UNUTULAN \u0130DAM, UNUTULAN DEVR\u0130MC\u0130: LEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN –
\nLEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN ”DEVR\u0130M \u015eEH\u0130D\u0130” DE\u011e\u0130L M\u0130?<\/p>\n
Sarkis Hatspanian’\u0131n \u0130nternet’te* UNUTULAN ADAM adam ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131 daha T\u00fcrk aya\u011f\u0131 u\u011framam\u0131\u015fken 3 bin y\u0131ll\u0131k Ermeni ve K\u00fcrt Yurdu olan; derken ”1000 Y\u0131ll\u0131k T\u00fcrk Yurdu” diyerek as\u0131l sahipleri inkar edilen ”topraklar\u0131n en eski ve as\u0131l yerlisi olan Ermeni insan\u0131n\u0131n, her nedense kom\u00fcnizm a\u015fk\u0131yla yananlarca bile” nas\u0131l a\u015fa\u011f\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131, g\u00f6rmezden gelindi\u011fini \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u015fekilde y\u00fcz\u00fcm\u00fcze vuruyor. Ermenistan’da bir cezaevinde siyasal tutuklu olan yazar “D\u00f6rt nala gelip uzak Asya’dan, Akdeniz’e bir k\u0131srak ba\u015f\u0131 gibi uzanan bu memleket bizim” t\u00fcr\u00fc \u0131rk\u00e7\u0131-yalan s\u00f6ylemlerle ‘beslenerek’, ona, kan ve ate\u015fle, zalimce soyk\u0131r\u0131mlar uygulayarak, zorbal\u0131kla sahip olmu\u015f halklar\u0131n bug\u00fcnk\u00fc nesillerinin kendini “hak, hukuk, insanl\u0131k, adalet, bar\u0131\u015f, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, e\u015fitlik, karde\u015flik, devrim, sosyalizm” vesaire yanl\u0131s\u0131ym\u0131\u015f gibi g\u00f6steren … evlatlar\u0131nca bile “unutulmas\u0131”na hakl\u0131 olarak isyan ediyor. Bunu 12 Eyl\u00fcl askeri fa\u015fist diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc taraf\u0131ndan yap\u0131lan idamlar\u0131 konu edinen bir kitapta cuntan\u0131n idam etti\u011fi fa\u015fistler, adi su\u00e7lular dahil b\u00fct\u00fcn infazlara de\u011finilirken Ermeni devrimci Levon Ekmek\u00e7iyan ad\u0131n\u0131n hi\u00e7 an\u0131lmamas\u0131, UNUTULMASI, g\u00f6rmezden gelinmesi \u00f6rne\u011fiyle te\u015fhir ediyor.<\/p>\n
Yazar\u0131n verdi\u011fi bilgiye g\u00f6re Belge Yay\u0131nlar\u0131 Hayri Argav ad\u0131nda bir devrimcinin “O \u015eAFA\u011eIN ATLILARI – 12 Eyl\u00fcl \u0130damlar\u0131” ba\u015fl\u0131kl\u0131 kitab\u0131n\u0131 yay\u0131nlam\u0131\u015f. Kitap, bizzat yazar\u0131n\u0131n s\u00f6zleriyle, ”12 Eyl\u00fcl fa\u015fizmi ve onun devam\u0131ndaki s\u00fcre\u00e7te ger\u00e7ekle\u015fen siyasi idamlar\u0131 anlatmakta”ym\u0131\u015f. 443 sayfal\u0131k hacimli bir \u00e7al\u0131\u015fmaym\u0131\u015f. Yo\u011fun emek \u00fcr\u00fcn\u00fc, de\u011ferli bir \u00e7al\u0131\u015fma oldu\u011fu muhakkak. Ama ”az\u0131c\u0131k hamile” kad\u0131 k\u0131z\u0131n\u0131n kusuru gibi, \u00e7ok ”k\u00fc\u00e7\u00fck” bir kusuru var: 12 Eyl\u00fcl d\u00f6neminin en unutulmayacak, en bilinen idamlar\u0131ndan birini ”az\u0131c\u0131k” unutmu\u015f! Ne diyelim; o kadar kusur kad\u0131 k\u0131z\u0131nda elbet bulunur! De\u011fil mi yani?<\/p>\n
Unutmak, burnunun \u00f6n\u00fcn\u00fc g\u00f6rmemek, duymamak, i\u015fitmemek, avaz avaz, \u00e7\u0131\u011fl\u0131k \u00e7\u0131\u011fl\u0131\u011fa, hayk\u0131ra hayk\u0131ra kopan k\u0131yamet i\u00e7inde bile uyuyakalmak… B\u00fct\u00fcn bunlar insanl\u0131k halleri. Halleri de; al\u0131\u015fkanl\u0131\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcrse normal de\u011fil.<\/p>\n
Fakat ne yaz\u0131k ki hep b\u00f6yle unutkan, sa\u011f\u0131r, k\u00f6r veya uykuday\u0131z. Ucu bize dokunmam\u0131\u015fsa hi\u00e7bir zul\u00fcm zul\u00fcmden say\u0131lmaz; bizim kendi eylemimiz de\u011filse, hi\u00e7bir hakl\u0131 eylem hakl\u0131 olamaz; bizim davam\u0131z de\u011filse, hi\u00e7bir dava ulvi kabul edilemez.<\/p>\n
Sarkis yolda\u015f’\u0131n Hayri yolda\u015fa ele\u015ftirisi ki\u015fisel de\u011fil. Nas\u0131l ki ben ne Sarkis, ne de Hayri yolda\u015f\u0131 tan\u0131m\u0131yor, siyasi ge\u00e7mi\u015flerini, \u015fu anki politik tutumlar\u0131n\u0131 bilmiyor; ama yine de g\u0131yaplar\u0131nda e\u011fri ya da do\u011fru konu\u015fuyorsam; o da s\u00f6zkonusu kitap yazar\u0131n\u0131 ki\u015fisel olarak tan\u0131m\u0131yor. Yani ele\u015ftirisi yazar\u0131n ”\u015fahsiyetine” de\u011fil ”mant\u0131\u011f\u0131na”; o mant\u0131\u011f\u0131n belirledi\u011fi tutumunad\u0131r.<\/p>\n
Kitab\u0131n tamamlanma tarihi Aral\u0131k 1994’m\u00fc\u015f. Say\u0131n Hatspanian \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor:<\/p>\n
\u0130\u00e7imi c\u0131z ettiren bu ‘unutma’ beni mahpusane h\u00fccremden al\u0131p taa 1978’li y\u0131llara g\u00f6t\u00fcr\u00fcp, epeyidir b\u00fcnyesinde aktif \u00e7al\u0131\u015fmalar yaparak bulundu\u011fum sol \u00f6rg\u00fcte \u00fcye olu\u015fumda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m beklenmedik bir hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n k\u0131zg\u0131nl\u0131k-k\u0131rg\u0131nl\u0131k anlar\u0131n\u0131 hemen ayn\u0131 tazelikle, ayn\u0131 ac\u0131 ve kederi hat\u0131rlay\u0131p hissederek, tekrardan ya\u015famama sebep oldu. Bo\u011faz k\u00f6pr\u00fcs\u00fcn\u00fcn Ortak\u00f6y’deki ayaklar\u0131ndan birinin hemen alt\u0131ndaki \u00e7ay bah\u00e7esinde, g\u00fczel bir bahar sabah\u0131n\u0131n hen\u00fcz sokaklarda inle-cinin top oynad\u0131\u011f\u0131 pek erken saatinde sadece 3 ki\u015finin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bu ‘gizli t\u00f6ren’ esnas\u0131nda bana uygun g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f olan \u00f6rg\u00fct kod ad\u0131n\u0131n bir T\u00fcrk ad\u0131 olmas\u0131 konusunda bana g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc bile sorma ihtiyac\u0131n\u0131n duyulmamas\u0131 nedeniyle, yukar\u0131dan a\u015fa\u011f\u0131ya indirilen emrivaki karara “fakat ben bir Ermeniyim, ni\u00e7in bir T\u00fcrk ad\u0131 ta\u015f\u0131mak zorunda olay\u0131m, siz neden Hagop yolda\u015f olmuyorsunuz ki” diye kar\u015f\u0131 gelerek isyan etti\u011fim o “hey gidi” gen\u00e7lik y\u0131llar\u0131n\u0131n s\u0131rf \u015feklen yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lan i\u00e7i kof “B\u00fct\u00fcn halklar karde\u015ftir” s\u00f6ylem-slogan\u0131n\u0131 da an\u0131msamak zorunda kald\u0131m. Reaksiyonum \u00fczerine beni \u00f6rg\u00fctlemekle g\u00f6revli “Ahmet yolda\u015f”\u0131n y\u00fcz\u00fcn\u00fcn co\u011frafyas\u0131n\u0131n nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fini ve bir anda do\u011fada bulunan t\u00fcm renklere nas\u0131l girip-\u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmeye nasip oldu\u011fum o g\u00fcn\u00fc hi\u00e7 unutamad\u0131m. Hatta o g\u00fcn vuku bulan bu olay\u0131n, olu\u015fmakta olan ki\u015fili\u011fimin bence daha do\u011fru in\u015faas\u0131nda \u00f6nemli bir k\u00f6\u015fe ta\u015f\u0131 de\u011feri ta\u015f\u0131maya d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle, ya\u015fam\u0131mda \u00f6nemli bir rol oynad\u0131\u011f\u0131na memnun kald\u0131\u011f\u0131m\u0131 bile s\u00f6yleyebilirim. >> (Altlar\u0131n\u0131 ben \u00e7izdim. – s.e.)<\/p>\n
Yazar\u0131n belirtti\u011fine g\u00f6re 2010 Ekim’inde Erivan’daki bir kitap fuar\u0131na kat\u0131lan yay\u0131nc\u0131 Rag\u0131p Zarakolu, Belge Yay\u0131nlar\u0131n\u0131n yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok say\u0131da kitap aras\u0131nda H. Agrav’\u0131n bu kitab\u0131n\u0131 da hapisteki yazara ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Mahpushane h\u00fccresinden s\u00f6z etmesi bu y\u00fczden.<\/p>\n
2010lu y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda Ermenistan’daki hapishane h\u00fccresinde dost bir yay\u0131nc\u0131n\u0131n kendisine ula\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bu kitaplar yazar i\u00e7in sadece okuma ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan de\u011fil; ki\u015fisel bak\u0131mdan da \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Yazar bunu \u015f\u00f6yle idafe ediyor: ”T\u00fcm kitaplar benim de bizzat ya\u015fam\u0131\u015f oldu\u011fum pek hareketli 1970’li y\u0131llarla, 12 eyl\u00fcl 1980 sonras\u0131 d\u00f6nemi anlatan ya\u015fam ve an\u0131lar\u0131 i\u00e7eren nitelikte olup, baz\u0131lar\u0131nda inan\u00e7lar\u0131 u\u011fruna d\u00fc\u011f\u00fcne gider gibi \u00f6l\u00fcm\u00fc kucaklam\u0131\u015f ve do\u011fdu\u011fum \u015fehirde \u015fahsen tan\u0131m\u0131\u015f oldu\u011fum Ali Akta\u015f, Veysel G\u00fcney gibi yi\u011fit insanlarla yeniden bulu\u015fup, unutulmaz an\u0131lar\u0131 \u00f6n\u00fcnde sayg\u0131yla e\u011filme olana\u011f\u0131n\u0131 da yaratt\u0131lar”. Bu vesileyle hem R. Zarakolu’na, hem de okudu\u011fu kitaplar\u0131n yazarlar\u0131na te\u015fekk\u00fcr eden Sarkis yolda\u015f; bir yandan da bir d\u00f6nemin devrimcilerinin kuvvay\u0131 milliye mant\u0131\u011f\u0131yla sakatlanm\u0131\u015f sosyalistliklerini kendine \u00f6zg\u00fc diliyle sorgudan ge\u00e7iriyor.<\/p>\n
Anlayana sivrisinek saz, anlamayana davul zurna az. K\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, yokedilmi\u015f bir halk\u0131n ac\u0131 hayk\u0131r\u0131\u015f\u0131d\u0131r bu. ”Karde\u015f halklar\u0131n” ”karde\u015f devrimcileri” 12 Eyl\u00fcl z\u0131lg\u0131t\u0131n\u0131n \u015fiddetli darbeleri alt\u0131nda darmada\u011f\u0131n olmu\u015fken; soyu t\u00fckenmenin e\u015fi\u011fine getirilmi\u015f ”karde\u015f halklardan biri”nin devrimcileri yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki el\u00e7iliklere kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fctegeldikleri rizikosu nispeten daha az eylemler yerine; Ankara’n\u0131n g\u00f6be\u011finde son derece riskli bir eyleme giri\u015fiyorlar. Acaba neden? Deliler mi, \u00e7\u0131lg\u0131nlar m\u0131, ahmaklar m\u0131?<\/p>\n
Bu, en az\u0131ndan bir ”karde\u015f dayan\u0131\u015fmas\u0131”d\u0131r; fa\u015fist cuntan\u0131n zulm\u00fc alt\u0131nda inleyen ”karde\u015f halklara” moral deste\u011fi;T\u00fcrkiyeli devrimcilere destek, dayan\u0131\u015fma, moral eylemidir. Bu eylemin Deniz Gezmi\u015fleri kurtarmak amac\u0131yla K\u00fcrecikteki Amerikan radar\u0131n\u0131 basmaya haz\u0131rlanan Sinan Cemgil gurubunun, Jandarma Genel Kumandan\u0131 Kemalettin Eken’i ka\u00e7\u0131rmaya yeltenen veya Bulgaristana u\u00e7ak ka\u00e7\u0131ran THKOlular\u0131n ve K\u0131z\u0131ldere yi\u011fitlerinin eyleminden tek fark\u0131, atalar\u0131 bu topraklardan s\u00fcr\u00fcld\u00fckeri i\u00e7in gurbet ellerde do\u011fup b\u00fcy\u00fcmelerine ra\u011fmen kendilerini iliklerine kadar bu topraklara ait hisseden Ermeni devrimcileri taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
O tarihte cuntan\u0131n ba\u015fbakan\u0131na suikast yapmak, kendini halen muallakta hisseden K.Evren ve \u015f\u00fcrekas\u0131 i\u00e7in b\u00fcy\u00fck bir darbe olurdu. \u00d6te yandan cuntan\u0131n darbeleri alt\u0131nda sersemle\u015fmi\u015f, demoralize olmu\u015f devrimci hareketleri yeniden canland\u0131rabilir, benzer c\u00fcretkar eylemlere te\u015fvik edebilirdi. Hi\u00e7bir etkisi olmasa bile fa\u015fizmin zindanlar\u0131nda ve \u00f6zel i\u015fkencehanelerinde korkun\u00e7 i\u015fkencelere kar\u015f\u0131 tarifsiz ac\u0131lar alt\u0131nda direnen devrimcilerin direncine diren\u00e7 katar, ac\u0131lar\u0131na bir nebze merhem olurdu.<\/p>\n
Eylemin planland\u0131\u011f\u0131 bi\u00e7imde seyretmedi\u011fi az \u00e7ok o zaman da sezilebiliyordu; fakat bug\u00fcn, Sarkis yolda\u015f\u0131n bu yaz\u0131s\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamalarla daha net anla\u015f\u0131l\u0131yor. Yine de eylemin o tarihte zindanlar\u0131 t\u0131kl\u0131m t\u0131kl\u0131m dolduran devrimciler aras\u0131nda heyecan yaratt\u0131\u011f\u0131 bir ger\u00e7ektir. Hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 sonradan cuntan\u0131n ve onun kontrol\u00fcndeki bas\u0131n\u0131n yo\u011fun propagandalar\u0131yla olu\u015ftu. Cunta, olay\u0131 planlanm\u0131\u015f bir kitle katliam\u0131 gibi g\u00f6sterdi; kendi g\u00fcvenlik kuvvetlerinin k\u0131smen panik, k\u0131smen al\u0131\u015fkanl\u0131k ve esas olarak en y\u00fcksek katlar\u0131n do\u011frudan emirleriyle eylemcileri etkisiz k\u0131lmak i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 bombalama ve taramalar neticesinde havaalan\u0131nda \u00e7at\u0131\u015fma \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. \u00c7at\u0131\u015fmada \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc a\u00e7\u0131klanan insanlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funun ”g\u00fcvenlik kuvvetlerinden” olmas\u0131 , e\u011fer bunlar birbirlerinin kur\u015funu ya da bombas\u0131yla \u00f6lmemi\u015flerse, eylemi yapan devrimcilerin \u00e7at\u0131\u015fmada silahl\u0131 g\u00fc\u00e7leri hedef ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. \u00d6te yandan \u00e7ok say\u0131da sivil yaral\u0131 olmas\u0131 devletin sivilleri korumak diye bir kayg\u0131 duymad\u0131\u011f\u0131na delalet ediyor: Kalabal\u0131\u011fa kar\u0131\u015farak belki de at\u0131\u015flardan ka\u00e7\u0131nmak isteyen miltanlar\u0131n sivillerin aras\u0131na girmesi devleti fazla umursamam\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n
Sarkis Hatspanian’\u0131n yaz\u0131s\u0131nda kadim Ermenistan topraklar\u0131na ” kan ve ate\u015fle, zalimce soyk\u0131r\u0131mlar uygulayarak, zorbal\u0131kla sahip olmu\u015f halklar\u0131n bug\u00fcnk\u00fc nesillerinin kendini “hak, hukuk, insanl\u0131k, adalet, bar\u0131\u015f, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck, e\u015fitlik, karde\u015flik, devrim, sosyalizm” vesaire yanl\u0131s\u0131ym\u0131\u015f gibi g\u00f6steren … evlatlar\u0131na” yap\u0131lan bu ele\u015ftiri ve sitemin muhataplar\u0131ndan biri olarak yazar\u0131n s\u00f6ylediklerinde son derece hakl\u0131 oldu\u011funu belirteyim. Yazar\u0131n i\u015faret etti\u011fi ” kan ve ate\u015fle, zalimce soyk\u0131r\u0131mlar uygulayarak, zorbal\u0131kla sahip olmu\u015f halklar” T\u00fcrk ve K\u00fcrt halklar\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Halklar\u0131n bu g\u00fcnahtan muaf oldu\u011funu, t\u00fcm su\u00e7un esasen iktidardakilere ait oldu\u011funu, K\u00fcrt veT\u00fcrk halklar\u0131n\u0131n soyk\u0131r\u0131m su\u00e7una topyekun kat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, pek \u00e7ok insan\u0131n, a\u015firetin, k\u00f6y\u00fcn riskleri g\u00f6ze alarak ma\u011fdurlara sahip \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131, hatta ”vicdan” sahibi kimi yetkililerin de bu insani davran\u0131\u015flarda bulunma cesareti g\u00f6sterdi\u011fini s\u00f6yleyerek buna kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kabilir; o y\u0131llarda pek\u00e7ok K\u00fcrt ve T\u00fcrk\u00fcn de ayn\u0131 Osmanl\u0131 muktedirlerince t\u0131pk\u0131 Ermeniler gibi katledilmi\u015f oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini bir maazeret gibi ileri s\u00fcrebilirsiniz. Ama bu itirazlar k\u0131smi bir ge\u00e7erlili\u011fe sahiptir. Sonu\u00e7ta tam bir soyk\u0131r\u0131ma u\u011frat\u0131larak \u00f6z yurtlar\u0131nda hemen hemen k\u00f6kleri kurutulan bir halk s\u00f6zkonusudur. Bu su\u00e7a bula\u015fmam\u0131\u015f, hatta kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015f olanlar bu cinayeti \u00f6nleyebilecek g\u00fcce sahip olmayan; dolay\u0131s\u0131yla egemen halk \/ ulus i\u00e7inde ayk\u0131r\u0131 bir c\u0131l\u0131z itiraz\u0131 temsil eden, o nedenle de muktedir toplulu\u011fa zaten dahil bile say\u0131lmayan kesimlerdir. Soyk\u0131r\u0131m ba\u015fat toplumlar\u0131n do\u011frudan kat\u0131l\u0131m\u0131 ya da onay\u0131yla olmu\u015ftur.<\/p>\n
Ba\u015f sorumlu tabii ki Osmanl\u0131 \/ T\u00fcrk militer, siyasal ve b\u00fcrokratik ayg\u0131t\u0131 ve yerel e\u015fraf, derebeyi, a\u011fa gibi iktisadi g\u00fc\u00e7 ve egemenlik sahibi toplumsal s\u0131n\u0131flard\u0131r. Fakat ba\u015flar\u0131ndaki bu koku\u015fmu\u015f tayfay\u0131 ayakta tutan halk kesimleri de masum de\u011fildir.<\/p>\n
Konunun bu y\u00f6n\u00fc \u00fczerinde bu yaz\u0131da daha fazla durmayaca\u011f\u0131m. Sadece en ba\u015fta T\u00fcrk halk\u0131, sonra K\u00fcrt ve \u00f6teki m\u00fcsl\u00fcman halklar\u0131n vaktiyle yokettikleri bu ”karde\u015f halka” uygulad\u0131klar\u0131 katliamla, hi\u00e7bir \u00f6zre s\u0131\u011f\u0131nmadan, ka\u00e7ama\u011fa sapmadan, yalanla, bahanelerle olay\u0131 \u00f6rtbas etmeye, saptrmaya \u00e7al\u0131\u015famadan y\u00fczle\u015fmek zorunda oldu\u011funu belirteyim.<\/p>\n
Devam edelim. Yazar, 12 Eyl\u00fcl fa\u015fizminin ”yasal” cinayetleriyle dara\u011fa\u00e7lar\u0131nda can verenlerin aras\u0131nda yer alan Ermeni devrimcinin ad\u0131n\u0131n devrimciyim diyenlerce bile an\u0131lmamas\u0131n\u0131n, ”unutulmas\u0131n\u0131n” normal g\u00f6r\u00fclemyece\u011fini belirttikten sonra \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n
(alt\u0131n\u0131 ben \u00e7izdim – s. e.)<\/p>\n
Meselenin can al\u0131c\u0131 noktas\u0131 i\u015fte buradad\u0131r: Ahmet ya da \u015eore\u015f yolda\u015flar, Krikor ya da Garbis yolda\u015flar\u0131n\u0131n mazlum halk\u0131n\u0131n sorunlar\u0131, \u00f6zlemleri ve beklentilerini yok mu sayacak; usulen arada bir de\u011finip, esasen has\u0131ralt\u0131 m\u0131 edecek?<\/p>\n
”Ermeni Sorunu”, yani n\u00fcfusunun neredeyse t\u00fcm\u00fcne yak\u0131n\u0131 imha edilmi\u015f ya da zorla \u00f6z yurtlar\u0131ndan, anavatanlar\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131ya s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f bir halk\u0131n soyk\u0131r\u0131m\u0131 s\u00f6zkonusu oldu\u011funda bu soyk\u0131r\u0131m\u0131 utanga\u00e7 bir kab\u00fclden \u00f6te gitmemek; bunu devrimcili\u011fin, sosyalistli\u011fin, h\u00fcmanistli\u011fin, ger\u00e7ek yurtseverli\u011fin en kilit sorunlar\u0131ndan biri haline getirmemek; kendi halk\u0131n\u0131 bu konuda etrafl\u0131 \u015fekilde bilgilendirmemek; Ermeni ulusunun en do\u011fal siyasi, toplumsal, k\u00fclt\u00fcrel, tarihsel haklar\u0131n\u0131n kararl\u0131 savunucusu olmamak enternasyonalist komunistler i\u00e7in elbette normal de\u011fildir. De\u011fildir ama pratikte olup biten de bu olmu\u015ftur.<\/p>\n
TC devletinin sa\u011f yada \u00f6ld\u00fcrerek ele ge\u00e7irdi\u011fi devrimcileri, askere gidecek gen\u00e7leri, stratejik i\u015flere, g\u00f6revlere alaca\u011f\u0131 kimseleri her \u015feyden \u00f6nce \u00e7\u0131r\u0131l\u00e7\u0131plak soyup anadan do\u011fma halleriyle muayene etti\u011fi bir s\u0131r de\u011fildir. Bunun esas sebebi bu kimselerin ”s\u00fcnnetli”, yani m\u00fcsl\u00fcman olup olmad\u0131klar\u0131n\u0131 kontol etmektir. \u00c7at\u0131\u015fmada vurulan gerillalar aras\u0131nda s\u0131k s\u0131k Ermeni tesbit edip, a\u00e7\u0131klama yapan askeri makamlar, bu t\u00fcrden haberleri canla ba\u015fla yayan medya organlar\u0131, g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131n en umulmad\u0131k anlar\u0131nda kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131kan ”gavur” umac\u0131l\u0131\u011f\u0131 en de\u011fme devrimcilerimizin bile iliklerine i\u015fletilmi\u015ftir.<\/p>\n
TC devleti, t\u00fcm beyinsizle\u015ftirme y\u00f6ntemlerini, beyin y\u0131kama ara\u00e7 ve yollar\u0131n\u0131 kullanarak en ba\u015fta T\u00fcrk halk\u0131n\u0131, sonra da \u0131srarla T\u00fcrkle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 m\u00fcsl\u00fcman Anadolu halklar\u0131n\u0131 ak\u0131l, mant\u0131k, izan ve sa\u011fduyular\u0131n\u0131 kullanamayan s\u00fcr\u00fcler haline getirmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f ve bunda da uzun y\u0131llar ba\u015far\u0131l\u0131 olmu\u015ftur. \u00d6yle ki camide dinledi\u011fi vaaza, k\u0131\u015flada komutan\u0131n tahrikine, meydanda siyaset\u00e7inin nutkuna, radyo ve televizyonda spikerin sundu\u011fu ”habere” sorgusuz sualsiz hemen inanan, galeyana gelip mahalle basan, 1978 Mara\u015f katliam\u0131nda oldu\u011fu gibi ana karn\u0131ndaki bebe\u011fe kadar katleden, Mad\u0131mak olay\u0131nda oldu\u011fu gibi onlarca insan\u0131 diri diri yakan g\u00f6z\u00fc d\u00f6nm\u00fc\u015f g\u00fcruhlar organize edip soka\u011fa salmay\u0131 Naziler kadar ba\u015far\u0131yla uygulam\u0131\u015ft\u0131r. Bunun anlam\u0131 kitlelerin bilin\u00e7 k\u00f6relmesidir.<\/p>\n
1915 – 1924 aras\u0131 ba\u015fta Ermeni halk\u0131n\u0131n soyk\u0131r\u0131m\u0131 olmak \u00fczere b\u00fct\u00fcn soyk\u0131r\u0131mlar\u0131 inkar eden, bunlar\u0131 ”mukatele” olarak nitelendiren, Ziya G\u00f6kalp nam bir soyk\u0131r\u0131mc\u0131n\u0131n ifadesiyle ”onlar vurdu, biz de vurduk” \u015feklindeki k\u00fcstahl\u0131k ve pi\u015fkinlikle ger\u00e7e\u011fi \u00f6rtbas eden, Anadoluyu tamamen hr\u0131stiyans\u0131zla\u015ft\u0131rma ve burada ya\u015fayan m\u00fcsl\u00fcman halklar\u0131 zamanla t\u00fcrkle\u015ftirme amac\u0131 g\u00fcden, s\u00f6zde ”\u0130stiklal Sava\u015f\u0131”n\u0131 7 d\u00fcvele kar\u015f\u0131 verilmi\u015f anti emperyalist bir kurtulu\u015f sava\u015f\u0131, Kilikya, Van ve \u00f6teki yerlerdeki Ermeni, Karadenizdeki Pontus, Ko\u00e7girideki K\u00fcrt, Egedeki Rum varolma ve savunma direni\u015flerini d\u00fc\u015fman k\u0131\u015fk\u0131rtmas\u0131, \u0130ngiliz oyunu, d\u00fc\u015fmanla i\u015fbirli\u011fi, vatana ihanet olarak lanse eden bir zihniyetin ku\u015faklar boyu e\u011fitti\u011fi insanlar\u0131 sarsarak uyand\u0131racak devrimci d\u00fc\u015f\u00fcnceler de daha ba\u015ftan bu bilin\u00e7 k\u00f6relmesiyle sakatlanm\u0131\u015f, k\u00f6t\u00fcr\u00fcmle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n
T\u00fcrk komunizmi Kuvvay\u0131 Milliye T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011finin be\u015fi\u011finde b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f, mektebinde tedrisat g\u00f6rm\u00fc\u015f, me\u015frebinde terbiye edilmi\u015ftir. Kemalizmin bir versiyonudur. Padi\u015fah\u0131m \u00e7ok ya\u015fa ya\u011fc\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan, Ya\u015fa Mustafa Kemal Pa\u015fa kullu\u011funa, ordan Ya\u015fas\u0131n Marksizm Leninizm sloganc\u0131l\u0131\u011f\u0131na, ordan da Ya\u015fas\u0131n Y\u00fcce \u00d6nderimiz put\u00e7ulu\u011funa evrimle\u015fmi\u015f bir modernizm karikat\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n
Komunizmi b\u00f6yle bir karikat\u00fcrizmden kurtarmak gerekiyor. T\u00fcrk ”ayd\u0131nlar\u0131”n\u0131n kendini devrimci ve komunist addedenleri, ancak bu kadarc\u0131k bir komunizmi becerebildiler. Elbette az \u015fey de\u011fil; \u00fcstelik bu kadarc\u0131k komunizm i\u00e7in a\u011f\u0131r bedeller \u00f6dediler. Ama Mustafa Kemal millicili\u011finden, Misak \u0131 Milli ruhundan, Kuvva y\u0131 Milliye ”anti emperyalizmi”nden kendilerini kurtaramad\u0131lar; kurtarma yetenekleri de yok gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n
Kendi ruhunu tarihin en kanl\u0131 kaatiller ar\u015fivine kaydolmu\u015f \u0130ttihat\u00e7\u0131 pa\u015falar\u0131n esaretinden kurtaramayan T\u00fcrk solu, Anadolunun di\u011fer halklar\u0131n\u0131n sol m\u00fcdahalesine \u015fiddetle muhta\u00e7t\u0131r. K\u00fcrt, Ermeni, Rum, Laz, Arap, \u00c7erkez solcular\u0131 ve T\u00fcrk solunun geleneksel atmosferinden uzak kalan az say\u0131daki T\u00fcrk devrimcileri bu kesin ve kararl\u0131 m\u00fcdahaleyi yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcrler. ”Halklar\u0131n karde\u015fli\u011fi” r\u00fcyas\u0131 ancak o zaman ger\u00e7ek olacakt\u0131r.<\/p>\n
1987 veya 88 y\u0131l\u0131yd\u0131. Diyarbak\u0131rda bir grup \u00fcniversite \u00f6\u011frencisiyle bir \u00f6\u011frenci evinde yakla\u015fmakta olan 1 May\u0131s \u00fczerine konu\u015fuyorduk. Arkada\u015flardan biri \u0130stanbul ba\u015fta olmak \u00fczere b\u00fcy\u00fck ”T\u00fcrk metropolleri”nde (!) haz\u0131rl\u0131klar\u0131n ne durumda oldu\u011funu sordu. Gen\u00e7ler aras\u0131nda sanayide \u00e7al\u0131\u015fan \u00e7\u0131raklar da vard\u0131; bunlardan biri Diyarbak\u0131r a\u011fz\u0131yla ”T\u0131rklar da m\u0131 1 May\u0131s kutluyor?” diye hayretle sordu. Ba\u015fka biri ”Tabii, dedi, her ulustan devrimciler kutlar 1 May\u0131s\u0131.” \u00c7\u0131rak delikanl\u0131 tekrar ” T\u0131rklarda da m\u0131 devrimci var?” diye sordu, \u00fcniversiteliler daha hen\u00fcz \u00e7ok gen\u00e7 olan delikanl\u0131n\u0131n bu bilgisizli\u011fine g\u00fcld\u00fcler ve var oldu\u011funu s\u00f6ylediler. Delikanl\u0131 ” T\u0131rklar devrimi ne yapacak, onlar niye devrimci oluyor ki?” diye sordu. Akl\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc yatmam\u0131\u015ft\u0131 bu i\u015fe. T\u00fcrklerin devrimci olabilece\u011fini akl\u0131 alm\u0131yordu. Dilimizin d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc kadar ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k ama ikna oldu mu olmad\u0131 m\u0131 do\u011frusu emin de\u011filim.<\/p>\n
Gencin sezgisiyle ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 sonu\u00e7 ac\u0131 bir ger\u00e7e\u011fi ifade ediyordu: T\u00fcrk devrimcili\u011finin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131. Bu s\u0131n\u0131rlar ”halklar\u0131n karde\u015fli\u011fine” kadar ancak gelebiliyordu; halklar\u0131n \u00f6zg\u00fcr ve egemen olma hakk\u0131, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k talebi ise ”ba\u011f\u0131ms\u0131z T\u00fcrkiye”, tek devlet, tek millet, misak \u0131 millinin toprak b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, s\u0131n\u0131rlar\u0131n bozulamazl\u0131\u011f\u0131 ilkeleriyle nakavt ediliyordu. Egemen ulus bencilli\u011fi, k\u00fcstahl\u0131k, ukalal\u0131k ve terbiyesizlikte \u00f6yle ileri gidenler vard\u0131 ki bunlar\u0131n herbirini bir ”\u0130stiklal Sava\u015f\u0131 Mare\u015fali” sanabilirdiniz.<\/p>\n
Yukarda ”s\u00fcnnet” \u00f6rne\u011fini vermi\u015ftim. Zaman\u0131 gelince o\u011flunu s\u00fcnnet ettirmemi\u015f, hatta bunu davul zurnal\u0131 d\u00fc\u011f\u00fcnle ta\u00e7land\u0131rmam\u0131\u015f ka\u00e7 ”m\u00fcsl\u00fcman komunist” var? Bunu bilemiyoruz. B\u00f6yle bir ara\u015ft\u0131rma elimizde yok. Ancak az say\u0131daki istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fun bunu ak\u0131llar\u0131ndan bile ge\u00e7irdiklerini sanm\u0131yorum. ”M\u00fcsl\u00fcman komunist” s\u00f6z\u00fcn\u00fc dar anlamda, hem m\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011fa inanan, hem de komunizme inananlar anlam\u0131nda s\u00f6ylemedim. B\u00f6ylelerinin dini bir gereklilik olarak bunu yapmalar\u0131n\u0131 da yad\u0131rgam\u0131yorum; ama hem ladini (ateist) olup hem de dini bir vecibeyi \u0131srarla takip etmenin normal olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n
Bu gelene\u011fi takibeden komunistlerin, s\u00fcnnet edilmenin ne kadar sa\u011fl\u0131kl\u0131 oldu\u011funu bilimsel olarak kan\u0131tlayacaklar\u0131ndan hi\u00e7 ku\u015fkum yok; ama temelde yatan etken ”gavur zannedilmemek”tir. \u00d6yle ya askere giderken ilk muayenede ilk bak\u0131lacak m\u0131nt\u0131kada s\u00fcnnetli bir organ yerine s\u00fcnnetsiz bir alamet bulunmas\u0131 asker olacak gencin daha ba\u015ftan mimlenmesi ve anas\u0131ndan emdi\u011fi s\u00fct\u00fcn k\u0131\u015flada burnundan getirilmesi anlam\u0131na gelir. Eee ”bilin\u00e7li ve ak\u0131ll\u0131” komunistimiz enayi mi; kendi evlad\u0131n\u0131 ”basit” bir nedenle pe\u015finen riske atar m\u0131? Ucundan az\u0131c\u0131k kestirir, oldu da bitti ma\u015fallah dedirtir, bu arada bir de ”kirve” tutar, sosyal ba\u011flar\u0131 kuvvetlendirmi\u015f olur. Asker o\u011flan hi\u00e7 olmazsa ”Ermeni o\u011flu Ermeni”, ”Rum d\u00f6l\u00fc”, ”Gavur tohumu” zannedilmeyecektir…<\/p>\n
Sarkis yolda\u015f, devrimci m\u00fccadeledeki ”Ermeni insanlar\u0131n salt etnik aidiyeti nedeniyle, zalimin katbekat katmerli hakaret, ezgi ve bask\u0131lar\u0131na maruz kalm\u0131\u015f oldu\u011fu reddedilmez” diyor. Bu ger\u00e7e\u011fi herkes gayet iyi bilir. ”Ermeni karde\u015f”in i\u015fkence mekanlar\u0131nda, T\u00fcrk, K\u00fcrt ve \u00f6teki ”m\u00fcsl\u00fcman” ”karde\u015f” halklardan apayr\u0131, \u00f6zel bir muameleye tabi tutulmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda ”hey ne oluyor yahu, ben de Ermeniyim” diyen biri \u00e7\u0131km\u0131\u015f m\u0131d\u0131r? \u015eahsen ben rastlamad\u0131m, duymad\u0131m. Ancak bu konuda umut verici tutumlar Hrant Dink’in katledilmesinden sonraki protestolarda belirmeye ba\u015flad\u0131.<\/p>\n
Sarkis yolda\u015f s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle devam ediyor:<\/p>\n
”Bu ba\u011flamda, 1915 haziran\u0131nda Beyaz\u0131t meydan\u0131nda 20 Ermeni devrimcisi i\u00e7in kurulmu\u015f dara\u011fa\u00e7lar\u0131ndan tam 68 y\u0131l sonra, 29 Ocak 1983 g\u00fcn\u00fc Ankara’da, yine dara\u011fac\u0131nda idam edilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fclen ‘son’ Ermeni Mohikan’\u0131 Levon Ekmek\u00e7iyan hakk\u0131nda “unutulanlar\u0131” kamuya ula\u015ft\u0131rmay\u0131, onunla Sosyal-Demokrat H\u0131n\u00e7ak Partisi \u00fcyesi yi\u011fit 20’ler aras\u0131nda, 68 y\u0131ll\u0131k bir zaman dilimi d\u0131\u015f\u0131nda, ama\u00e7, m\u00fccadele ve yazg\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan hi\u00e7 bir fark\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n “Ahmet ve \u015eore\u015f yolda\u015flar” i\u00e7in \u00f6\u011frenilmesi gereken bir s\u00f6zl\u00fc tarih dersi oldu\u011funu san\u0131yor, \u00f6nemli buluyorum. Yolda\u015f da, ayn\u0131 yolun yolcusu anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, yol hakk\u0131nda konu\u015fman\u0131n da tam zaman\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.”<\/p>\n
Evet yol hakk\u0131nda konu\u015fman\u0131n tam zaman\u0131 … O Yol ki \u00fczerinde nice Yolcu geldi ge\u00e7ti, o Yol u\u011fruna nice canlar verildi, katledildi… O Yol u\u011fruna canlar\u0131n\u0131 veren binlerce insan ebediyen aram\u0131zdan bedenen ayr\u0131ld\u0131…Ne Yol bitti, ne Yolculuk… Ama o Yolda Yolcu olanlar Yol u\u011fruna ba\u015f vermi\u015f Yolcular\u0131 anarken her nedense baz\u0131lar\u0131n\u0131 ihmal ediyor, unutuveriyor…<\/p>\n
Dalg\u0131nl\u0131k i\u015fte deyip ge\u00e7ebilir miyiz? Niye dalg\u0131n\u0131z bu kadar? Yoksa mi diyorsunuz? Galiba \u00f6yle. \u0130sterseniz bu konuda ibret verici bir \u00f6rne\u011fe biraz g\u00f6z atal\u0131m.<\/p>\n
\u00d6rne\u011fimiz Dev Yol’un tan\u0131d\u0131k isimlerinden B\u00fclent Forta.<\/p>\n
Forta’n\u0131n yaz\u0131s\u0131n\u0131n k\u00fcnyesini verelim \u00f6nce:<\/p>\n
B\u00dcLENT FORTA K\u00d6\u015eE YAZILARI<\/p>\n
Levon ve Ali B\u00fclent<\/p>\n
bulentforta@birgun.net \/ 05:38 23 May\u0131s 2005<\/p>\n
Evet, Forta yolda\u015f bundan be\u015fbu\u00e7uk y\u0131l kadar \u00f6nce Birg\u00fcn Gazetesinde Levon ve Ali B\u00fclent ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir yaz\u0131 yazm\u0131\u015f. Yaz\u0131s\u0131 \u015f\u00f6yle ba\u015fl\u0131yor:<\/p>\n
<<1982 y\u0131l\u0131yd\u0131; o y\u0131llarda T\u00fcrk diplomatlar\u0131na ve yurtd\u0131\u015f\u0131 temsilciliklerine y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131larla ismini duyuran ASALA, ilk kez T\u00fcrkiye topraklar\u0131nda bir sald\u0131r\u0131 d\u00fczenlemi\u015f, Esenbo\u011fa Havaliman\u0131'nda 8 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fc 72 ki\u015finin de yaralanmas\u0131yla sonu\u00e7lanan bir katliam ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. Levon Ekmek\u00e7iyan, sald\u0131r\u0131y\u0131 d\u00fczenleyen ASALA militanlar\u0131ndan biriydi ve yaral\u0131 olarak yakalanarak Mamak Askeri Cezaevi'nde 34 numaral\u0131 h\u00fccreye konulmu\u015ftu. Askeri cunta hapishanelerde ter\u00f6r estiriyordu. \u0130\u015fkence \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131na sloganlar\u0131n; ard\u0131 ard\u0131na as\u0131lan insanlar\u0131n ac\u0131lar\u0131na; ya\u015f\u0131yor olman\u0131n sevin\u00e7lerinin kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 y\u0131llard\u0131. De\u011fil Ermeni sorununu tart\u0131\u015fmak, \"Ermeni\" s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kullanmak bile son derece cesaret istiyordu.>><\/p>\n
”1982 y\u0131l\u0131nda, Mamak gibi bir i\u015fkence merkezinde, 2X3 m2’lik karanl\u0131k bir h\u00fccrede hem bir “Ermeni” olarak hem de bir “ter\u00f6rist” olarak idam cezas\u0131yla yarg\u0131lanmak. Her halde hi\u00e7bir insan onun kadar “talihsiz” olmak istemezdi. \u015eak\u0131rt\u0131larla a\u00e7\u0131lan her demir kap\u0131n\u0131n sesiyle irkilmek; uzun ta\u015f koridorlarda yank\u0131lanan asker postallar\u0131n\u0131n \u00fcrk\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc duymak; “af” vaadiyle al\u0131nan itiraflar\u0131n\u0131n dahili hoparl\u00f6rlerden di\u011fer tutuklulara avaz avaz dinletilmesinin utanc\u0131yla, karanl\u0131k h\u00fccresinde vicdan\u0131yla ba\u015f ba\u015fa kalmak… Levon’u Esenbo\u011fa’da masum insanlar\u0131 katletmeye y\u00f6nelten duygu neydi? Hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lan bir davan\u0131n “\u015fehit”i olmak m\u0131? \u00c7ocuklu\u011fundan beri kula\u011f\u0131na f\u0131s\u0131ldanan “soyk\u0131r\u0131m” ve “tehcir” uygulamalar\u0131n\u0131n ruhunun derinliklerinde yaratt\u0131\u011f\u0131 intikam duygusu mu?” (altlar\u0131n\u0131 ben \u00e7izdim – s.e.)<\/p>\n
B\u00fclent Forta bir tan\u0131k; ama maalesef ya gafil, ya yalanc\u0131 tan\u0131k. Merhameti var m\u0131, empati yapabiliyor mu, yolda\u015fl\u0131k hissi duyuyor mu, Levon Ekmek\u00e7iyan’\u0131 bir devrimci, bir ulusal kurtulu\u015f sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcyor mu?… Hay\u0131r. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ki\u015fi : ”Esenbo\u011fa’da masum insanlar\u0131 katleden, \u015fak\u0131rt\u0131larla a\u00e7\u0131lan her demir kap\u0131n\u0131n sesiyle irkilen, uzun ta\u015f koridorlarda yank\u0131lanan asker postallar\u0131n\u0131n \u00fcrk\u00fcnt\u00fcs\u00fcn\u00fc duyan, ‘af’ vaadiyle itiraflarda bulunan, bu itiraflar\u0131n dahili hoparl\u00f6rlerden di\u011fer tutuklulara avaz avaz dinletilmesinin utanc\u0131yla, karanl\u0131k h\u00fccresinde vicdan\u0131yla ba\u015fba\u015fa kalan ve ter\u00f6rist Levon…”<\/p>\n
Burda b\u00f6yle tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 Levon’u ” Esenbo\u011fa’da masum insanlar\u0131 katletmeye y\u00f6nelten duygu” konusunda ise Forta yolda\u015f karars\u0131z. Acaba ”Hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lan bir davan\u0131n “\u015fehit”i olmak m\u0131; \u00c7ocuklu\u011fundan beri kula\u011f\u0131na f\u0131s\u0131ldanan “soyk\u0131r\u0131m” ve “tehcir” uygulamalar\u0131n\u0131n ruhunun derinliklerinde yaratt\u0131\u011f\u0131 intikam duygusu mu” Levon’u bu ”katliama” y\u00f6neltmi\u015f B\u00fclent bey bu konuda emin de\u011fil. Ama ba\u015fka bir hususta yine kesin konu\u015fuyor: ”1982 y\u0131l\u0131nda, Mamak gibi bir i\u015fkence merkezinde, 2X3 m2’lik karanl\u0131k bir h\u00fccrede hem bir “Ermeni” olarak hem de bir “ter\u00f6rist” olarak idam cezas\u0131yla yarg\u0131lanmak. Her halde hi\u00e7bir insan onun kadar “talihsiz” olmak istemezdi.” <\/p>\n
”Herhalde” diyerek biraz teredd\u00fct belirtse de; Forta yolda\u015f esasen hi\u00e7 kimsenin Levon gibi ‘hem bir “Ermeni” hem de bir “ter\u00f6rist” olarak idam cezas\u0131yla yarg\u0131lanmak istemeyece\u011finden ku\u015fku duymuyor. Bu hi\u00e7bir insan’a Levon da dahil.<\/p>\n
B\u00fclent Forta ‘af’ vaadiyle al\u0131nan ifadelerin dahili hoparl\u00f6rlerden di\u011fer tutuklulara avaz avaz dinletildi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Bu ”ifadelerin” Levon’a ait oldu\u011fundan \u015f\u00fcphe etti\u011fini belirten bir ima yok. Bundan da emin.<\/p>\n
Forta yolda\u015f\u0131n (herhangi bir vaad olmadan) emniyette ne ifade verdi\u011fini, bunlar\u0131 mahkemede reddedip etmedi\u011fini bilmiyorum. Ama i\u015fkencede al\u0131nan itiraflar\u0131n hi\u00e7 bir ge\u00e7erlili\u011fi ve me\u015fruiyeti olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu ifadelerin veya itiraflar\u0131n o ki\u015finin \u00f6zg\u00fcr iradesini yans\u0131tmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 en iyi bilebilecek kimselerden biri oldu\u011fundan eminim. Bu t\u00fcrden bir itiraf\u0131n ba\u015fkalar\u0131na da duyurulmas\u0131ndan i\u015fkence kurban\u0131 neden mesul olsun, neden utans\u0131n, neden vicdan azab\u0131 \u00e7eksin?<\/p>\n
Kald\u0131 ki Ekmek\u00e7iyan\u0131n itiraflarda bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 ; bulunduysa hangi ko\u015fullar alt\u0131nda bulundu\u011fu bilinmiyor. ”Af” vaadiyle mi kand\u0131r\u0131ld\u0131 diyorsunuz? Peki nereden biliyorsunuz?<\/p>\n
Hi\u00e7bir insan\u0131n o ko\u015fullarda Ekmek\u00e7iyan gibi talihsiz hem bir Ermeni hem bir ter\u00f6rist olarak yarg\u0131lanmak istemeyece\u011fini s\u00f6ylerken Levon’un ne kadar zor durumda oldu\u011funu kendiniz s\u00f6yl\u00fcyorsunuz. Peki bu durumdaki bir insan\u0131n af vaadine kan\u0131p zaafa d\u00fc\u015fmesi, e\u011fer ger\u00e7ekten de d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fse, neden o ki\u015finin utanc\u0131 olsun?<\/p>\n
\u00d6te yandan bu ”itiraflar” hoparl\u00f6rlerden avaz avaz dinletilirken onlar\u0131 dinleyenlerin ne yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 da merak ediyorum. Acaba kuzu kuzu dinlediler mi yoksa sloganlarla, kap\u0131lar\u0131 tekmeleme yoluyla, g\u00fcr\u00fclt\u00fc koparma yoluyla bu zoraki itirafname dinletmelerine kar\u015f\u0131 itiraz etti, seslerini y\u00fckseltti, direndiler mi? Metindeki anlat\u0131ma bak\u0131l\u0131rsa ”hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lan bir davan\u0131n” T\u00fcrk militanlar\u0131 bu hoparl\u00f6r i\u015fkencelerine kuzu kuzu katlanm\u0131\u015flar. Bu ”utan\u00e7”\u0131n hangi maazerete dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131 bilmiyoruz.<\/p>\n
Levon yolda\u015f ”karanl\u0131k h\u00fccresinde” yapayaln\u0131zd\u0131. Hay\u0131r tamamen yapayaln\u0131z de\u011fildi; h\u00fccresini i\u015fkenceciler, ” ter\u00f6r uzmanlar\u0131”, ”derin devlet adamlar\u0131”, en y\u00fcksek M\u0130T y\u00f6neticileri, generaller bo\u015f b\u0131rakm\u0131yorlard\u0131. Nereden mi biliyorum? Bu devletlular\u0131n bizzat kendi itiraflar\u0131ndan, a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan. Ama sizler yaln\u0131z de\u011fildiniz. Belki h\u00fccrenizde tek, ya da bir fa\u015fistle bar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f pozisyondayd\u0131n\u0131z ama \u00f6b\u00fcr h\u00fccrelerde, ko\u011fu\u015flarda yolda\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n var oldu\u011funu biliyordunuz. Birbirinizle \u015fu veya bu \u015fekilde ileti\u015fim kuruyor, bir g\u00fcl\u00fcc\u00fck, bir bak\u0131\u015fma, bir gizli notla birbirinize yaln\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 hissettiriyordunuz. Belki fa\u015fistlere bile gere\u011finde moral verdiniz. Peki bir tek bir taneniz ”Esenbo\u011fa katliamc\u0131s\u0131na” ufac\u0131k bir destek, k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir selam verdiniz mi? Direnmek, biraz da yolda\u015flar\u0131ndan, hatta yolda\u015f olmas\u0131 da \u015fart de\u011fil, insan denen varl\u0131ktan g\u00fc\u00e7, destek, onay almakla olur. Siz, Levonun ”af” vaadlerine kan\u0131p itiraf\u00e7\u0131l\u0131k utanc\u0131yla karanl\u0131k h\u00fccresinde vicdan\u0131yla \u00e7eki\u015fmesini (!) \u00f6nlemek i\u00e7in ne yapt\u0131n\u0131z? Ona yap\u0131lan muameleye raz\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 kendisine bir bi\u00e7imiyle hissettirdiniz mi? O, karanl\u0131k h\u00fccrede vicdan\u0131yla nas\u0131l d\u00f6\u011f\u00fc\u015ft\u00fc bilmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil; \u00e7\u00fcnk\u00fc kendisi art\u0131k hayatta de\u011fil; ama siz ya\u015f\u0131yorsunuz; yukarda s\u00f6ylediklerinizi vicdan\u0131n\u0131z onayl\u0131yor mu? Ya benim sorular\u0131ma vicdan\u0131n\u0131z ne yan\u0131t veriyor? Rahat m\u0131s\u0131n\u0131z? Hi\u00e7bir utan\u00e7, hi\u00e7bir pi\u015fmanl\u0131k duymuyor musunuz? Soruyorum B\u00fclent Forta yolda\u015f: Hi\u00e7 Levon Ekmek\u00e7iyana el sallayabilip selamlama olana\u011f\u0131n\u0131z oldu mu? Olduysa el sallad\u0131n\u0131z m\u0131? Yoksa bu ”Esenbo\u011fa katliamc\u0131s\u0131” (ki ben b\u00f6yle bir s\u0131fat\u0131 reddediyorum; o katliam\u0131 bizzat cuntac\u0131lar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum); bu ”ter\u00f6rist katil” kendileriyle ayn\u0131 h\u00fccreyi payla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z fa\u015fist katillerden daha m\u0131 k\u00f6t\u00fcyd\u00fc?<\/p>\n
”E\u011fer tarihte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z trajediyi tart\u0131\u015fabilmi\u015f, konu\u015fabilmi\u015f olsayd\u0131k, Levon, Esenbo\u011fa’da sadece T\u00fcrk olduklar\u0131 i\u00e7in 8 masum insan\u0131 katleden teti\u011fi \u00e7eker miydi? Tatmin edilmemi\u015f bir adalet duygusunun, tarihin derinliklerinden s\u00fcz\u00fcl\u00fcp gelen adaleti, masum insanlar\u0131n katledilmesine uzan\u0131r m\u0131yd\u0131?”<\/p>\n
Lafa bak\u0131n: Levon, Esenbo\u011fa’da sadece T\u00fcrk olduklar\u0131 i\u00e7in 8 masum insan\u0131 katleden teti\u011fi \u00e7ekmi\u015f!<\/p>\n
Tekrar utan\u0131n diyorum size B\u00fclent yolda\u015f! Ay\u0131p! Sadece T\u00fcrk olduklar\u0131 i\u00e7in 8 masum insan\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek isteyen, bu i\u015fi neden askeri cuntan\u0131n havada u\u00e7an sinekten kimlik sordu\u011fu bir d\u00f6nemde Ankara Esenbo\u011fa havaalan\u0131nda yaps\u0131n? Herhangi bir bat\u0131 Avrupa \u00fclkesinde istedi\u011fi kadar masum T\u00fcrk vurabilirdi. Bu eylemin 8 veya daha fazla masum T\u00fcrk\u00fc katletmek amac\u0131yla de\u011fil ba\u015fka bir ama\u00e7la d\u00fczenlendi\u011fini anlamayacak kadar saf m\u0131s\u0131n\u0131z?<\/p>\n
Hay\u0131r sizi yan\u0131ltan safl\u0131k de\u011fil. Geri zekal\u0131 oldu\u011funuzu da sanm\u0131yorum. Ama zekan\u0131z\u0131 iyi kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z, yanl\u0131\u015f kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z anla\u015f\u0131l\u0131yor. Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6nyarg\u0131l\u0131s\u0131n\u0131z; Levon’un Esenbo\u011fada sadece T\u00fcrk olduklar\u0131 i\u00e7in masum insanlar\u0131 katletmeye geldi\u011fine pe\u015finen inanm\u0131\u015fs\u0131n\u0131z. Yani akl\u0131n\u0131z\u0131, zekan\u0131z\u0131 daha ba\u015ftan k\u00f6reltmi\u015f, kilitlemi\u015f, k\u00f6t\u00fcr\u00fcmle\u015ftirmi\u015fsiniz. Siz kendi iliklerinize i\u015flemi\u015f T\u00fcrk miliyet\u00e7ili\u011fini g\u00f6rm\u00fcyorsunuz; kendinizi h\u00fcmanist, enternasyonalist zannediyorsunuz; ama ”T\u00fcrkiye halklar\u0131n\u0131n” (!) en zor durumda oldu\u011fu bir s\u0131rada Ankaraya kadar gelip cuntan\u0131n ba\u015fbakan\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fma eyleminde hi\u00e7bir enternasyonalizm, hi\u00e7bir karde\u015flik ve dayan\u0131\u015fma belirtisi g\u00f6rm\u00fcyorsunuz. \u00c7irkince, utanmazca olay\u0131 \u00e7arp\u0131t\u0131yor, masum sivil T\u00fcrkleri katletme amac\u0131na y\u00f6nelik bir Ermeni ter\u00f6r\u00fc olarak g\u00f6steriyorsunuz.<\/p>\n
Bu eylemin gerisinde yatan ”tarihsel trajedi”den bahsetmeniz ise pi\u015fkinlikten ba\u015fka bir \u015fey de\u011fil.<\/p>\n
Bu sat\u0131rlar\u0131 takibeden sat\u0131rlarda yazd\u0131klar\u0131n\u0131z ise tam ibretlik!<\/p>\n
”Ali B\u00fclent Okran, Ankara’n\u0131n Piyangotepe semtinde bir kahve tarama eylemine kat\u0131lm\u0131\u015f, bu nedenle de idam cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir MHP’liydi. Ankara’n\u0131n Piyangotepe semtinde 12 Eyl\u00fcl \u00f6ncesinin en “rezil” katliamlar\u0131ndan biri ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131. Ali B\u00fclent Orkan’\u0131n su\u00e7 orta\u011f\u0131, kahve taramak amac\u0131yla \u00e7al\u0131nan araban\u0131n \u015fof\u00f6r\u00fcn\u00fcn kendisini ihbar etmemesi i\u00e7in \u0131rz\u0131na ge\u00e7mi\u015f ve kahvede bulunan 7 masum insan otomatik silahlardan \u00e7\u0131kan mermilerle katledilmi\u015flerdi. Kimbilir onlar\u0131 bu canice eyleme s\u00fcr\u00fckleyen duygu neydi? Belki onlara da b\u00fct\u00fcn solcular\u0131n “Ermeni u\u015fa\u011f\u0131” oldu\u011fu; “T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi”nin “\u015fehit”leri olmalar\u0131 gerekti\u011fi anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 \u00e7ocukluklar\u0131 boyunca. Irk\u00e7\u0131-milliyet\u00e7i k\u00fclliyat\u0131n, “vatan hainlerine” kar\u015f\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fin \u00f6vg\u00fcs\u00fcn\u00fc yapan kitaplar\u0131yla ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131 ilk gen\u00e7liklerini.”<\/p>\n
Fa\u015fist Ali B\u00fclent Okran’la, devrimci Levon Ekmek\u00e7iyan, fa\u015fist – \u015f\u00f6venist – \u0131rk\u00e7\u0131 T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi ile soyu kurutulmu\u015f bir halk\u0131n ”ezilen ulus milliyet\u00e7ili\u011fini” ayn\u0131 kefeye koyma k\u00fcstahl\u0131\u011f\u0131 ve rezilli\u011fine ne demeli? Fa\u015fist Ali B\u00fclent bilin\u00e7li olarak kahve taram\u0131\u015ft\u0131? ”Belki onlara da b\u00fct\u00fcn solcular\u0131n “Ermeni u\u015fa\u011f\u0131” oldu\u011fu; “T\u00fcrk milliyet\u00e7ili\u011fi”nin “\u015fehit”leri olmalar\u0131 gerekti\u011fi anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 \u00e7ocukluklar\u0131 boyunca. Irk\u00e7\u0131-milliyet\u00e7i k\u00fclliyat\u0131n, “vatan hainlerine” kar\u015f\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fin \u00f6vg\u00fcs\u00fcn\u00fc yapan kitaplar\u0131yla ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131 ilk gen\u00e7liklerini” diye g\u00fcya a\u00e7\u0131klama getirdi\u011finiz bu katliamla Esenbo\u011fa’daki olay aras\u0131nda da\u011flar kadar fark var. Esenbo\u011fada \u00f6len ”masum T\u00fcrkler” ASALA eylemcileriyle TC kuvvetlerinin \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 ortas\u0131nda \u00f6ld\u00fcler. Bu 8 ”masum”un ka\u00e7\u0131 sivil, ka\u00e7\u0131 asker ve polisti bunu sonra g\u00f6rece\u011fiz. \u00d6lenlerin y\u00fczlerce asker ve polisin kur\u015fun ve mermileriyle de\u011fil de iki militan\u0131n kur\u015funlar\u0131yla \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc; panik halinde oraya buraya ka\u00e7\u0131\u015fan insanlardan 70’i a\u015fk\u0131n ki\u015finin yaralanmas\u0131n\u0131n yine bu iki ki\u015finin marifeti oldu\u011funu kime yutturacaks\u0131n\u0131z devrimci B\u00fclent yolda\u015f!? Arabas\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u015fof\u00f6r\u00fcn kendisini ihbar etmemesi i\u00e7in \u0131rz\u0131na ge\u00e7en s\u00fcfli kaatille, fa\u015fist cuntan\u0131n ba\u015fbakan\u0131n\u0131 ka\u00e7\u0131rmak i\u00e7in u\u00e7akla T\u00fcrkiyeye gelen bir Fedai’yi ayn\u0131 kefeye nas\u0131l koyars\u0131n\u0131z?<\/p>\n
\u00d6yle tarafs\u0131z ve adil bir hakim edas\u0131yla y\u00fckseklere \u00e7\u0131k\u0131p ”belki ona da \u015funlar\u0131 anlatt\u0131lar”, ”buna da bunlar\u0131 anlatt\u0131lar” diyerek hem a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k fa\u015fistleri devrimci bir \u00f6rg\u00fctle ayn\u0131 kefeye koyuyor; ASALA’n\u0131n devrimci de\u011fil fa\u015fist bir \u00f6rg\u00fct oldu\u011funu ima ediyorsunuz; hem de babacan havalara girip gerek fa\u015fist gerekse devrimci eylemcileri \u00e7ocukluklar\u0131ndan itibaren beyinleri y\u0131kanan ne istedi\u011fini bilmez ki\u015filer olarak g\u00f6steriyorsunuz. Hi\u00e7 sa\u011fa sola \u00e7arp\u0131tmay\u0131n bay\u0131m; fa\u015fistli\u011fin \u00f6zr\u00fc yoktur, kimse de onlar\u0131 kand\u0131rmam\u0131\u015ft\u0131r, \u00e7ocukluklar\u0131ndan itibaren hangi masallar\u0131 dinlediklerinin de \u00f6nemi yoktur. Bu masallar\u0131 bizler de dinledik, siz de dinlediniz, okudunuz, s\u0131nav sorular\u0131nda ”do\u011fru cevaplar” (!) vererek \u00f6\u011fretmeninizden hem pekiyi notu hem de aferin ald\u0131n\u0131z ama bunlar sizi fa\u015fist etmedi.<\/p>\n
”Oysa Levon’a da, Ali B\u00fclent’e de anlat\u0131lan tarih ortada duruyordu” diyorsunuz. Levon’a da , Ali B\u00fclent’e de anlat\u0131lan ortadaki tarih ayn\u0131 m\u0131? Levon’a anlat\u0131lan tarih Ermeni halk\u0131n\u0131n soyk\u0131r\u0131ma, tehcire tabi tutuldu\u011fu ve Anadolu’da neredeyse tamamen silindi\u011fi tarihidir. Yalan m\u0131? Do\u011fru ama durduk yere olmad\u0131, onlar da isyan etmi\u015fler, T\u00fcrkleri \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015flerdi mi diyeceksiniz? \u0130\u015fte bu, yaland\u0131r, \u00e7arp\u0131tmad\u0131r; ara\u015ft\u0131r\u0131n, hi\u00e7 de b\u00f6yle olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00e7ocuklu\u011funuzdan itibaren size anlat\u0131lan tarihin bunu b\u00f6yle anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belki siz de farkedeceksiniz. Ama Ali B\u00fclente, size, bana, hepimize anlat\u0131lan tarih ayn\u0131 \u0131rk\u00e7\u0131 T\u00fcrk tarihidir.<\/p>\n
”Biz ayn\u0131 co\u011frafyada ya\u015fam\u0131\u015f olman\u0131n birbirimize benzetti\u011fi iki halk olarak ac\u0131lar\u0131m\u0131z ve g\u00fcnahlar\u0131m\u0131z \u00fczerine konu\u015fmay\u0131 yasaklam\u0131\u015ft\u0131k.” Ayn\u0131 co\u011frafyada ya\u015fam\u0131\u015f olman\u0131n birbirine benzetti\u011fi bu iki halk\u0131n i\u015fledi\u011fi g\u00fcnahlar ve ya\u015fad\u0131klar\u0131 ac\u0131lar ayn\u0131 m\u0131? Ayn\u0131 co\u011frafyada iki de\u011fil daha fazla halk\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir kenara b\u0131rak\u0131yorum. Kastetti\u011finiz iki halktan biri olan T\u00fcrk halk\u0131 Ermeni pa\u015falar\u0131 taraf\u0131ndan tehcir ve soyk\u0131r\u0131ma m\u0131 u\u011frat\u0131ld\u0131? K\u00f6k\u00fc m\u00fc kurutuldu?<\/p>\n
”Duydu\u011fumuz tek ses, k\u00f6r bir milliyet\u00e7ili\u011fin \u015fiddet, kin ve nefret kusan sesiydi sadece. Ter\u00f6re ter\u00f6rle kar\u015f\u0131l\u0131k veriyor, ASALA militanlar\u0131na kar\u015f\u0131 eylemlerde kullan\u0131lm\u0131\u015f olmay\u0131 en b\u00fcy\u00fck “vatan g\u00f6revi” say\u0131yorduk. “Bu vatan i\u00e7in kur\u015fun atan da yiyen de” \u00f6vg\u00fcye de\u011ferdi. Onlarca masum insan\u0131 \u00f6ld\u00fcrm\u00fc\u015f olsa da, mafya lideri, eroin ka\u00e7ak\u00e7\u0131s\u0131 olsa da bu b\u00f6yleydi. Oysa konu\u015fabilseydik, tart\u0131\u015fabilseydik; olanlar i\u00e7in \u00f6z\u00fcr dileyebilseydik Milliyet\u00e7ili\u011fin “\u00f6teki”ni d\u00fc\u015fman g\u00f6ren zihniyeti yerine, “zenginlik” g\u00f6ren demokratik bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 benimseyebilseydik, hepimizin \u00f6yk\u00fcs\u00fc farkl\u0131 olabilirdi.”<\/p>\n
Yukardaki c\u00fcmlelerde hep ayn\u0131 mant\u0131k var. ”Anlay\u0131\u015fl\u0131 hakim” beyimiz sapla saman\u0131 birbirine kar\u0131\u015ft\u0131rmaya devam ediyor.<\/p>\n
\u015eimdi gelelim zurnan\u0131n z\u0131rt yerine:<\/p>\n
”Bu \u00f6yk\u00fcde ben nerede miyim? Ali B\u00fclent Orkan’\u0131n kald\u0131\u011f\u0131 h\u00fccreden al\u0131nm\u0131\u015f ve Levon Ekmek\u00e7iyan’\u0131n kald\u0131\u011f\u0131 h\u00fccrenin yan\u0131na konulmu\u015ftum. Ali B\u00fclent, ayn\u0131 dava u\u011fruna katliam yapt\u0131\u011f\u0131 devletin onu idama g\u00f6t\u00fcrmesinin \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla bir sabah vakti al\u0131nd\u0131 h\u00fccresinden. Levon, apayr\u0131 bir dava u\u011fruna katliam yapt\u0131\u011f\u0131 “d\u00fc\u015fman\u0131n” af vaadiyle elde etti\u011fi itiraflar\u0131ndan sonra kendini asmaya g\u00f6t\u00fcrmesinin \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla yine bir sabah vakti al\u0131nd\u0131 h\u00fccresinden. Ben tan\u0131\u011f\u0131m. Ali B\u00fclent benden 1, Levon 2 ya\u015f k\u00fc\u00e7\u00fckt\u00fc ve hepimiz 20’li ya\u015flar\u0131m\u0131zdayd\u0131k, 1982 y\u0131l\u0131yd\u0131. Ya 1915 y\u0131l\u0131nda 20’li ya\u015flarda olan T\u00fcrklerin, Ermenilerin tan\u0131kl\u0131klar\u0131. Onlarla y\u00fczle\u015fmeye ne denli haz\u0131r\u0131z?”<\/p>\n
Me\u011ferse yazar\u0131m\u0131z b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 ”zavall\u0131” Ali B\u00fclent Orkan’a ac\u0131d\u0131\u011f\u0131, Levon Ekmek\u00e7iyan\u0131n kaderini de ona benzetti\u011fi i\u00e7in yazm\u0131\u015f. Tabii bunu o b\u00f6yle a\u00e7\u0131k\u00e7a s\u00f6ylemiyor; ama idaml\u0131k Ali Orkan’la ayn\u0131 h\u00fccreyi payla\u015fman\u0131n bu kaatil ve \u0131rza ge\u00e7en adama kar\u015f\u0131 onda bir ac\u0131ma ve merhamet, bunun yan\u0131s\u0131ra onu anlama, onunla empati kurma duygusu yaratt\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yor. Ali Orkan’\u0131 ”anl\u0131yor”, ona hak vermese bile onun bu su\u00e7lar\u0131 neden i\u015fledi\u011fini ”anlayabiliyor” ve ke\u015fke bu zavall\u0131 kand\u0131r\u0131lmasayd\u0131 diye \u00fcz\u00fcl\u00fcyor. O zaman ne kahve tarar, ne de \u0131rza ge\u00e7erdi.<\/p>\n
Ya Levon? Ayn\u0131 h\u00fccrede ya\u015fam\u0131 payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 Ali Orkunu biraz anlay\u0131p ona ac\u0131y\u0131nca, hatta affedince; Ali Orkun’la ayn\u0131 kafada oldu\u011funa, onun yapt\u0131\u011f\u0131 kahve tarama eyleminden farkl\u0131 olmayan bir eylem yapt\u0131\u011f\u0131na inand\u0131\u011f\u0131 Leon’u da anlam\u0131\u015f oldu\u011funu san\u0131yor. Ve te\u015fhisi koyuyor: \u0130kisini de bu hale getiren \u015fey milliyet\u00e7ilik vir\u00fcs\u00fc. Sonra da ”ben tan\u0131\u011f\u0131m” diyor. Sen hi\u00e7bir\u015feye tan\u0131k de\u011filsin B\u00fclent yolda\u015f. Sen Ali B\u00fclentle ayn\u0131 h\u00fccreyi payla\u015fm\u0131\u015fs\u0131n; ona tan\u0131kl\u0131k edebilecek durumdas\u0131n. Ama Ekmek\u00e7iyana tan\u0131kl\u0131k edemezsin. \u00c7\u00fcnk\u00fc sen onunla hi\u00e7bir\u015feyi payla\u015fmam\u0131\u015fs\u0131n; onu da Ali B\u00fclent gibi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn i\u00e7in kendisine dikkatle bakmam\u0131\u015fs\u0131n; h\u00fccresini s\u0131k s\u0131k ziyaret eden, ikide bir onu al\u0131p biryerlere g\u00f6t\u00fcren kimselerle aras\u0131nda ge\u00e7enleri g\u00f6rmemi\u015fsin ve galiba ”hey h\u00fccre kom\u015fum nas\u0131ls\u0131n, bir ihtiyac\u0131n var m\u0131, sana nas\u0131l yard\u0131mc\u0131 olabilirim” diye hi\u00e7 sormam\u0131\u015fs\u0131n. Oturdu\u011fun h\u00fccrende onu kafandaki kal\u0131plara g\u00f6re yarg\u0131lam\u0131\u015fs\u0131n.<\/p>\n
”Ali B\u00fclent, ayn\u0131 dava u\u011fruna katliam yapt\u0131\u011f\u0131 devletin onu idama g\u00f6t\u00fcrmesinin \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla bir sabah vakti al\u0131nd\u0131 h\u00fccresinden. Levon, apayr\u0131 bir dava u\u011fruna katliam yapt\u0131\u011f\u0131 “d\u00fc\u015fman\u0131n” af vaadiyle elde etti\u011fi itiraflar\u0131ndan sonra kendini asmaya g\u00f6t\u00fcrmesinin \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131yla yine bir sabah vakti al\u0131nd\u0131 h\u00fccresinden. Ben tan\u0131\u011f\u0131m.”<\/p>\n
Ali B\u00fclentle Levonun g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte farkl\u0131 \u00f6z\u00fcnde ayn\u0131 dava (milliyet\u00e7ilik) u\u011fruna katliam yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 son c\u00fcmlesinde de tekrarlayarak bu kimseleri ayn\u0131 kefeye koymaya devam eden Forta acaba Ali B\u00fclent’e g\u00f6sterdi\u011fi merhametin ve bundan do\u011fan yard\u0131mla\u015fman\u0131n bir damlas\u0131n\u0131 bile esirgedi\u011fi Levon’a kar\u015f\u0131 ”vicdan\u0131n\u0131n!! bir yerlerinde s\u0131zlay\u0131p duran mah\u00e7ubiyeti kapatmak i\u00e7in mi bunlar\u0131 yaz\u0131yor; tarihe tan\u0131kl\u0131k etmek i\u00e7in mi? Buna siz karar verin. Ayn\u0131 h\u00fccrede ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 Ali B\u00fclentin idam cezas\u0131 ald\u0131ktan sonraki \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 onun a\u011fz\u0131ndan dinlemi\u015f oldu\u011fu anla\u015f\u0131lan Forta’n\u0131n Ali B\u00fclentle Levonu pe\u015finen ayn\u0131 kefeye koymas\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 onu Levonun idama giderken Ali B\u00fclent gibi \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k i\u00e7inde sehpaya gitti\u011fi yarg\u0131s\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131yor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Levon’un sehpaya nas\u0131l gitti\u011fini bilecek, y\u00fcz\u00fcndeki \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131 g\u00f6recek durumda de\u011fil. Diyerek B\u00fclent Forta yolda\u015f\u0131n bu bahisteki yerini kapat\u0131yorum. Umar\u0131m Birg\u00fcn gazetesinde Levon hakk\u0131nda bir tan\u0131kl\u0131kta daha bulunur ve bu kez biraz daha izanl\u0131 davran\u0131r, Yol’a gelir, Yol’a dair yap\u0131lan uyar\u0131lara birazc\u0131k kulak verir.<\/p>\n
\u015eimdi tekrar Sarkis yolda\u015fa gelelim. Sarkis Hatspanian B\u00fclent Forta’n\u0131n fa\u015fist MHP ve TC devletiyle ayn\u0131 kefeye koydu\u011fu ASALA hakk\u0131nda \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor:<\/p>\n
”Son y\u0131llarda ayd\u0131n ve demokrat olman\u0131n neredeyse “olmazsa olmaz” k\u0131stas\u0131 haline gelen ve hemen herkesin a\u011fz\u0131nda pek g\u00f6zde bir sak\u0131za d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen Ermeni davas\u0131 ve 1915-1923 soyk\u0131r\u0131m\u0131 konusunu, unutulmaya y\u00fcz tutan tozlu raflardan zorla \u00e7ekip-indirerek, ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z d\u00fcnyan\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmemi\u015f sorunlar g\u00fcndemine yeniden ta\u015f\u0131yan g\u00fcc\u00fcn, 1885’ten g\u00fcn\u00fcm\u00fcze dek varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyarak s\u00fcrd\u00fcren 4 Ermeni politik partilerinden s\u0131ras\u0131yla Armenagan-Ramgavar (sa\u011f liberal), Sosyal-Demokrat H\u0131n\u00e7ak (sosyalist), Devrimci Federasyonu Ta\u015fnak (sosyalist) ve Kom\u00fcnist Partileri de\u011fil, t\u00fcm d\u00fcnyada y\u00fckselen ulusal kurtulu\u015f sava\u015flar\u0131ndan esinlenerek, uzun y\u0131llar boyu Filistin Kurtulu\u015f \u00d6rg\u00fct\u00fc b\u00fcnyesinde (askersel ara\u00e7-gere\u00e7 kullan\u0131m\u0131, silah e\u011fitimleri, \u015fehir gerillas\u0131 sald\u0131r\u0131-savunma bi\u00e7imleri ve eylemlerinde teknik, lojistik alanlarda uzmanla\u015fma vb. gibi) \u00e7ok aktif rol oynam\u0131\u015f bir grup marxist gen\u00e7 insan taraf\u0131ndan 1975’te kurulan Ermeni \u00f6rg\u00fct\u00fc ASALA oldu\u011funu not etmek gerekmektedir.”<\/p>\n
Yazar \u015f\u00f6yle devam ediyor.<\/p>\n
”Paul ELUARD’\u0131n g\u00fczel bir s\u00f6z\u00fc var, “A\u00e7\u0131klamak, de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in d\u00fcnyay\u0131, birlik, umut, kavga gerek insanlara” der. ASALA, sadece 10 y\u0131l gibi k\u0131sa bir zaman zarf\u0131nda i\u015fte tam da bu s\u00f6zlerin ya\u015fama ge\u00e7irilmesini ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015f ve hedefledi\u011fi ama\u00e7lar\u0131n en \u00f6nemlilerinden, o tarihe kadar diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen iki alanda “ola\u011fan\u00fcst\u00fc” ba\u015far\u0131lar kaydetmi\u015ftir. Bunlardan ilki, Sovyet Sosyalist Ermenistan Cumhuriyeti d\u0131\u015f\u0131nda ya\u015fayan, anayurdundan s\u00f6k\u00fcl\u00fcp d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131na savrulmu\u015f ve bulundu\u011fu \u00fclkelerde de yok olman\u0131n bir di\u011fer ad\u0131 olan “beyaz soyk\u0131r\u0131m”- asimilasyona u\u011frat\u0131larak ulusal kimlik kayb\u0131 tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan milyonlarca Ermeni insan\u0131nda ulusal bilin\u00e7 karakterli bir yeniden uyan\u0131\u015f\u0131n sa\u011flanmas\u0131, ikincisi ise de\u011fi\u015fik \u00fclkelerde demokratik sivil kitle \u00f6rg\u00fctlerinin yarat\u0131lmas\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynayarak, “unutuldu\u011fu” san\u0131lan soyk\u0131r\u0131m sonucu i\u015fgal edilmi\u015f Bat\u0131 Ermenistan ger\u00e7e\u011fini kendi halk\u0131yla beraber t\u00fcm d\u00fcnya halklar\u0131n\u0131n bilincine bir daha asla silinmezcesine kaz\u0131may\u0131 ba\u015farmakla olmu\u015ftur.<\/p>\n
Bir anlamda fa\u015fist Adolf Hitler’in “\u015eimdi art\u0131k kim Ermenileri hat\u0131rl\u0131yor ki ?” ac\u0131 s\u00f6zlerinin geciken bir yan\u0131t\u0131n\u0131n verilmesini de sa\u011flayan ASALA, b\u00f6ylece hem d\u00fcnyan\u0131n Ermeni davas\u0131yla ‘tan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131’ sa\u011flam\u0131\u015f, hem de o zamana dek g\u00f6r\u00fclmemi\u015f barbarl\u0131kta bir vah\u015fete u\u011frat\u0131lan, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n kurban\u0131 edilmi\u015f Ermenilerin adalet aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131n hakl\u0131 bir istem oldu\u011funun uluslararas\u0131 alanda kabul ve destek g\u00f6rmesine de \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015ftir. Yani d\u00fcnyayla tam da kendi anlad\u0131\u011f\u0131 tek dil olan \u015fiddet ve g\u00fc\u00e7 diliyle konu\u015fmay\u0131 becerebilmi\u015f ve bunun beklenen neticelerini de g\u00f6rm\u00fc\u015f tek g\u00fc\u00e7 olma \u00f6zelli\u011fine sahip bir Ermeni \u00f6rg\u00fct\u00fcd\u00fcr. ”<\/p>\n
Ermeni davas\u0131n\u0131 d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcndemine yeniden ta\u015f\u0131yan tek g\u00fcc\u00fcn ASALA olup olmad\u0131\u011f\u0131 konusunda s\u00f6z s\u00f6yeyebilecek durumda de\u011filim. Bu hususta ASALA \u00f6nemli rol oynam\u0131\u015f olabilir; ama ba\u015fl\u0131ca rol\u00fcn sadece ASALA taraf\u0131ndan oynand\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanm\u0131yorum.<\/p>\n
Yazar\u0131n ASALA ile ne gibi bir ili\u015fkisi oldu\u011funu bilmiyorum; \u00f6rg\u00fctsel bir ba\u011f\u0131 yoksa bile bu \u00f6rg\u00fcte sempatiyle bakt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclebiliyor. Yazar ASALA” 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ilk soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n kurban\u0131 edilmi\u015f Ermenilerin adalet aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131n hakl\u0131 bir istem oldu\u011funun uluslararas\u0131 alanda kabul ve destek g\u00f6rmesine de \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015ftir. Yani d\u00fcnyayla tam da kendi anlad\u0131\u011f\u0131 tek dil olan \u015fiddet ve g\u00fc\u00e7 diliyle konu\u015fmay\u0131 becerebilmi\u015f ve bunun beklenen neticelerini de g\u00f6rm\u00fc\u015f tek g\u00fc\u00e7 olma \u00f6zelli\u011fine sahip bir Ermeni \u00f6rg\u00fct\u00fcd\u00fcr ” de\u011ferlendirmesinde bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n
Yazar\u0131n d\u00fcnyayla tam da kendi anlad\u0131\u011f\u0131 tek dil olan \u015fiddet ve g\u00fc\u00e7 diliyle konu\u015fmay\u0131 becerebilmi\u015f ve bunun beklenen neticelerini de g\u00f6rm\u00fc\u015f tek g\u00fc\u00e7 olma \u00f6zelli\u011fine sahip bir Ermeni \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ASALAn\u0131n bu \u015fiddet ve g\u00fc\u00e7 kullan\u0131m\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcleri \u00e7ok a\u015ft\u0131\u011f\u0131, bir\u00e7ok gereksiz eylem yapt\u0131\u011f\u0131 ve bu gereksiz eylemlerin ASALA’ya da Ermeni davas\u0131na da zarar verdi\u011fi elbette s\u00f6ylenebilir, tart\u0131\u015f\u0131labilir; ama bu eylemlerin bi\u00e7im, ama\u00e7 ve i\u00e7erik y\u00f6n\u00fcnden TC devleti ve fa\u015fistlerin uygulayageldikleri \u0131rk\u00e7\u0131 – t\u0131rk\u00e7\u0131 eylemlerle ayn\u0131 kefede ele al\u0131nabilece\u011fi s\u00f6ylenemez. Yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki TC el\u00e7iliklerine d\u00f6n\u00fck eylemlerde silah kullanmas\u0131 do\u011fru olmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu el\u00e7iliklerin herbirinin birer casusluk ve \u00f6zel harp dairesi gibi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na , faaliyetlerinin oda\u011f\u0131nda yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki ” b\u00f6l\u00fcc\u00fc ve y\u0131k\u0131c\u0131 faaliyetlerle m\u00fccadele” bulunmas\u0131na ra\u011fmen bunlar\u0131n \u00fczerlerindeki ”diplomat” etiketini, g\u00f6r\u00fcn\u00fcrdeki ”sivil” s\u0131fatlar\u0131n\u0131, ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 ”el\u00e7i” (!) ad\u0131n\u0131 dikkate almak ve eylemlerde silaha ba\u015fvurmamak gerekirdi. Ama bu ayr\u0131 bir konudur ve ASALA’n\u0131n devrimci, sosyalist, enternasyonalist bir \u00f6rg\u00fct oldu\u011fu; savunuculu\u011funu \u00fcstlendi\u011fi Ermeni davas\u0131n\u0131n ise hakl\u0131 bir dava oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini de\u011fi\u015ftirmez. Dev Yol, Dev Sol ve daha pek\u00e7ok \u00f6rg\u00fct nas\u0131l ki devrimci ve sosyalist say\u0131l\u0131yorsalar, ASALA da devrimci ve sosyalist say\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca ASALA bir ”yabanc\u0131” \u00f6rg\u00fct, memleketle alakas\u0131 olmayan bir \u00f6rg\u00fct de\u011fildir. O, faaliyetlerinin oda\u011f\u0131na ”memleketi” koymu\u015ftur, hedefinde ise \u0131rk\u00e7\u0131, soyk\u0131r\u0131mc\u0131, gerici TC devleti vard\u0131r. Yazar alt ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda bu ger\u00e7e\u011fi \u015f\u00f6yle dile getirmektedir:<\/p>\n
Yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki T\u00fcrk ”\u00f6zel sava\u015f” faaliyetlerinin \u00e7ap\u0131 ve derinli\u011fi \u00fczerine bir ara\u015ft\u0131rma yapmak bizi \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 sonu\u00e7lara ula\u015ft\u0131r\u0131rd\u0131. Ama b\u00f6yle bir \u00e7al\u0131\u015fma olmadan, kaba g\u00f6zlemlerle yetinmekle bile baz\u0131 \u015feyler s\u00f6ylenebilir:<\/p>\n
T\u00fcrk Milli G\u00fcvenlik Kurulu, ad\u0131 daima bu ad olmasa da, yasal bir kurum haline getirilmeden \u00f6nce de hep vard\u0131. \u00d6zel Harp Dairesi, M\u0130T ve say\u0131s\u0131n\u0131 tam bilmedi\u011fimiz de\u011fi\u015fik karanl\u0131k devlet g\u00fcvenlik \u00f6rg\u00fctleri de illegal olarak ta Te\u015fkilat\u0131 Mahsusadan beri var oldu. Bunlar zamanla \u00e7e\u015fitlendirildi, daha da geli\u015ftirildi, yetkinle\u015ftirildi. Bu te\u015fkilatlar d\u00fcnyan\u0131n en karanl\u0131k, en kirli, en cani istihbarat \u00f6rg\u00fctlerinin tedrisatlar\u0131ndan ge\u00e7irildi. Gestapo’dan CIA’ya, SAVAK’tan MOSSAD’a en kanl\u0131 devlet cinayet te\u015fkilatlar\u0131 T\u00fcrk meslekta\u015flar\u0131na kendi maharetlerini canla ba\u015fla \u00f6\u011frettiler.<\/p>\n
T\u00fcrk devletinin yeralt\u0131 te\u015fkilatlar\u0131n\u0131n yurt i\u00e7indeki marifetleri az \u00e7ok bilinir; ama yurtd\u0131\u015f\u0131ndaki melanetleri ASALA sayesinde ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. ”Masum” T\u00fcrk diplomatlar\u0131n\u0131n el\u00e7ilik binalar\u0131n\u0131n kendilerine kar\u015f\u0131 casusluk, istihbarat toplama, soyk\u0131r\u0131m ger\u00e7e\u011finin uluslararas\u0131 camiada bilinmesi ve tan\u0131nmas\u0131n\u0131 \u00f6nleme, yalana dayal\u0131 propaganda harp merkezi olma \u00f6zelliklerini Ermeni siyaset\u00e7iler ve devrimciler zaten biliyorlard\u0131. Yurt i\u00e7indeki bir avu\u00e7 Ermeni’nin ne yiyip ne i\u00e7ti\u011finden, ne sevip ne sevmedi\u011fine, ilkokuldaki \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n okuldaki hal ve gidi\u015flerinden, ihtiyar dede ve nenelerin nerede ne konu\u015ftu\u011funa kadar en ince ayr\u0131nt\u0131lar\u0131 bile takip edip dosyalayan TC devleti bu faaliyetlerini yurtd\u0131\u015f\u0131nda daha \u00f6zenli, daha \u0131srarl\u0131 ve kesintisiz bir \u015fekilde y\u00fcr\u00fctm\u00fc\u015ft\u00fcr. L\u00fcbnandan Suriyeye, Fransadan ABD’ye kadar her nerede soyk\u0131r\u0131m ve tehcir zaman\u0131 s\u00fcrg\u00fcn\u00fc Ermeni toplulu\u011fu varsa TC’nin orada istihbarat ve \u00f6zel harp faaliyetleri var olmu\u015ftur. Bu faaliyetlerin oda\u011f\u0131 ise b\u00fcy\u00fck el\u00e7iliklerdir. T\u00fcrkiye’de Ermeni Sorunu hakk\u0131nda resmi bak\u0131\u015fla kitaplar yazan, ara\u015ft\u0131rmalar yapan ki\u015filerin ba\u015f\u0131nda diplomatlar\u0131n gelmesi bu diplomatlar\u0131n bulunduklar\u0131 yerlerde esas olarak nelerle i\u015ftigal ettiklerinin somut delilidir.<\/p>\n
Bu ger\u00e7e\u011fi gayet iyi bilen Ermeni devrimcilerinin ASALA’y\u0131 kurup Ermeni ulusal sorunu i\u00e7in sava\u015fma karar\u0131na vard\u0131klar\u0131nda ilk hedef olarak bu casusluk merkezlerini se\u00e7melerinin bir nedeni de bu olsa gerek. Fakat bu davran\u0131\u015flar\u0131 ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na burada girmeyece\u011fim pek \u00e7ok nedenden dolay\u0131 do\u011fru olmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00d6te yandan ASALA eylemlerinin ”anayurdundan s\u00f6k\u00fcl\u00fcp d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131na savrulmu\u015f ve bulundu\u011fu \u00fclkelerde de yok olman\u0131n bir di\u011fer ad\u0131 olan “beyaz soyk\u0131r\u0131m”- asimilasyona u\u011frat\u0131larak ulusal kimlik kayb\u0131 tehlikesiyle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan milyonlarca Ermeni insan\u0131nda ulusal bilin\u00e7 karakterli bir yeniden uyan\u0131\u015f\u0131n sa\u011flanmas\u0131, ikincisi ise de\u011fi\u015fik \u00fclkelerde demokratik sivil kitle \u00f6rg\u00fctlerinin yarat\u0131lmas\u0131nda \u00e7ok \u00f6nemli bir rol oynayarak, “unutuldu\u011fu” san\u0131lan soyk\u0131r\u0131m sonucu i\u015fgal edilmi\u015f Bat\u0131 Ermenistan ger\u00e7e\u011fini kendi halk\u0131yla beraber t\u00fcm d\u00fcnya halklar\u0131n\u0131n bilincine bir daha asla silinmezcesine kaz\u0131may\u0131 ba\u015fard\u0131\u011f\u0131” \u015feklindeki de\u011ferlendirmenin do\u011frulu\u011fu yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 konusunda \u015fu andaki bilgilerimle bir h\u00fckme varabilecek durumda de\u011filim. Ama yazar\u0131n de\u011ferlendirmesi yanl\u0131\u015f veya abartmal\u0131 olsa bile hi\u00e7 bir etki b\u0131rakmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez. D\u00fcnya, Ermeni davas\u0131n\u0131 en az\u0131ndan 80’li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda ASALA’n\u0131n etkili eylemleriyle duymu\u015ftur; y\u0131llar boyu ”demokratik” faaliyet y\u00fcr\u00fcten Ermeni \u00f6rg\u00fctlerinin sab\u0131rl\u0131, inat\u00e7\u0131, uzun erimli faaliyetlerine ASALA eylemlerinden sonra daha canl\u0131, daha gayretli, daha militan bir ruh gelmi\u015ftir. Diasporadaki Ermeni ulusal uyan\u0131\u015f\u0131na da olumlu katk\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Ama b\u00fct\u00fcn bunlar ASALA’n\u0131n i\u00e7 yetersizlikleri, eksiklikleri, acemilikleri nedeniyle daha kal\u0131c\u0131 kazan\u0131mlara d\u00f6n\u00fc\u015fememi\u015f; ASALA’n\u0131n ayakta kalmas\u0131n\u0131, daha fazla g\u00fc\u00e7lenmesini, Ermeni halk\u0131n\u0131n ASALA etraf\u0131nda s\u0131k\u0131 bir \u00f6rg\u00fctlenmeye gitmesini sa\u011flayamam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
\u00d6te yandan Ermeni halk\u0131n\u0131n ASALA’y\u0131 red ve inkar etmesi; onu TC’nin g\u00f6zleri ve s\u00f6zleriyle de\u011ferlendirmesi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemez. Ermeniler i\u00e7in ASALA militanlar\u0131 do\u011frusuyla, yanl\u0131\u015f\u0131yla Ermeni davas\u0131n\u0131n fedaileridir ve bu fedailere h\u00fcrmet etmek, an\u0131lar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermek do\u011fal bir ulusal tutumdur. Ben bunu b\u00f6yle de\u011ferlendiriyorum ve a\u015fa\u011f\u0131da verece\u011fim al\u0131nt\u0131da da g\u00f6r\u00fclece\u011fi gibi yazar da b\u00f6yle ele al\u0131yor. \u015e\u00f6yle s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p>\n
D\u00fcnya adl\u0131 gezegenin t\u00fcm insanlar\u0131, Filistin, \u0130rlanda, Bask, Korsika, Tamil, Timor, Kaledon, K\u00fcrt ve buna benzer daha bir\u00e7ok halk taraf\u0131ndan yarat\u0131lm\u0131\u015f \u00f6rg\u00fctler taraf\u0131ndan verilen ulusal kurtulu\u015f ve ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k m\u00fccadelelerine \u015fahit olmu\u015ftur da, tarihte bir \u0130LK olma \u00f6zelli\u011fiyle; sadece duymu\u015f oldu\u011fu, hi\u00e7 ama hi\u00e7 g\u00f6rmedi\u011fi, havas\u0131n\u0131 teneff\u00fcs edip, suyunu bile i\u00e7medi\u011fi bir yurt u\u011fruna, bile bile \u00f6l\u00fcme g\u00f6n\u00fcll\u00fc ko\u015fan, gencecik insanlar da olabilece\u011fini Ermeni ASALA \u00f6rg\u00fct\u00fc sayesinde \u00f6\u011frenmi\u015ftir.<\/p>\n
Anayurdundan zorla kopar\u0131l\u0131p at\u0131lan Ermeni halk\u0131n\u0131n bu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc nesline ait gencecik evlatlar\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 herhalde bilinen \u015fark\u0131 s\u00f6zlerinin “Yi\u011fitlik yolunda \u00fcst\u00fcme yoktur” dizelerindeki anlat\u0131ma bire-bir uymas\u0131yla birlikte, “E\u015fkiya d\u00fcnyaya h\u00fck\u00fbmdar olmaz” ger\u00e7e\u011finin do\u011fruluk ve hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n da ispat\u0131d\u0131r ! ABD, Kanada, Fransa, \u0130ran, Irak, Suriye, L\u00fcbnan, \u00dcrd\u00fcn, M\u0131s\u0131r, K\u0131br\u0131s veya Yunanistan’da do\u011fmak zorunda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f Ermenilerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc nesline ait bu gen\u00e7 insanlar\u0131n evlerinde ya\u015fl\u0131 nene-dedelerinden s\u00fcrekli duyduklar\u0131, ama yerini sadece duvarda as\u0131l\u0131 haritalarda g\u00f6rebildikleri Ararat (A\u011fr\u0131), Kars, Garin (Erzurum), Bing\u00f6l, Van, Mu\u015f, Pa\u011fe\u015f (Bitlis), Yerz\u0131nga (Erzincan), Kharperd (Elaz\u0131\u011f) i\u00e7in, San Fransisco, Los Angeles, Ottawa, Paris, Berlin, Viyana, Roma, Madrid, Lizbon, Atina, Tahran, hatta \u0130stanbul ve Ankara’da askeri eylemlere g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak kat\u0131lmas\u0131, -baz\u0131 insanlar taraf\u0131ndan kabul edilmezse de- intihar komandosu vasf\u0131yla bilin\u00e7li olarak \u00f6l\u00fcm\u00fc g\u00f6ze almas\u0131, b\u00fcy\u00fck bir sayg\u0131ya lay\u0131kt\u0131r ve s\u0131rf bu \u00f6zelli\u011fin varolu\u015fu bile insanlar\u0131 bu olguyla ilgili etrafl\u0131ca d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmeye itmelidir. \u00d6yleki, bu anlam ve i\u00e7eri\u011fiyle, 5.inci y\u00fczy\u0131lda ya\u015fam\u0131\u015f Ermeni tarih\u00e7i Ye\u011fi\u015fe’ye ait “Bilin\u00e7siz \u00f6l\u00fcm \u00f6l\u00fcmd\u00fcr de, bilin\u00e7li \u00f6l\u00fcm \u00f6l\u00fcms\u00fczl\u00fckt\u00fcr” s\u00f6zleri ASALA \u015fehitleri olgusunu olabildi\u011fince do\u011fru a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131ndan, Ermeni halk\u0131 sadece bedenini yitirdi\u011fi bu insanlar\u0131n\u0131 hakl\u0131 ve adil bir davan\u0131n yi\u011fit savunucular\u0131 olarak y\u00fcre\u011fine kaz\u0131m\u0131\u015f, i\u015fgalci “T.C.” fa\u015fizmine kar\u015f\u0131 m\u00fccadele me\u015falesini yeniden yakm\u0131\u015f bu evlatlar\u0131n\u0131 “\u00f6l\u00fcms\u00fcz direni\u015f \u015fehitleri” diye adland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r !… >><\/p>\n
Evet yazar b\u00f6yle s\u00f6yl\u00fcyor ve ben burda s\u00f6ylenenlerin sadece yazar\u0131n kendi ki\u015fisel duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini de\u011fil Ermeni halk\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 da yans\u0131tt\u0131\u011f\u0131 kanaat\u0131nday\u0131m. Bu durumda ”halklar\u0131n karde\u015fli\u011fi” ilkesi gere\u011fince ”karde\u015f Ermeni halk\u0131”n\u0131n ”ulusal \u015fehitleri”ne sayg\u0131 g\u00f6stermenin ” Ermenilerin karde\u015f halklar\u0131 K\u00fcrt ve T\u00fcrk devrimcileri” i\u00e7in enternasyonalist bir g\u00f6rev oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Bu ba\u011flamda 29 Ocak 1983 g\u00fcn\u00fc Ankara’da, dara\u011fac\u0131nda idam edilerek \u00f6ld\u00fcr\u00fclen ‘son’ Ermeni Mohikan’\u0131 Levon Ekmek\u00e7iyan’\u0131n T. C. taraf\u0131ndan \u00fczerine s\u00fcr\u00fclen ”katliam su\u00e7lusu ter\u00f6rist” ve ”af vaatleriyle kand\u0131r\u0131lan itiraf\u00e7\u0131” s\u0131fatlar\u0131n\u0131n \u015fiddetle reddedilmesi ve ad\u0131n\u0131n ”devrim \u015fehitleri” aras\u0131nda sayg\u0131yla an\u0131lmas\u0131n\u0131n devrimci, enternasyonalist bir g\u00f6rev oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. O, sadece Ermeni ulusal davas\u0131n\u0131 duyurmak i\u00e7in Ankara’ya gelmedi; o, fa\u015fist cuntan\u0131n ter\u00f6r ve i\u015fkenceleri alt\u0131nda inleyen T\u00fcrk, K\u00fcrt, \u00c7erkez, Arap, Laz t\u00fcm devrimcilere enternasyonalist bir dayan\u0131\u015fma eylemi yapmak, cuntan\u0131n ba\u015fbakan\u0131, dolay\u0131s\u0131yla onun ba\u015f su\u00e7lular\u0131ndan biri olan B\u00fclent Ulusuyu ka\u00e7\u0131rmak veya cezaland\u0131rmak amac\u0131yla geldi. Bu eylemi Ermeni ASALA \u00f6rg\u00fct\u00fc de\u011fil de DEV YOL veya DEV SOL yapmak istese ve orda yakalan\u0131p idam edilen ki\u015fi Sarkis yolda\u015f\u0131n deyimiyle Ahmet ya da \u015eore\u015f yolda\u015f olsa biz K\u00fcrt ve T\u00fcrk devrimcileri bu ki\u015fiye sahip \u00e7\u0131kmayacak m\u0131yd\u0131k? \u0130tiraf\u00e7\u0131 m\u0131 diyecektik; katliamc\u0131 m\u0131 diyecektik?<\/p>\n
*Kaynak: (http:\/\/www.gelawej.net\/modules.php?name=Content&pa=showpage&pid=3402)<\/p>\n
********<\/p>\n
Devam edecek…
\n12.03.2011<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
UNUTULAN \u0130DAM, UNUTULAN DEVR\u0130MC\u0130: LEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN – LEVON EKMEK\u00c7\u0130YAN ”DEVR\u0130M \u015eEH\u0130D\u0130” DE\u011e\u0130L M\u0130? Sarkis Hatspanian’\u0131n \u0130nternet’te* UNUTULAN ADAM adam ba\u015fl\u0131kl\u0131 yaz\u0131s\u0131 daha T\u00fcrk aya\u011f\u0131 u\u011framam\u0131\u015fken 3 bin y\u0131ll\u0131k Ermeni ve K\u00fcrt Yurdu olan; derken ”1000 Y\u0131ll\u0131k T\u00fcrk Yurdu” diyerek as\u0131l sahipleri inkar edilen ”topraklar\u0131n en eski ve as\u0131l yerlisi olan Ermeni insan\u0131n\u0131n, her nedense kom\u00fcnizm …<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3163,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[54,110],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3162"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3162"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3162\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3168,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3162\/revisions\/3168"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3163"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3162"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3162"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.dengekurdistan.de\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3162"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}