyor; tek yetkili ki\u015fi anlam\u0131na geliyor. Yani fa\u015fist cunta ba\u015f\u0131 Kenan Evren bu \u00e7ok ”hassas, milli g\u00f6rev”i ifa etmesi i\u00e7in ”tek yetkili” olarak damad\u0131n\u0131 at\u0131yor. Tek yetkili, ayn\u0131 zamanda ”her\u015feye yetkili” anlam\u0131na geliyor. Yani ister i\u015fkence, ister yalan vaadlerle aldatma yoluyla olsun her\u015feyi kullanma yetkisi bu Er-kan G\u00fcrv-it’te. Hangi ara\u00e7lar\u0131, y\u00f6ntemleri, ne yo\u011funlukta, nas\u0131l kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131 hazret a\u00e7\u0131klamam\u0131\u015f: ”devlet s\u0131rr\u0131”.<\/p>\n
Sorgu \u00fc\u00e7 ay s\u00fcrm\u00fc\u015f. Tabii bu, tek ve her\u015feye yetkili fa\u015fist damad\u0131n kontrol\u00fcndeki sorgu. Arada ziyarete gelen \u00f6teki ”yetkililer”, ekipler, uzmanlar, doktorlar, psikologlar, falakac\u0131lar, elektrik\u00e7iler, ask\u0131c\u0131lar, masajc\u0131lar vs. tayfas\u0131 hari\u00e7…Terc\u00fcman\u0131 da unutmayal\u0131m. \u00d6yle ya L\u00fcbnan’da b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f Levon’un Ermenice, Arap\u00e7a, \u0130ngilizce, Frans\u0131zca bilmesi m\u00fcmk\u00fcn ama muhtemelen T\u00fcrk\u00e7e’ye \u00e7ok hakim olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz. \u00dc\u00e7 aydan sonra ba\u015flayan Mamak’taki 34 Numaral\u0131 h\u00fccreye s\u0131k s\u0131k ziyaret\u00e7ilerinin geldi\u011fini ise Mamak sakinleri gayet iyi biliyor. Eh, bu ziyaretlerin ne ziyaretleri oldu\u011funu s\u00f6ylemeye gerek yok tabii… Diyecektim ki vazge\u00e7tim… \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u0131k ziyaretleri Forta gibi yolda\u015flar\u0131n Levonun i\u015fbirlik\u00e7ili\u011fne kan\u0131t gibi sunabilece\u011fi akl\u0131ma geldi. Bu s\u0131k ziyaretlerin Ekmek\u00e7iyan’\u0131 \u015fu ya da bu yolla; kaba i\u015fkenceyle ya da psikolojik y\u00f6ntemlerle; kimyasal metotlarla veya fiziksel metotlarla; g\u00fcller \u00e7i\u00e7ekler ikram ederek veya zehir zemberekler sa\u00e7arak \u00e7\u00f6kertmeye, \u00e7\u00f6zmeye, teslim almaya y\u00f6nelik oldu\u011funu belirtmem gerek.<\/p>\n
Sorgu, Levon’un yaral\u0131 haliyle yap\u0131lm\u0131\u015f. Yani fizik direnme g\u00fcc\u00fcn\u00fcn en zay\u0131f oldu\u011fu bir s\u0131rada ve pek tabii ki kesin bir tecrit, yaln\u0131zl\u0131k, ba\u015fka insanlar\u0131n destek ve dayan\u0131\u015fmas\u0131ndan mahrumiyet ko\u015fullar\u0131nda…<\/p>\n
Bunlara Hatspanian’\u0131n s\u00f6yledi\u011fi \u015fu s\u00f6zler de ilave edilmelidir: ABD’den getirildi\u011fi gizli tutulan 4 ayr\u0131 “sorgulama uzman\u0131” taraf\u0131ndan 2 ay boyunca g\u00fcnde 24 saat \u00f6zel haplar ve damardan \u015f\u0131r\u0131ngalanan de\u011fi\u015fik kimyasal ila\u00e7lar\u0131n denenip-kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 insanl\u0131kd\u0131\u015f\u0131 bir i\u015fkence laboratuar\u0131n\u0131n i\u011fren\u00e7 tezgah\u0131ndan ge\u00e7irilen Levon’un, sofistike elektronik aletler ve yalan makinesine ba\u011fl\u0131 halde bir kobay muamelesine maruz kal\u0131p, ruhen fena halde h\u0131rpaland\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fi…<\/p>\n
Hastpanian bunun \u00e7ok gizli bir devlet s\u0131rr\u0131 olarak “\u00d6zel Harp Dairesi” dosyalar\u0131nda bile, en “TOP SECRET” stat\u00fcyle saklanm\u0131\u015f oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Yazar\u0131n bu s\u00f6zleri neye dayand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in burda s\u00f6ylenenleri y\u00fczde y\u00fcz do\u011fru kabul edemeyiz.. Fakat ihtimal d\u0131\u015f\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131; kobay muamelesine tabi tutuldu\u011funu ve ruhen fena halde h\u0131rpaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmek i\u00e7in alim olmak gerekmiyor. \u00d6te yandan yazar\u0131n s\u00f6yledi\u011fi \u015fu s\u00f6zler \u00e7arp\u0131c\u0131 bir ger\u00e7e\u011fe vurgu yap\u0131yor:<\/p>\n
<<7 A\u011fustos 1982 Esenbo\u011fa sald\u0131r\u0131s\u0131 san\u0131\u011f\u0131 Levon Ekmek\u00e7iyan tek celsede \u00f6l\u00fcm cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131 ve mahkemeye yurtd\u0131\u015f\u0131ndan herhangi bir yak\u0131n\u0131, gazeteci, hukuk\u00e7u veya insan haklar\u0131 savunuculu\u011fu yapan g\u00f6zlemcinin kat\u0131lmas\u0131na izin verilmedi. \"T.C.\" tarihinde TEK CELSEL\u0130 ka\u00e7 tane mahkeme olmu\u015ftur sorusunu ara\u015ft\u0131rmac\u0131lara b\u0131rak\u0131p, 7 A\u011fustos'tan 29 Oca\u011fa kadar topu topu 5,5 ay \"canl\u0131\" kalm\u0131\u015f bir insan\u0131n, 3 ay M\u0130T, 2 ay da CIA sorgulama (siz buna i\u015fkence de diyebilirsiniz) uzmanlar\u0131 taraf\u0131ndan \"ya\u015fayan bir \u00f6l\u00fcye\" \u00e7evrilmesi ger\u00e7e\u011fi, san\u0131r\u0131m e\u015fine rastlanan bir\u015fey de\u011fildir. Terc\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapan \u015fahs\u0131n, \u00e7eyrek y\u00fczy\u0131ldan beri M\u0130T'e \u00e7al\u0131\u015fan a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k bir ayl\u0131k\u00e7\u0131 oldu\u011fu cemaatte yediden yetmi\u015fe her Ermeni taraf\u0131ndan bilinen Dikran Kevorkyan olmas\u0131 ve onun da eline verilen rol\u00fc iyi ezberlemi\u015f oldu\u011funu \"sahiplerine\" g\u00f6sterme \u00e7abalar\u0131ndaki kusursuzluk ko\u015fullar\u0131nda sahnelenen bu \"tek perdelik\" oyunun ne kadar ilkel oldu\u011funu belirtmeye gerek olmad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131rd\u0131r. \"Tek celselik\" mahkemede olayla ilgili sunulan adli inceleme ve otopsi raporlar\u0131nda, ASALA \u00fcyesi gen\u00e7lerin kulland\u0131\u011f\u0131 silahlardan kim ya da kimlerin zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f oldu\u011fuyla ilgili bilgilerin dahi kaydedilip, a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekti\u011fine bile gerek g\u00f6rmemi\u015f olan hakimler, daha \u00f6nce yaz\u0131l\u0131p ellerine verilmi\u015f olan idam karar\u0131n\u0131 \"oldu da bitti ma\u015fallah\" usul\u00fc \"devlet ve milletimize hay\u0131rl\u0131 olsun\" hesab\u0131, fa\u015fist cunta generallerine \"emrinize amadeyiz\" diye sadece okumakla yetinmi\u015f ve b\u00f6ylece \"T.C.\" hak ve hukukunun t\u00fcm gereklerini yerine getirmi\u015flerdi. Oysa, bas\u0131nda \"Esenbo\u011fa Katliam\u0131\" olarak adland\u0131r\u0131lan olay\u0131n ma\u011fduru \u00f6l\u00fc ve yaral\u0131 t\u00fcm insanlar, 'devlet g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri' diye tan\u0131mlananlar\u0131n silahlar\u0131ndan \u00e7\u0131kan kur\u015funlarla da kur\u015funlanm\u0131\u015f, yani ayn\u0131 \"\u015fanl\u0131 T\u00fcrk ordusunda\" katledilen binlerce gen\u00e7 insan gibi pek\u00e2l\u00e2 bir \"e\u011fitim zaiyat\u0131na\" da u\u011fram\u0131\u015f olabilirlerdi, de\u011fil mi ?>> (altlar\u0131n\u0131 en \u00e7izdim – s. e.)<\/p>\n
\u00d6nce son c\u00fcmleden ba\u015flayal\u0131m: Sarkis yolda\u015f olayda \u00f6len ve yaralananlar\u0131n pekala devlet g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan da vurulmu\u015f olabilece\u011fi ihtimalinden s\u00f6zediyor. Ben bunun ihtimal olmaktan ziyade b\u00f6yle oldu\u011fu kanaat\u0131nday\u0131m. \u00c7\u00fcnk\u00fc salonda katliam yapmak kast\u0131yla hareket etselerdi \u00f6l\u00fc say\u0131s\u0131 fazla olurdu ve b\u00f6yle bir intihar eyleminde Ekmek\u00e7iyan sa\u011f yakalanmazd\u0131. Vurulanlar, d\u0131\u015fardan salonu yayl\u0131m ate\u015fine tutan g\u00fcvenlik kuvvetlerinin rasgele ate\u015fiyle vuruldu. \u00d6te yandan mahkeme karar\u0131nda inceleme ve otopsi raporlar\u0131na at\u0131fta bulunulmamas\u0131 ve tek celselik mahkemeyle apar topar karar verilip i\u015fin oldu bittiye getirilmesi de son derece manidard\u0131r. Haz\u0131r, san\u0131k ”itiraf” etmi\u015fken, otopsi raporlar\u0131 kesin kan\u0131tlarla san\u0131\u011f\u0131n su\u00e7unu teyid ediyorken i\u015fi aceleye getirip tek celsede idam karar\u0131 almak ve k\u0131sa s\u00fcre sonra da bunu alelacele uygulamak acullu\u011fu neye delalet eder acaba? Kedi gibi pisli\u011fini \u00f6rtmeye delalet eder. Tipik su\u00e7lu davran\u0131\u015f\u0131…Yazar\u0131n tek perdelik oyun olarak nitelendirdi\u011fi bu ac\u0131 oyunda Ekmek\u00e7iyan\u0131n su\u00e7ludan ziyade kurban oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor… Haa evet T. C.’nin Ba\u015fbakan\u0131’na eylem yapmaya c\u00fcret etme su\u00e7u mu? Vallahi o su\u00e7u ben kabul etmiyorum. B\u00fclent Ulusu, Kenan Evren ve \u00f6teki cuntac\u0131lardan herhangi birine o karanl\u0131k, zul\u00fcm dolu ac\u0131 y\u0131llarda ”halk ad\u0131na idam cezas\u0131 uygulayacak babayi\u011fidin” \u00f6n\u00fcnde \u015fapkam\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131rd\u0131m… Levon Ekmek\u00e7iyan ve Zohrap Sarkisyan buna cesaret ettiler ve bu u\u011furda canlar\u0131n\u0131 verdiler; topraklar\u0131 bol, an\u0131lar\u0131 baki kals\u0131n…<\/p>\n
\u00d6l\u00fcm cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tek celselik mahkemeye yurtd\u0131\u015f\u0131ndan herhangi bir yak\u0131n\u0131, gazeteci, hukuk\u00e7u veya insan haklar\u0131 savunuculu\u011fu yapan g\u00f6zlemcinin kat\u0131lmas\u0131na izin verilmemesinin \u00fclkenin ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131yla, hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcyle alakas\u0131 bulundu\u011funu s\u00f6yleyecek birileri \u00e7\u0131kar m\u0131? \u00c7\u0131kar. Bundan ku\u015fkum yok. Ama sa\u011fduyu sahibi insanlar bunun nedenlerini sorgulamak, bu t\u00fcrden basit a\u00e7\u0131klamalarla aldat\u0131lmalar\u0131na izin vermemek zorundad\u0131rlar.<\/p>\n
Olay\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi tarihte, y\u00fcz civar\u0131nda arkada\u015fla askeri cezaevindeki isyan nedeniyle verilen cezalar\u0131m\u0131z\u0131n infaz\u0131 i\u00e7in hapiste yatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z Elaz\u0131\u011f Cezaevinde firar olmu\u015f; arkas\u0131ndan uzun bir s\u00fcre darac\u0131k bir b\u00f6lmeye bal\u0131k istifi y\u0131\u011f\u0131l\u0131 halde tutulmu\u015f, sonra da yeniden yap\u0131lan ve birbirlerinden daha s\u0131k\u0131 tecrit edilen h\u00fccrelere t\u0131k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131k. O y\u0131l\u0131n sonuna do\u011fru da bir not iletisi y\u00fcz\u00fcnden 1800 Evler i\u015fkence merkezine sorguya g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, bir aydan fazla bir s\u00fcre orda sorguda tutulmu\u015ftum. Cezaevine d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde o tecrit hali halen devam ediyordu. D\u0131\u015fardan haber alam\u0131yorduk. Bu nedenle o tarihte Ekmek\u00e7iyan olay\u0131yla ilgili devlet kaynakl\u0131 bilgileri bile yar\u0131m yamalak duyabiliyorduk. Yazar\u0131n a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 gibi kamuoyu “Made in Fa\u015fist Cunta” damgal\u0131 ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131 bilgiler ile dezinformasyon bombard\u0131man\u0131na tabi tutulmu\u015ftur. Bu dezinformasyon konusunda bug\u00fcne kadar ciddi bir ele\u015ftiri \u00e7abas\u0131na giri\u015filmemi\u015ftir. Ermeni kamuoyunca bilinen ger\u00e7ekler T\u00fcrk halk\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere, \u00f6zellikle m\u00fcsl\u00fcman halklardan gizli tutulmu\u015ftur.<\/p>\n
Yazar bu ger\u00e7e\u011fi \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u00f6rnekle \u015f\u00f6yle anlat\u0131yor:<\/p>\n
“O y\u0131llarda, G\u00fcne\u015f Gazetesi\u2019nin s\u0131k\u0131y\u00f6netim muhabiri olarak bir \u00e7ok kez r\u00f6portaj yapmaya gitti\u011fim Mamak Askeri Cezaevi\u2019ndeki tutuklular\u0131n durumunu \u00e7ok iyi biliyorum. C\u00fcneyt abi (Arcay\u00fcrek), G\u00fcne\u015f Gazetesi\u2019nin Ankara Temsilcisiydi. Esenbo\u011fa Havaliman\u0131\u2019n\u0131 bombalamaktan idama mahkum edilen Ermeni k\u00f6kenli Levon Ekmek\u00e7iyan\u2019la gazetecilerin r\u00f6portaj yapmalar\u0131na izin veriliyordu. Gazetelerde, Levon Ekmek\u00e7iyan\u2019\u0131n kendini idamdan kurtulmak i\u00e7in Kenan Evren\u2019e yalvar\u0131p yakaran k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcc\u00fc ifadelerine yer veriliyordu. Ben, r\u00f6portajda, b\u00f6yle ifadelere \u00e7anak tutan sorular sormad\u0131m. \u0130ki g\u00fcnl\u00fck r\u00f6portaj\u0131n ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fc gazetede \u00e7\u0131kt\u0131, ikincisi yay\u0131mlanmad\u0131. Ankara S\u0131k\u0131y\u00f6netim Komutan\u0131 Recep Ergun, r\u00f6portaj\u0131 \u201cfazla insani\u201d bulmu\u015ftu. \u0130kinci b\u00f6l\u00fcm de yay\u0131nlan\u0131rsa beni g\u00f6zalt\u0131na ald\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015f. C\u00fcneyt abi, beni korumak i\u00e7in, haberim olmadan ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc yay\u0131ndan \u00e7ekmi\u015fti.”<\/p>\n
O g\u00fcnlerde “fazla insani” bulunan \u00f6\u011feler bir Ermeni i\u00e7in \u00e7ok g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu ve b\u00f6yle bir\u015feyin insanlara ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 sak\u0131ncal\u0131 oldu\u011fundan engelleniyordu da, s\u00f6zkonusu de\u011ferler, ’12 eyl\u00fcl idamlar\u0131’ hakk\u0131nda \u00e7ok y\u0131llar sonra bile yaz\u0131l\u0131p-yay\u0131nlanm\u0131\u015f kitaplarda dahi her nedense “unutuluyordu” i\u015fte!… >><\/p>\n
Bu gazetecinin kimli\u011fini yazar maalesef yazmam\u0131\u015f. 12 Eyl\u00fcl rejiminin en eyl\u00fclist gazetelerinden biri olan bir gazetenin, \u00fcstelik de s\u0131k\u0131y\u00f6netim muhabiri olan r\u00f6portajc\u0131s\u0131 bile gazetelerde Ekmek\u00e7iyan ad\u0131na yay\u0131nlanan k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcc\u00fc yalvar\u0131p yakarmalara \u015f\u00fcpheyle bak\u0131yor ve bu ifadelere \u00e7anak tutan sorular soruldu\u011funu ifade ederek, bu t\u00fcr sorularla bu t\u00fcr cevaplar\u0131n pe\u015finen istendi\u011fini ve Ekmek\u00e7iyan\u0131n da kendisine belletildi\u011fi i\u00e7in ya da ba\u015fka nedenlerle istenen cevaplar\u0131 verdi\u011fini ima ediyor. Yani bu ifadelere itibar etmeyin, hepsi d\u00fczmecedir demeye getiriyor. \u00d6te yandan kendisi bu t\u00fcr ifadelere \u00e7anak tutan sorular sormad\u0131\u011f\u0131; bu nedenle r\u00f6portaj\u0131 biraz fazla insani kald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nmakla tehdit ediliyor ve yaz\u0131s\u0131 genel yay\u0131n y\u00f6netmeni ”C\u00fcneyt abi” taraf\u0131ndan hem muhabirin hem gazetenin selameti bak\u0131m\u0131ndan sans\u00fcre u\u011fruyor; yay\u0131nlanm\u0131yor. \u0130yi mi?<\/p>\n
Ona siz karar verin ve bu arada bir ”s\u0131k\u0131y\u00f6netim muhabiri”nin bile itibar etmedi\u011fi bu itirafnamelere, yalvar\u0131p yakarmalara anl\u0131 \u015fanl\u0131 B\u00fclent Forta a\u011fabeylerin neden ku\u015fkuyla bakmad\u0131klar\u0131n\u0131; bunca y\u0131ldan sonra bile neden hala itibar ettiklerini de biraz d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n
Yazar\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 izlemeye devam edelim:<\/p>\n
”Levon’la ilgili “fazla insani” bir makale de, onunla ayn\u0131 d\u00f6nemde ayn\u0131 mahpusanenin bir ba\u015fka blokunda tutuklu<\/p>\n
olarak bulunmu\u015f Sevda KURAN-AKDA\u011e adl\u0131 bir bayan 2010 Haziran\u0131nda yaz\u0131vermi\u015f. Bu yaz\u0131da “T.C.”nin, \u00f6zellikle de “solcu” insanlar\u0131n bilin\u00e7alt\u0131n\u0131 ne kadar \u00f6rselemi\u015f oldu\u011funu g\u00f6steren \u00f6rneklerin \u00e7ok olmas\u0131 nedeniyle, ‘farkedilmeyen’ bu olgular\u0131n bilin\u00e7\u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na faydal\u0131 olmas\u0131n\u0131 diledi\u011fim s\u00f6zkonusu yaz\u0131n\u0131n \u00f6nemli oldu\u011funu sand\u0131\u011f\u0131m baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmlerinden al\u0131nt\u0131lar sunuyorum. Bana mahpusanede bas\u0131l\u0131 olarak ula\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bu yaz\u0131n\u0131n nerede yay\u0131nlanm\u0131\u015f oldu\u011funu bilmedi\u011fim i\u00e7in de, eksik bilgiyi referans olarak sunam\u0131yor, okuyanlar\u0131n aff\u0131na s\u0131\u011f\u0131n\u0131yorum.”<\/p>\n
Yazar\u0131n blok metin halinde verdi\u011fi yaz\u0131y\u0131 ben k\u0131smen ve par\u00e7a par\u00e7a, gerekti\u011fi b\u00f6l\u00fcmleriyle verece\u011fim. Sevda Kuran – Akda\u011f, Mamak Cezaevi havaland\u0131rmas\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor:<\/p>\n
”Havalad\u0131rman\u0131n ad\u0131 havaland\u0131rma! 24 saat daya\u011f\u0131n, falakan\u0131n, kurt k\u00f6pekleri e\u015fli\u011finde s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen zulm\u00fcn \u015fiddeti say\u0131mlarda ve havaland\u0131rmada doru\u011fa \u00e7\u0131kard\u0131. ERKEKLER KURALLARA UYDUKLARI \u0130\u00c7\u0130N ZUL\u00dcM G\u00d6R\u00dcRLERD\u0130, A BLOK KIZLARI KURALLARA UYMADIKLARI \u0130\u00c7\u0130N. Arada \u00e7ok fazla bir fark yoktu. ”<\/p>\n
\u015eimdi burada k\u0131saca dural\u0131m 24 saat dayak, falaka ve kurt k\u00f6pekleri e\u015fli\u011finde zul\u00fcm estiren cunta bunlar\u0131n \u015fiddetini say\u0131mlarda ve havaland\u0131rmalarda doru\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131rken A Blok K\u0131zlar\u0131 yine de kurallara uymuyorlar; erkekler ise uymalar\u0131na ra\u011fmen dayaktan kurtulam\u0131yorlar! Peki bu erkeklerin Levon Ekmek\u00e7iyan’a laf etme haklar\u0131 var m\u0131d\u0131r? Kendileri kurallara uyar, say\u0131mlarda tekmil verir, cuntan\u0131n k\u00fc\u00e7\u00fclt\u00fcc\u00fc, a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 uygulamalar\u0131na direnmeden ba\u015f e\u011ferken; yaln\u0131z ba\u015f\u0131na bir adam\u0131n ”vaadlere kan\u0131p itiraflar” vermesini nas\u0131l bahse konu edinebiliyorlar.<\/p>\n
Kald\u0131 ki bu adam\u0131n \u00f6yle \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc falan da hikaye. Bunu bilebilecek tek kesim, onun m\u00fccadele yolda\u015flar\u0131d\u0131r, \u00f6rg\u00fct\u00fcd\u00fcr. ASALA, bu ”\u015fehidine” sahip \u00e7\u0131karken size ne oluyor? Siz onun \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcp \u00e7\u00f6z\u00fclmedi\u011fini, itiraf yap\u0131p yapmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, insan, malzeme, adres verip vermedi\u011fini sadece M\u0130T a\u00e7\u0131klamalar\u0131yla ”biliyorsunuz”. Oysa bu M\u0130T Fransa’da, Atina’da kimleri vurdu\u011funu, kimlere pusu kurdu\u011funu, hangi heykellere bomba yerle\u015ftirdi\u011fini utanmadan, s\u0131k\u0131lmadan a\u00e7\u0131klarken Ekmek\u00e7iyan\u0131n verdi\u011fi tek isimden bahsetmiyor. Bunlar gidip \u0130sraillilere yalakal\u0131k yap\u0131yor, zaten Filistin halk\u0131yla dayan\u0131\u015fma i\u00e7inde olan ve Filistinli \u00f6rg\u00fctlerle beraber \u0130sraile kar\u015f\u0131 sava\u015fan ASALA’ya kar\u015f\u0131 \u0130srailin deste\u011fini alarak baz\u0131 operasyonlar yap\u0131yorlar; ama kimi vurduklar\u0131n\u0131, nerede ne eylem yapt\u0131klar\u0131n\u0131 kendileri de bilmiyor. \u0130srail bunlar\u0131n elini tutuyor, s\u0131rtlar\u0131n\u0131 s\u0131vazl\u0131yor, yanaklar\u0131n\u0131 ok\u015fuyor ”haydi \u00e7ocu\u011fum, d\u00fc\u015fman\u0131n \u015fu” diye birilerini i\u015faret ediyor ve ellerini kirletmeden bunlara cinayet i\u015fletiyor; \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin ASALA militan\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131 da belli de\u011fil. \u0130\u015fleri bitince de ceplerine biraz har\u00e7l\u0131k, geri Milli G\u00fcvenlik Kurulunun huzurlar\u0131na g\u00f6nderiyorlar. Tabii Kenan Evren’e selamlar\u0131n\u0131 esirgemeden. Hikaye bu. Yoksa Ekmek\u00e7iyandan bir tek bir isim bile alm\u0131\u015f de\u011filler. Alm\u0131\u015f olsalard\u0131 \u00f6nce Ankara i\u00e7indeki ba\u011flant\u0131lara ula\u015f\u0131rlard\u0131. Bu ba\u011flant\u0131lara ula\u015famad\u0131klar\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
\u00d6yle ama, her nedense bizim devrimci dostlar\u0131m\u0131z\u0131n bir k\u0131sm\u0131 Levon Ekmek\u00e7iyan\u0131n \u00f6tt\u00fc\u011f\u00fc ve itiraf etti\u011fi palavras\u0131na sorgusuz sualsiz, pe\u015finen inanm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyorlar. Sebep? Kendi zay\u0131fl\u0131klar\u0131, kendi gev\u015feklikleri, diren\u00e7sizlikleri olmas\u0131n sak\u0131n?<\/p>\n
Direnememi\u015f olmak, zaaf g\u00f6stermek bir kusur ve ay\u0131pt\u0131r; sadece k\u0131nanabilir; ama su\u00e7 de\u011fil. \u0130nsanlar\u0131 bu hususta yarg\u0131lamak do\u011fru olmaz; ama bu durumdaki kimselerin herkesi kendileri gibi zannedip; kendilerinde k\u0131namad\u0131klar\u0131 zaaflar\u0131 ba\u015fkalar\u0131nda ele\u015ftirmeleri \u00e7irkin oluyor. Seslerini kesip, ileri geri laf etmeseler daha iyi.<\/p>\n
Ad\u0131 Levon Ekmek\u00e7iyan\u2019d\u0131. 12 Eyl\u00fcl Cunta’s\u0131 i\u00e7in bir hain Ermeni, bir idaml\u0131kd\u0131. Havaland\u0131rmaya yapayaln\u0131z \u00e7\u0131kar\u0131lan Ekmek\u00e7iyan\u00b4\u0131n sa\u00e7lar\u0131 hep muntazam taral\u0131, duru\u015fu, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc bir film y\u0131ld\u0131z\u0131 gibiydi. Cok yak\u0131\u015f\u0131kl\u0131yd\u0131. \u00d6yle aman aman volta atmazd\u0131. Bir iki y\u00fcr\u00fcr sonra havaland\u0131rma kap\u0131s\u0131na yak\u0131n bir yerde, duvar\u0131n dibinde, y\u00fcz\u00fc hafiften duvara d\u00f6n\u00fck sigaras\u0131n\u0131 i\u00e7erdi. Boynu hep b\u00fck\u00fckd\u00fc. Ba\u015f\u0131n\u0131 \u00f6ne e\u011fdi mi utanga\u00e7, \u00e7ocuk, mah\u00e7up Ekmek\u00e7iyan olurdu>><\/p>\n
Sevda Kuran\u0131n yazd\u0131klar\u0131n\u0131 Sarkis yolda\u015f kendi y\u00f6n\u00fcnden de\u011ferlendirmi\u015f; ben de kendi a\u00e7\u0131mdan inceleyece\u011fim. Havaland\u0131rmaya tek ba\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131lan tek idam h\u00fck\u00fcml\u00fcs\u00fc Ekmek\u00e7iyan m\u0131yd\u0131 bunu yazar a\u00e7\u0131klamam\u0131\u015f. Ama Ekmek\u00e7iyan’\u0131n o koca hapishanede h\u00fccresinde, havaland\u0131rmada, ruhlarda, g\u00f6n\u00fcllerde, duygularda hep tek ba\u015f\u0131na, hep yapayaln\u0131z oldu\u011fu; cezaevinin gerek ”kurallara uyduklar\u0131 i\u00e7in dayak yiyen erkekleri”, gerekse ”uymad\u0131klar\u0131 i\u00e7in dayak yiyen k\u0131zlar\u0131” taraf\u0131ndan adeta kafese konmu\u015f bir Afrika aslan\u0131 gibi merakla g\u00f6zetlendi\u011fi; ama onun \u00f6tesinde bir ilgi g\u00f6rmedi\u011fi anla\u015f\u0131l\u0131yor. Aslana i\u015fkence etmiyorlarm\u0131\u015f! Bir de etselerdi ya! Yar\u0131n \u00f6b\u00fcrg\u00fcn asacaklar\u0131 kesin olan adam\u0131 i\u015fkenceden tan\u0131nmaz hale getirip el aleme kar\u015f\u0131 rezil mi edecekler kendilerini? Yok can\u0131m; o kadar enayi de\u011fildirler. Edeceklerini zaten etmi\u015fler; yan\u0131na sinek bile sokmuyorlar; siz bile pencerelerinizden gizli gizli bakmakla yetiniyorsunuz; bir dostu, avukat\u0131, g\u00fcvenebilece\u011fi bir kimseyi, akrabas\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc yok. \u00dcstelik adamlar ”iyilik” ederken, ”yumu\u015fak” davran\u0131rken bile tahayy\u00fcl edemeyece\u011finiz bir a\u015fa\u011f\u0131lamayla i\u015fkence ediyorlar. Sopa sallay\u0131p, k\u00f6pek sald\u0131rtmamalar\u0131 o ki\u015finin 24 saat i\u015fkence halinde oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini ortadan kald\u0131r\u0131r m\u0131? Bunlara bir de dalga ge\u00e7er gibi bir g\u00fcn af vaadi, kurtulma \u00fcmidi verip, birg\u00fcn s\u0131r\u0131tarak esrarengiz havalara giren, ba\u015fka bir g\u00fcn ba\u015fka bir ince numara ile yaral\u0131 aslan\u0131 habire tedirgin eden uzmanla\u015fm\u0131\u015f i\u015fkencecilerin \u00f6b\u00fcr muamelelerini ekleyin; tablo tamamlanacakt\u0131r. Yan\u0131l\u0131yorsunuz Sevda han\u0131m, Levon Ekmek\u00e7iyan, orda, o cezaevinde hepinizden, kurallara uyan erkeklerden de, uymayan k\u0131zlardan da daha fazla manevi i\u015fkence edilen tek ki\u015fidir. Bunu farketmemeniz \u00fcz\u00fcc\u00fc bir \u015fey.<\/p>\n
Elbiseler konusunda yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z tahminde de az \u00f6nceki g\u00f6zleminiz kadar \u00e7ok \u00f6zensiz ve y\u00fczeyselsiniz. Giydi\u011fi elbiseleri mahkemede nedamet getirip pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etti\u011fi i\u00e7in cuntan\u0131n hediye edebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz. Ama y\u00fcre\u011finizin bir yerlerinde bir acaba sorusu kald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in belki diyor, bilemiyorum diyor; fazla yorum yapm\u0131yorsunuz. Siz o acaba sorusu ve bilmiyorumun \u00fczerinde durun. Sizi ger\u00e7e\u011fe yakla\u015ft\u0131racaklard\u0131r. Ama s\u00f6zlerinizde aynen B\u00fclent Forta’da oldu\u011fu gibi tek kesin oldu\u011funuz, tek emin konu\u015ftu\u011funuz h\u00fckm\u00fc ba\u015ftanba\u015fa yeniden de\u011ferlendirmenizi \u00f6neririm. Yani Ekmek\u00e7iyan\u0131n mahkemede nedamet g\u00f6sterip, pi\u015fmanl\u0131k getirdi\u011fi konusundaki kesin kanaatinizi.<\/p>\n
Bunu b\u00f6yle bir ihtimali hepten d\u0131\u015flayarak s\u00f6ylemiyorum; yani ger\u00e7ekten de Ekmek\u00e7iyan o s\u00f6zleri s\u00f6ylemi\u015f; daha do\u011frusu kendisi tuza\u011fa d\u00fc\u015f\u00fcp o s\u00f6zleri sarfetmi\u015f olabilir. Ama tuza\u011fa d\u00fc\u015fen avd\u0131r; kurband\u0131r; tuza\u011fa d\u00fc\u015fmesinden dolay\u0131 onu k\u0131naman\u0131n ne anlam\u0131 var? Zaten fark\u0131nda olsa, tehlikeyi sezse o tuza\u011fa d\u00fc\u015fmeyecektir. Kald\u0131 ki i\u015fin ger\u00e7e\u011fini bilmiyoruz. Gencecik, acemi, tecr\u00fcbesiz bir insan\u0131 havaalan\u0131ndaki katliam\u0131n sorumlusunun kendisi oldu\u011funa inand\u0131r\u0131p onun ac\u0131 \u00e7ekmesini sa\u011flayarak pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 elde etmek ABD’den ve \u0130srail’den e\u011fitimli uzman sorgucular i\u00e7in imkans\u0131z bir \u015fey mi?<\/p>\n
Ekmek\u00e7iyan\u0131n sa\u00e7lar\u0131n\u0131n hep muntazam taral\u0131, duru\u015fu ve y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn film y\u0131ld\u0131z\u0131 gibi oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorsunuz. Bu, pek de pi\u015fman birinin g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcne uymuyor. Bu g\u00f6zleminiz Ekmek\u00e7iyan\u0131n pi\u015fman olmu\u015f bir nadim de\u011fil; o ko\u015fullarda bile dosta d\u00fc\u015fmana kar\u015f\u0131 dik g\u00f6r\u00fcnmek isteyen bir kimse oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n
Havaland\u0131rmada bir iki y\u00fcr\u00fcd\u00fckten sonra duvar kenar\u0131na b\u00fcz\u00fclmesi de bir yandan ben ayaktay\u0131m mesaj\u0131 veren ama bir yandan da yapayaln\u0131z oldu\u011funun fark\u0131nda olan bir ruh halini yans\u0131t\u0131yor. Duvar dibine \u00e7\u00f6k\u00fcp y\u00fcz\u00fcn\u00fc duvara yar\u0131m d\u00f6nmesi de siz seyredenlerden bir i\u015faret, bir selam, bir haber bekledi\u011fini ama bunda pek de umutlu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131yor.<\/p>\n
Tabii bunlar benim yorumum. Ayn\u0131 tablodan siz daha farkl\u0131 bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kar\u0131yorsunuz. diyorsunuz.<\/p>\n
Mahkemelerdeki nedamet, utan\u00e7, \u00f6z\u00fcr, pi\u015fmanl\u0131k konusunda Mamakl\u0131lar\u0131n hepsi mi bu kadar eminler ve bu kesinlik nerden geliyor bilmiyorum. Ama \u015funu s\u00f6ylememe m\u00fcsaade edin: Ekmek\u00e7iyan ger\u00e7ekten de mahkemelerde utan\u00e7, \u00f6z\u00fcr, pi\u015fmanl\u0131k, nedamet say\u0131lacak tutumlara girdiyse bile sizlere bunu temcit pilav\u0131 gibi \u0131s\u0131t\u0131p \u0131s\u0131t\u0131p \u00f6ne s\u00fcrmek d\u00fc\u015fmez; Ekmek\u00e7iyan davas\u0131 s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc s\u0131rada onu kafesteki \u015fa\u015fk\u0131n ve yaral\u0131 yabani aslan\u0131 izleyip g\u00f6zetlemeler yapmaktan ba\u015fka ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 sorgulamak d\u00fc\u015fer. Bir de laf aram\u0131zda ama filan de\u011ferli yolda\u015f\u0131n karakolda nas\u0131l da birazc\u0131k \u015fa\u015f\u0131r\u0131p mahkemede d\u00fczeltmesine, falan \u00f6nderin havaland\u0131rmada nas\u0131l kurallara uyup da \u015fimdi bas\u0131nda y\u00fcksek perdeden ahkam kesmesine kar\u015f\u0131 anlay\u0131\u015fl\u0131 ve ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc oldu\u011funuz kadar Ekmek\u00e7iyana kar\u015f\u0131 da toleransl\u0131 olmay\u0131 denemek d\u00fc\u015fer. T. C. zaten yarg\u0131lam\u0131\u015f, katliamc\u0131 oldu\u011funu ilan etmi\u015f, hatta bununla yetinmeyip bir de kendisine ”itiraf” (?) ettirmi\u015f; bari adam\u0131 siz mezar\u0131nda rahat b\u0131rak\u0131n; bir de siz yarg\u0131lamay\u0131n.<\/p>\n
”O bir Ermeni d\u00f6l\u00fc haindi. Bizler T\u00fcrk, K\u00fcrt d\u00f6l\u00fc hainlerdik. O bizim ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z zul\u00fcme tan\u0131kl\u0131k ederken, biz de onun mah\u00e7uplu\u011funa, \u2018giderayak\u2018 utanc\u0131na tan\u0131kl\u0131k ediyorduk” derken de ayn\u0131 \u00f6nyarg\u0131l\u0131 de\u011ferlendirmeyi; Ekmek\u00e7iyan’\u0131n \u00f6l\u00fcme ”mah\u00e7up ve utanga\u00e7” gitti\u011fi de\u011ferlendirmesini yap\u0131yorsunuz. B\u00fclent Forta nas\u0131l Levon’un ”\u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k” i\u00e7inde idama gitti\u011fine tan\u0131k olmu\u015fsa siz de ”mah\u00e7up” gitti\u011fine tan\u0131kl\u0131k ediyorsunuz. Siz nas\u0131l tan\u0131klars\u0131n\u0131z? Siz tarihe tan\u0131kl\u0131k ederken neden bu kadar s\u0131\u011f, y\u00fczeysel ve sorumsuzsunuz? Havaland\u0131rmada tek ba\u015f\u0131na utanga\u00e7, s\u0131k\u0131lgan, endi\u015feli, huzursuz, \u00fczg\u00fcn bir \u015fekilde gezinen Hac\u0131 \u00d6mer yolda\u015f idam edilseydi; siz arkas\u0131ndan Hac\u0131 \u00d6mer \u00f6l\u00fcme \u00fczg\u00fcn, mah\u00e7up, endi\u015feli gitti mi diyecektiniz? Havaland\u0131rmada nas\u0131l gezebilirdi o insan? O ko\u015fullarda ba\u015f\u0131 dik, aln\u0131 r\u00fczgarlarda, yumruklar\u0131 havalarda sloganlar, mar\u015flar atmad\u0131 diye Hac\u0131 \u00d6mer yolda\u015f\u0131 k\u0131nayacakm\u0131yd\u0131n\u0131z?<\/p>\n
Ama bir olaya hem de \u00f6nemli bir olaya, utan\u0131las\u0131 bir davran\u0131\u015fa, Ekmek\u00e7iyan\u0131n idam\u0131n\u0131 sessiz sedas\u0131z onaylama ay\u0131b\u0131na d\u00fcr\u00fcst\u00e7e tan\u0131kl\u0131k etti\u011finizi g\u00f6rmek sevindirici. \u015e\u00f6yle yaz\u0131yorsunuz:<\/p>\n
”A-2\u2019de nadiren ya\u015fanan sessiz bir gecenin bitimine hen\u00fcz varken telsiz sesleri, \u00e7ok hafiften duyulan ayak sesleri ve zincir \u015fak\u0131rt\u0131s\u0131 ile uyan\u0131yoruz. Ko\u011fu\u015f n\u00f6bet\u00e7i arkada\u015f\u0131m\u0131z parma\u011f\u0131n\u0131 dudaklar\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcp sssttt diye sessiz olmam\u0131z i\u00e7in uyar\u0131rken ba\u015f\u0131n\u0131 kap\u0131ya dayay\u0131p koridordan gelen sesleri ay\u0131rdetmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. B\u00fct\u00fcn ko\u011fu\u015f ayaktad\u0131r \u015fimdi. D\u0131\u015far\u0131dakilerin alabildi\u011fine sessiz olmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 komik geliyor bana. Normalde ayaklar\u0131n\u0131n \u2018\u2019rap rap\u2019\u2019lar\u0131yla ve \u2018\u2019her t\u00fcrk asker do\u011far\u2019\u2019, \u2018\u2019 y\u0131ld\u0131r\u0131mlar yaratan bir \u0131rk\u0131n…\u2018\u2019 hayk\u0131r\u0131\u015flar\u0131yla kulaklar\u0131 sa\u011f\u0131r edip ter\u00f6r estirirken \u015fimdi iki arada bir derede su\u00e7 i\u015flercesine sessiz olmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ger\u00e7ekten traji-komikti. Ama boynu birazdan ya\u011fl\u0131 urgana teslim edilecek olan idaml\u0131\u011f\u0131n zincirlerinin \u015fak\u0131rt\u0131s\u0131na mani olam\u0131yorlard\u0131. Herhalde ak\u0131llar\u0131na onu kucaklar\u0131nda ta\u015f\u0131mak gelmemi\u015fti. Kucakda \u00f6l\u00fcme ta\u015f\u0131mak…Az yapmad\u0131klar\u0131 bir i\u015f miydi ki ?<\/p>\n
Mamak\u2019da idamlar farkedildi\u011finde tutsaklar hep protestolarla, sloganlarla, anma t\u00f6renleri, \u015fiirler ve mar\u015flarla u\u011furlarlard\u0131 gideni. Ve sabah ko\u011fu\u015f hoperlorundan verilen radyonun ilk haberi ona aitti. Sessiz ve tepkisiz kar\u015f\u0131lad\u0131k. Bunun nedeni onun mahkemelerde idam cezas\u0131ndan kurtulmak i\u00e7in habire cuntadan \u00f6z\u00fcr dileyip pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatmas\u0131 m\u0131yd\u0131 yoksa uzak \u00e7ok uzak bir halk\u0131n \u00e7ocu\u011fu olmas\u0131 m\u0131yd\u0131 bilmiyorum. Sabah haberi duydu\u011fumda de\u011fil ama gecenin 03.00\u2019\u00fcnde zincir \u015fak\u0131rt\u0131lar\u0131n\u0131 duydu\u011fumda o bulutlara sonsuz bak\u0131\u015flar g\u00f6nderip sonra ba\u015f\u0131n\u0131 mah\u00e7up \u00f6ne e\u011fen A Blok \u2018\u2019idaml\u0131k\u2019\u2019\u0131 geliyor akl\u0131ma.<\/p>\n
\u0130\u015flenen su\u00e7a kar\u015f\u0131l\u0131k k\u0131sasa k\u0131sasd\u0131. \u0130ntikam ac\u0131 ve \u2018\u2019yasal\u2019\u2019 olacakt\u0131. Mamak\u2019da bunun i\u00e7indi. Ceza vermeye y\u00f6nelik de\u011fildi. Bir nesilin IMHASI hedeflenmi\u015fti. Ama Ekmek\u00e7iyan bir ba\u015fka hesapla\u015fman\u0131n kurban\u0131yd\u0131. G\u00f6zlerimi kapat\u0131yorum. Sonra sessizli\u011fe, tepkisizli\u011fe inat Ekmek\u00e7iyan\u2019\u0131 k\u0131r\u0131k boynu, soluksuz bedeni ile kuca\u011f\u0131ma al\u0131p a\u011fl\u0131yorum.”<\/p>\n
\u0130damlar farkedildi\u011finde ipe gideni protestolarla, sloganlarla, anma t\u00f6renleri, \u015fiirler ve mar\u015flarla u\u011furlayan Mamak tutuklular\u0131<\/p>\n
Ekmek\u00e7iyan’\u0131n idam\u0131n\u0131 sessiz ve tepkisiz kar\u015f\u0131lam\u0131\u015f. Neden? Farketmemi\u015fler mi? Hay\u0131r. Tam tersine A – 2’de ender ya\u015fanan<\/p>\n
sessiz bir gecenin \u015fafa\u011f\u0131nda telsiz sesleri, ayak sesleri ve idama giden Ekmek\u00e7iyan’\u0131n zincir \u015fak\u0131rt\u0131lar\u0131yla uyanm\u0131\u015flar; sabahleyin de ko\u011fu\u015f hoperl\u00f6rlerinden verilen radyo haberinden iyice emin olmu\u015flar. Ama t\u0131ss yok!<\/p>\n
Neden? \u0130dama giden fa\u015fistlerin arkas\u0131nda bile protesto eden tutuklular; Ekmek\u00e7iyan’\u0131n idam\u0131n\u0131 sessizlik ve tepkisizlikle neden onaylad\u0131lar? Bunun cevab\u0131n\u0131 yazar bilmiyor. Akl\u0131na iki ihtimal geliyor: a- mahkemelerde idam cezas\u0131ndan kurtulmak i\u00e7in habire cuntadan \u00f6z\u00fcr dileyip pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatmas\u0131… Oysa Ekmek\u00e7iyan\u0131n mahkemelere de\u011fil; sadece bir tek bir mahkemeye, idam karar\u0131 verilen tek celselik o ilk mahkemeye \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131; ba\u015fka da mahkeme edilmedi\u011fini; o mahkemeye yak\u0131nlar\u0131n\u0131n, yabanc\u0131 bas\u0131n\u0131n, insan haklar\u0131 kurulu\u015flar\u0131n\u0131n al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz. Yani adam\u0131n mahkemede ger\u00e7ekten pi\u015fmanl\u0131k g\u00f6sterip g\u00f6stermedi\u011fi de belli de\u011fil. Terc\u00fcmana, \u00f6nceden ezberletilen ifadeleri s\u00f6ylettirmedikleri, Ekmek\u00e7iyana da sanki kendi ifadelerini al\u0131yorlarm\u0131\u015f gibi davranmad\u0131klar\u0131 ne malum… Adam nas\u0131l olsa T\u00fcrk\u00e7e bilmiyor; aksini iddia edecek bir tan\u0131k da yok… Kald\u0131 ki bu nedamet olay\u0131 olsa bile s\u0131rf bu nedenle tepkisiz kal\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanm\u0131yorum. Yazar bile bu \u00f6z\u00fcr\u00fc \u00e7ok ge\u00e7erli bulmam\u0131\u015f ki ikinci bir ihtimalden s\u00f6zediyor: b- uzak, \u00e7ok uzak bir halk\u0131n \u00e7ocu\u011fu olmas\u0131… \u00c7ok enteresan! Ermeni halk\u0131n\u0131 Harputlu bir K\u00fcrt k\u0131z\u0131n\u0131n uzak, \u00e7ok uzak bir halk olarak nitelendirmesi…<\/p>\n
Uzak halk s\u00f6zc\u00fckleri bir\u015feyi kan\u0131tl\u0131yor: Ermeni halk\u0131n\u0131n T\u00fcrk ve K\u00fcrt halk\u0131na ne kadar uzakla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, d\u00fc\u015fmanla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6tekile\u015ftirildi\u011fini g\u00f6steriyor. 3 bin y\u0131ll\u0131k kom\u015fusu bir halk\u0131 K\u00fcrtler \u00e7ok uzak bir halk olarak g\u00f6rebilir mi? Ama g\u00f6r\u00fcyor demek ki. Yak\u0131n ve karde\u015f halka gelince onunla tasada ve k\u0131van\u00e7ta etle t\u0131rnak gibi bir ve b\u00fct\u00fcn oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor. O halk\u0131n bu uzak halka kar\u015f\u0131 i\u015fledi\u011fi veya i\u015flenmesine g\u00f6z yumdu\u011fu, sessiz kald\u0131\u011f\u0131, i\u015flenmesinden fayda elde etti\u011fi soyk\u0131r\u0131m su\u00e7unu da b\u00f6ylece kabullenmi\u015f oluyor.<\/p>\n
Bu normal de\u011fildir. Bu tutum \u0131rk\u00e7\u0131 – t\u0131rk\u00e7\u0131 – turanc\u0131 zihniyetin halklar\u0131m\u0131za y\u00fczy\u0131ld\u0131r empoze etti\u011fi T\u00fcrk \u015f\u00f6venizmidir; terkedilmelidir.<\/p>\n
Ekmek\u00e7iyan hangi hesapla\u015fman\u0131n, kimin kiminle hesapla\u015fmas\u0131n\u0131n kurban\u0131 acaba? Bunu, b\u00f6yle yazan yazara sormal\u0131. Ekmek\u00e7iyan \u00f6teki devrimci idam mahkumlar\u0131 ne kadar kurbansa o kadar kurband\u0131r; onlar hangi hesapla\u015fman\u0131n kurban\u0131ysalar, o da ayn\u0131 hesapla\u015fman\u0131n kurban\u0131d\u0131r: Fa\u015fizme, \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011fa, \u015f\u00f6venizme, s\u00f6m\u00fcr\u00fcye kar\u015f\u0131 halk\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve sosyalizm davas\u0131n\u0131n kurban\u0131.<\/p>\n
********<\/p>\n
Devam edecek…
\n12:03:2011<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
UNUTULAN \u0130DAM, UNUTULAN DEVR\u0130MC\u0130: LEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN – 2 MAMAK TUTUKLULARININ ”SESS\u0130Z VE TEPK\u0130S\u0130Z” KAR\u015eILADI\u011eI TEK \u0130NFAZ: EKMEK\u00c7\u0130YAN’IN \u0130DAMI Sarkis yolda\u015f\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmeye devam edelim. ASALA’n\u0131n Esenbo\u011fa eylemi hakk\u0131nda S. Hatspanian \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: Esenbo\u011fa eylemi konusunda Ermeni gazete ve dergilerinde yay\u0131nlanm\u0131\u015f olan yaz\u0131larda olay\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na yer verilmi\u015fse de bu ayr\u0131nt\u0131lar\u0131n T\u00fcrkiye’de bilinmedi\u011fi s\u0131r de\u011fil. Ermeni kaynaklar\u0131n …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3163,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54,110],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3169"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3169"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3169\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3170,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3169\/revisions\/3170"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3163"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3169"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3169"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3169"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}